Havacılık ve Uzay Teknolojisi - Tasarım ve İmalat (Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi) alanında Sistem Tasarım Temelleri dersi 9. sınıf 2025-2026 eğitim öğretim yılı yıllık planı. Haftalık 3 ders saati.
Üniteler ve Konular
1. Sistem Yaklaşımı (27 ders saati)
- 1. Sistem- alt sistem- bileşen ve sistemler sistemi
- 1. Sistem- alt sistem- bileşen ve sistemler sistemini ayırt eder.
- İnsan yapısı olan doğal ve toplumsal sistemlere örnekler verilir.
- Bu örneklerde yer alan sistem, alt sistem ve bileşenler sıralanır.
- 2. Karmaşık ve karışık sistemler
- 2. Karmaşık ve karışık sistemleri ayırt eder.
- Karmaşık sistem açıklanır.
- Karışık sistem açıklanır.
- Çok bileşenli ve çok etkileşimli sistemlere örnekler verir.
- Sistem yaklaşımının karmaşık sistemlerin ele alınmasını kolaylaştırdığı açıklanır.
- 3. Yeni ortaya çıkan davranışlar
- 3. Yeni ortaya çıkan sistem davranışlarını açıklar.
- Elektromanyetik etkileşimler örneklerle açıklanır.
- Termal ve mekanik etkileşimler örneklerle açıklanır.
- Değişken ağırlık dengelemesi basit örneklerle açıklanır.
- Bütün komponentlerin birbirleriyle etkileşimleri sonucunda ortaya çıkabilecek durumlar örneklerle açıklanır.
- 4. Ürün ömür devri yaklaşımı
- 4. Ürün/sistem ömür devri yaklaşımının sistem tasarımına etkilerini açıklar.
- Geliştirilen ve üretilen tüm sistemlerin tasarım, geliştirme, kullanım ve destekleme ile elden çıkarma aşamalarından geçmesinin ürün/sistem ömür devri olarak adlandırıldığı açıklanır.
- Ürün ömür devrinin sonraki aşamalarında ortaya çıkabilecek ihtiyaçların tasarım aşamasında öngörülmesi gereği vurgulanır.
- 5. Gereksinim yönetimi
- 5. Sistem tasarımının tüm öğelerini belirli ihtiyaç ve gereksinimlerle ilişkilendirir.
- Sistem tasarımının öğeleri açıklanır.
- İhtiyaç ve gereksinimler açıklanır.
- Sistem öğelerinin ihtiyaç ve gereksinimleri karşılayacak şekilde tasarlanması örneklerle açıklanır.
- 6. Konfigürasyon yönetimi
- 6. Temel seviyede konfigürasyon yönetimini açıklar.
- Konfigürasyon yönetimi kavramı açıklanır.
- Konfigürasyon yönetimi örneklerle açıklanır.
- Olası konfigürasyon sayısı örneklerle açıklanır.
2. Hava ve Uzay Araçları Temel Bileşenleri (27 ders saati)
- 1. Hava ve uzay aracı tasarımı
- 1. Hava ve uzay aracı tasarım basamaklarını açıklar.
- Hava aracı çeşitleri ve kullanım amaçları açıklanır.
- Uzay aracı çeşitleri ve kullanım amaçları açıklanır.
- Tasarım sürecinin ana aşamaları olan kavramsal, ön, detay tasarım ve tasarım doğrulama süreçleri vb. açıklanır.
- Türkiye'deki havacılık projelerinden örneklerle açıklamalar somutlaştırılır.
- 2. Uçuş mekaniği
- 2. Uçuş mekaniği prensiplerini açıklar.
- Atmosfer içi hava/uzay araçları uçuş mekanikleri örneklerle anlatılır.
- Atmosfer dışı hava/uzay araçları uçuş mekanikleri örneklerle anlatılır.
- İki ortam arasındaki farklar ve ortak noktaların tasarım üzerinde oluşturduğu farklılık açıklanır.
- 3. Otonom sistemler
- 3. Otonom sistemlerin temellerini açıklar.
- Otonom sistemler tanımlanır.
- Farklı otonom sistemler örneklerle açıklanır.
- Otonom sistemlerin kullanım amaçları açıklanır.
- Otonom sistemlerin belirli algoritmaları kullanarak hareket ettikleri örneklerle açıklanır.
- 4. Uçuş aerodinamiği ilkeleri ve uçuş kontrol yüzeyleri
- 4. Uçuş Aerodinamiği ilkelerini, kontrol yüzeylerini tanır.
- Hava araçlarının aerodinamik ilkelerini açıklanır.
- Döner kanat, sabit kanatlı hava araçlarını aerodinamik özelliklerini açıklanır.
- 5. Uzay araçlarının yönelim kontrolü
- 5. Uzay araçlarının yönelim kontrolü sistemlerini açıklar.
- Uzay araçlarının yönelim kontrolü tanımlanır.
- Uzay araçlarının yönelim kontrolü sistemleri örneklerle açıklanır.
- 6. Hava/uzay araçlarını oluşturan itki, yapısal, aviyonik ve yaşam destek sistemleri
- 6. Hava/uzay araçlarını oluşturan başlıca sistemlerden itki, yapısal, aviyonik ve yaşam destek sistemlerini ve etkileşimlerini açıklar.
- Hava/uzay araçlarını oluşturan itki sistemleri karşılaştırmalı olarak örneklerle açıklanır.
- Hava/uzay araçlarını oluşturan yapısal sistemler karşılaştırmalı olarak örneklerle açıklanır.
- Hava/uzay araçlarını oluşturan aviyonik sistemler karşılaştırmalı olarak örneklerle açıklanır.
- Hava/uzay araçlarını oluşturan yaşam destek sistemleri karşılaştırmalı olarak örneklerle açıklanır.
3. Sistem Geliştirme Süreci (18 ders saati)
- 1. Sistem paydaşları
- 1. Bir sistemin ömür devri (yaşam döngüsü) boyunca sistemle ilgili tüm paydaşlarını tanımlar.
- Bir sistemle ilgili operatör, müşteri, kullanıcı, bakım personeli, geliştirici, üretici gibi paydaşlar tanımlanır.
- Sistem paydaşları ile ilgili örnekler verilerek ilgi seviyeleri, yetkileri ve ihtiyaçlarındaki farklılıklar karşılaştırılır.
- 2. İhtiyaç ve gereksinim analizi
- 2. Sistem tasarlanma sürecinde paydaş ihtiyaçlarını sistem gereksinimlerine dönüştürür.
- Paydaşların ihtiyaçlarının toplanma yöntemleri açıklanır.
- Paydaş ihtiyaçlarının öznel olabileceği ifade edilir.
- Sistem gereksinimlerinin nesnel, ölçülebilir ve doğrulanabilir olması gerektiği örneklerle ifade edilir.
- Tasarım süreci boyunca gereksinimlerin sistem analiz sonuçlarına göre değişebileceği açıklanır.
- 3. Sistem analizi, tasarım ve simülasyon, test ve doğrulama süreci
- 3. Sistemi üretmeden önce tasarlanan bileşenlerin istenen performans değerlerini sağladığını, fiziksel ve matematiksel modelleri kullanarak ifade eder.
- Sistemin önce kâğıt üzerinde tasarımının yapılması gerektiği açıklanır.
- Sistem tasarımının analiz ve matematiksel modellerle doğrulanmasının gerekliliği açıklanır.
- Analiz sonuçlarına göre sistem tasarımının güncellenmesi, analizin tekrarlanmasının gerektiği ve bunun bir döngü olduğu açıklanır.
- Sistem tasarımı sürecinde gereksinimler karşılanıncaya kadar iyileştirmeler yapılabileceği örneklerle açıklanır.
- Sistem tasarımının ihtiyaç ve gereksinimleri karşıladığının, test ve doğrulama yoluyla kanıtlanması gerektiği örneklerle açıklanır.
4. Proje Yönetimi (21 ders saati)
- 1. Proje kısıt üçgeni(kapsam, maliyet ve zaman)
- 1. Her projenin kapsam maliyet ve zamandan oluşan kısıtlar (kısıt üçgeni) çerçevesinde gerçekleştirilmesi gerektiğini açıklar.
- Projenin kısıt üçgeninin unsurları açıklanır.
- İnsanlık tarihi boyunca gerçekleştirilen büyük projelere örnekler verilir.
- Projelerdeki aksaklıkların maliyet aşımı, proje tamamlanma süresinin uzaması veya proje sonucunun isteneni karşılamaması gibi olumsuz sonuçları olacağı açıklanır.
- 2. Getiri-götürü analizi (Ödünleşim)
- 2. Proje kısıt üçgeninin bir unsurundaki değişmenin diğer unsurlara olan etkilerini açıklar.
- Proje kısıt üçgenindeki unsurlardan birindeki değişimin, diğerlerini ve ya bütünü etkileyebileceği anlatılır.
- Bu etkilerin getiri ve götürülerinin incelenmesi gerektiği örneklerle açıklanır.
- 3. Proje Planlama
- 3. Projenin aşamalarını planlar.
- Projenin aşamalarının planlanmasının önemi açıklanır.
- Proje aşamalarında karşılaşılacak sorunlar örneklerle açıklanır.
- Proje aşamaları sıralanır.
- 4. İş kırılım ağacı
- 4. Proje adımlarını iş kırılım ağacı şeklinde takvimlendirir.
- İş ve görev tanımlarının belirlenmesinin önemi açıklanır.
- İş kırılım ağacı örneklerle açıklanır.
- 5. Risk yönetimi
- 5. Oluşabilecek risklerin proje kısıt üçgenine etkilerini açıklar.
- Risk yönetimi sürecinde riskler ve olası etkileri tanımlanır.
- Süreç içerisinde karşılaşılabilecek olası risklere karşı tedbirlerin alınması gerektiği açıklanır.
5. Kalite Yönetim Sistemleri (15 ders saati)
- 1. Kalite yönetimi
- 1. Kalite yönetimi sürecini açıklar.
- Kalite ve kalite yönetimi tanımlanır.
- Kalite yönetimi ile ilgili kavramlar açıklanır.
- Ulusal ve uluslararası kalite yönetim standartları açıklanır.
- 2. Dokümantasyon süreci
- 2. Dokümantasyon sürecini açıklar.
- Kalite yönetiminin yapılabilmesi için verilerin toplanması ve kayıt altına alınması gerektiği açıklanır.
- Dokümantasyon sürecinde kullanılan belge, kayıt ve raporlar örneklerle açıklanır.
Dersin Amaçları
- Bu derste öğrenciye; sistem tasarımının temelleri ile ilgili bilgi ve becerilerin kazandırılması amaçlanmaktadır.
Bu ders hakkında yorumlar
Yorum yapmak için giriş yapmanız gerekmektedir.
Yorumlar yükleniyor...
Henüz hiç yorum yapılmamış. İlk yorumu sen yap!