Lastik Üretim Prosesi 11. Sınıf Yıllık Plan

Lastik Üretim Prosesi 11. Sınıf Yıllık Plan — Kaynaklar ve İçerik

• Kimya Teknolojisi 11. Sınıf Çerçeve Öğretim Programı (ÇÖP)
• Lastik Üretim Prosesi Ders Bilgi Formu (DBF)
• Lastik Üretim Prosesi Ders Materyali (DM)
• Ders İçeriği

  Kimya Teknolojisi - Kimya Laboratuvarı (Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi) alanında Lastik Üretim Prosesi dersi 11. sınıf 2025-2026 eğitim öğretim yılı yıllık planı. Haftalık 5 ders saati.

  Üniteler ve Konular

  1. Lastik Karışımı Oluşturma (35 ders saati)

  • 1. Lastik Hammaddelerini Üretime Hazırlama
    • Lastik hammaddelerini üretime hazırlar.
    • Doğal kauçuğun elde edilme aşamaları ve doğal kauçuğun yapısı açıklanır.
    • Doğal kauçukların avantajlı ve dezavantajlı özellikleri açıklanır.
    • Doğal kauçukların kullanılma alanları açıklanır.
    • Sentetik kauçukların elde edilme yolları ve yapıları çeşitli örnekler üzerinden açıklanır.
    • Sentetik kauçukların avantajlı ve dezavantajlı özellikleri açıklanır.
    • Sentetik kauçukların kullanılma alanları güncel örneklerle açıklanır.
    • Reçetenin lastik karışımındaki önemi açıklanır.
    • Lastik karışımında reçetenin (formülasyonu) içeriğini oluşturan hammaddeler hazırlar.
  • 2. Mikseri Üretime Hazırlama
    • Mikseri üretime hazırlar.
    • Kauçukların işlenmesi izah edilerek, lastik karışımının hazırlanmasında mikserlerin işlevleri açıklanır.
    • Mikserin genel yapısı ve açık mikserlerin yapısı, kullanıldığı yerler açıklanır.
    • Sürekli mikserlerin yapısı ve kullanıldığı yerler açıklanır.
    • Kapalı mikserlerin özelliği ve yapısı ve kullanıldığı yerler açıklanır.
    • Banbury mikserlerin yapısı ve kullanıldığı yerler açıklanarak üretime hazırlanır.
  • 3. Lastik Karışımı Oluşturma
    • Lastik karışımını oluşturur.
    • Lastik karışımında reçete örnekleri karşılaştırılır, lastik hammaddelerinin miksere yüklenme sırasının önemi ve karışma süresi açıklanır.
    • Karışım sıcaklığın önemi ve karışımın oluşumu açıklanır.
    • Mikserden karışımın nasıl alınması gerektiği açıklanır.
    • Karışımın nasıl depolanması gerektiği ve depolama koşulları göz önüne alınarak lastik karışımı hazırlanır.

  2. Lastik Bileşenleri Oluşturma (35 ders saati)

  • 1. Lastiğin Sırt ve Yanak Bileşenlerini Oluşturma
    • Lastiğin sırt ve yanak bileşenlerini oluşturur.
    • Ekstrüder çeşitleri, kullanıldığı alanlar, çalışma prensipleri şekiller çizerek açıklanır.
    • Ekstrüder bıçağı, yanak ve sırtların kesilmesi işlemi yapılır.
  • 2. Lastiğin Gövde Katlarını ve Çelik Kuşakları Oluşturma
    • Lastiğin gövde katlarını ve çelik kuşaklarını oluşturur.
    • Kalenderlerin yapısı şema çizerek açıklanır.
    • Kalenderin çalışma prensibi ve top ayarlarının önemi açıklanır.
    • Kalenderleri çeşitleri, kullanım alanları listelenir ve lastiğin gövde katları ve çelik kuşakları oluşturulur.
  • 3. Lastik Topuğu Oluşturma
    • Lastik topuğu oluşturur.
    • Çember makinelerinin görevleri, çeşitleri ve çemberlerde ölçü kontrolünün önemi açıklanır.
    • Üretilmiş çemberlere uygulanan işlemler uygulanarak topuğu yapılır.

  3. Ham Lastik Üretimi (25 ders saati)

  • 1. Çapraz Katlı Ham Lastik Üretimi
    • Çapraz katlı ham lastik üretimi yapar.
    • Lastik imal makinesinin (taburun) yapısı şekil çizerek açıklanır.
    • Lastik imal makinelerinin çalışma prensibi açıklanır.
    • Çapraz katlı ham lastiğin üretiminde yapılan işlemleri uygulayarak çapraz katlı ham lastik üretimi yapılır.
    • Ham lastik üretiminde kullanılan uyarı levhaları uygulamalı olarak açıklanır.
  • 2. Radyal Ham Lastik Üretimi
    • Radyal ham lastik üretimi yapar.
    • Radyal ham lastiği üretiminde kullanılacak malzemeler listelenir, radyal ham lastiğin üretim aşamaları şekiller üzerinde açıklanır.
    • Radyal katlı ham lastiğin üretiminde yapılan işlemleri uygulayarak çapraz katlı ham lastik üretimi yapılır.
    • Radyal lastiklerin avantajlı yönleri açıklanır.

  4. Lastiğe Şekil Verme (30 ders saati)

  • 1. Ham Lastiği Boyama
    • Ham lastiği boyama işlemini yapar.
    • Organik pigmentlerin (boyanın) özellikleri ve inorganik pigmentlerin (boyanın) özellikleri açıklanır.
    • Standart dışı boyamada oluşan yapısal hatalar örnekler üzerinde açıklanır.
    • Boya makinesinin bölümleri şekiller üzerinde açıklanır.
    • Boya makinesinde ham lastiği boyama işlemi yapılır.
    • Ham lastiğin boyanma amacı açıklanır.
  • 2. Ham Lastiği Pişirme
    • Ham lastiği pişirme işlemini yapar.
    • Lastikte pişirme işlemi açıklanır.
    • Presin yapısı şekiller çizerek açıklanır.
    • Ham lastiğin pişirilmesindeki işlem sırası açıklanır.
    • Pişirme makinelerinin çeşitleri fotoğrafları gösterilerek listelenir.
    • Vulkanizasyon sistemleri formülasyonlar üzerinde açıklanır.
    • Vulkanizasyonda kullanılan kimyasal maddelerin kullanım amaçları açıklanır.
    • Erken pişmenin nedenleri ve zararları açıklanır.
    • Geç pişmenin nedenleri ve zararları açıklanır.
    • Uygun preste ham lastiği pişirme işlemi yapılır.

  5. Lastikte Son Kontrol (30 ders saati)

  • 1. Lastiği Tıraşlama
    • Lastiği tıraşlama yapar.
    • Lastiklerde tıraşlama işlemi tanımlanarak, tıraşlama işleminde kullanılacak araç ve gereçler açıklanır.
    • Lastikte tıraşlama işlemi örnek lastikler üzerinde yapılır.
  • 2. Lastiği Göz ve El (Enspeksiyon) ile Kontrolü
    • Lastiği göz ve el (enspeksiyon) ile kontrol eder.
    • Lastikte enspeksiyon işlemi örnek lastikler üzerinde açıklanır.
    • Lastiği göz ve el ile kontrol işlemleri örnekler üzerinde yapılır.
  • 3. Üniformita Kontrolü
    • Üniformita kontrolü yapar.
    • Lastik kontrolünde radyal kuvvet ve yanal kuvvet çeşitleri şekiller üzerinde açıklanır.
    • Üniformita makinesinin çalışma prensibi şemalar çizerek açıklanır.
    • Üniformita makinesinde lastik kontrol işlemi kriterler göz önüne alınarak üniformita kontrolü yapılır.
  • 4. X-Ray Kontrolü
    • X-Ray kontrolü yapar.
    • Lastik kontrolünde X-Ray kontrolünün önemi açıklanır.
    • Lastik kontrolünde X-Ray kontrol işlemi örnekler üzerinde yapılır.
    • Lastikte performans testleri örneklerle açıklanır.
    • Lastikler, hata çeşitlerine göre sınıflanır.

  6. Lastik ve Hammaddelerini Depolama (25 ders saati)

  • 1. Lastikleri Depolama
    • İş sağlığı ve güvenliği tedbirlerini alarak TSE ve TS ISO standartlarına uygun şekilde lastikleri depolar.
    • Lastiklerin depolanmasında depo koşulları açıklanır.
    • Lastiklerin depolama işlemi yapılır.
    • İç lastiklerin depolama standartları açıklanır.
    • İç lastiklerin depolama işlemi yapılır.
    • Eski lastiklerin depolanması açıklanır.
  • 2. Lastik Hammaddelerini Depolama
    • Lastik ham maddelerini depolar.
    • Lastik hammaddeleri sınıflandırılır.
    • Lastik hammaddelerinin depolama koşulları açıklanarak, örnek hammaddeler depolanır.

  Dersin Amaçları

  • Bu derste öğrenciye; iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerini alarak İyi Üretim Uygulamaları'na (GMP), standartlarına ve tekniğine uygun şekilde lastik ham maddeleri kullanarak lastik karışımı ve lastik bileşenlerini oluşturma, ham lastik elde etme, lastiğin son kontrolünü yapma, lastikleri ve ham maddelerini depolama ile ilgili bilgi ve becerilerin kazandırılması amaçlanmaktadır.