Ebe Yardımcılığı Mesleki Uygulamalar 11. Sınıf Yıllık Plan

Ebe Yardımcılığı Mesleki Uygulamalar 11. Sınıf Yıllık Plan — Kaynaklar ve İçerik

• Sağlık Hizmetleri 11. Sınıf Çerçeve Öğretim Programı (ÇÖP)
• Ebe Yardımcılığı Mesleki Uygulamalar Ders Bilgi Formu (DBF)
• Ders İçeriği

  Sağlık Hizmetleri - Ebe Yardımcılığı (Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi) alanında Ebe Yardımcılığı Mesleki Uygulamalar dersi 11. sınıf 2025-2026 eğitim öğretim yılı yıllık planı. Haftalık 9 ders saati.

  Üniteler ve Konular

  1. Kadın Üreme Sağlığı, Gebelik Ve Fetüs Fizyolojisi (32 ders saati)

  • 1. Kadın Hayatının Dönemleri
    • 1. WHO tanımlamalarına göre kadın hayatının dönemlerini ayırt eder.
    • Puberte döneminin (ergenlik dönemi) özellikleri açıklanır.
    • Seksüel ergenlik (doğurganlık) dönemi özellikleri açıklanır.
    • Klimakterium ve menopoz dönemi özellikleri açıklanır.
    • Senium (yaşlılık) dönemi özellikleri açıklanır.
  • 2. Anne Ve Çocuk Sağlığı Etkileyen Faktörler
    • 2. WHO ve Sağlık Bakanlığı istatistiklerine göre anne ve çocuk sağlığını etkileyen faktörleri ayırt eder.
    • Anne ve çocuk sağlığının önemini açıklanır.
    • Anne ve çocuk sağlığını etkileyen faktörler sıralanır.
    • Aşırı doğurganlık tanımlanır.
    • Aşırı doğurganlığın anne ve çocuk sağlığı üzerine etkileri açıklanır.
    • Annenin eğitim düzeyinin anne ve çocuk sağlığı üzerine etkileri açıklanır.
    • Annenin doğum yaşının anne ve çocuk sağlığı üzerine etkileri açıklanır.
    • Annenin yetersiz ve dengesiz beslenmesinin anne ve çocuk sağlığı üzerine etkileri açıklanır.
  • 3. Anne Ve Çocuk Sağlığı Göstergeleri
    • 3. WHO ve Sağlık Bakanlığı tanımlama kriterleri doğrultusunda anne ve çocuk sağlığı göstergelerini ayırt eder.
    • Hız ve oran kavramları açıklanır.
    • Anne ve çocuk sağlığı ile ilgili göstergeler sıralanır.
    • Ana ölüm hızı açıklanır.
    • Bebek ölüm hızı açıklanır.
    • Yenidoğan (Neonatal) ölüm hızı açıklanır.
    • Yenidoğan sonrası (Postneonatal) ölüm hızı açıklanır.
    • Perinatal ölüm hızı açıklanır.
    • Ölü doğum (Fetal Ölüm) hızı açıklanır.
    • Kaba doğum hızı açıklanır.
    • Kaba ölüm hızı açıklanır.
    • Genel doğurganlık hızı açıklanır.
  • 4. Gebelik Fizyolojisi
    • 4. Gebelik fizyolojisini ayırt eder.
    • Fertilizasyon (döllenme) açıklanır.
    • Zigotun çoğalma, büyüme ve taşınması açıklanır.
    • İmplantasyon-nidasyon (yuvalanma) dönemi açıklanır.
    • Desidua ve korion zarları açıklanır.
  • 5. Fetüs Fizyolojisi
    • 5. Fetüs fizyolojisini ayırt eder.
    • Embriyonun gelişmesi açıklanır.
    • Plasentanın yapısı ve görevleri açıklanır.
    • Amnios kesesinin yapısı ve görevleri açıklanır.
    • Göbek kordonunun (Umblikal Kord) yapısı ve görevleri açıklanır.
    • Fetal dolaşım açıklanır.

  2. Doğum Öncesi Bakım (20 ders saati)

  • 1. Gebelik Ve Doğum Öncesi İzlem
    • 1. İş sağlığı ve güvenliği tedbirlerini alarak Doğum Öncesi Bakım Yönetim Rehberi doğrultusunda sağlıklı bir gebelik süreci için doğum öncesi bakımda ebeye yardım eder.
    • Nitelikli doğum öncesi bakım amacı açıklanır.
    • Doğum öncesi bakım ve izlem takvimi açıklanır.
    • İzlem planında yapılacaklar sıralanır.
    • Doğum öncesi izlemde öykü alma çeşitleri açıklanır.
    • Doğum öncesi izlemde fizik muayene açıklanır.
    • Gebe muayenesinde istenen rutin laboratuvar tetkikleri sıralanır.
    • Gebelikte bağışıklamanın önemi açıklanır.
    • Gebelikte vitamin, mineral desteğinin önemi açıklanır.
    • Gebelikte meydana gelen değişiklikler açıklanır.
    • Gebelikle bilgilendirme ve danışmanlığın önemi açıklanır.
    • Gebelikte bilgilendirme ve danışmanlık yapılacak konular sıralanır.
  • 2. Gebelik Ve Doğuma Hazırlık Eğitimleri
    • 2. Doğuma hazırlık yöntemleri (Örneğin; Lamaze tekniği) ile gebelik ve doğuma hazırlık eğitimlerinde ebeye yardım eder.
    • Gebeliğe hazırlık eğitimi (gebelikte beslenme, beslenme açısından alması gereken takviyeler, gebelikte cinsellik, nefes ve fiziksel egzersizler, gebelikte görülen kronik hastalıklar vb.) açıklanır.
    • Doğuma hazırlık eğitimini açıklanır.
    • Gebelikte yapılan taramalar açıklanır.

  3. Gebelik Ve Doğumla İlgili Riskli Durumlar (24 ders saati)

  • 1. Riskli Gebelikler
    • 1. Sağlık Bakanlığı Riskli Gebelikler Yönetim Rehberi doğrultusunda riskli gebelikleri ayırt eder.
    • Gebelik öncesi ve gebelik dönemine ait risk faktörleri sıralanır.
    • Kardiyovasküler hastalıklarda gebeliğin olası riskleri açıklanır.
    • Renal hastalıklarda gebeliğin olası riskleri açıklanır.
    • Diabette gebeliğin olası riskleri açıklanır.
    • Tiroid hastalıklarında gebeliğin olası riskleri açıklanır.
    • Astım hastalığında gebeliğin olası riskleri açıklanır.
    • Epilepsi hastalığında gebeliğin olası riskleri açıklanır.
    • Talasemide gebeliğin olası riskleri açıklanır.
    • Rh uyuşmazlığında olası riskleri açıklanır.
    • Adölesan gebeliğinin olası risklerini açıklanır.
    • İleri yaş gebeliğinin olası riskleri açıklanır.
    • Sağlık bakanlığı riskli gebelik yönetim rehberi referans alınmalıdır.
  • 2. Doğum Öncesi Kanamaları
    • 2. Doğum öncesi dönemde ortaya çıkan kanamaların doğuracağı olumsuz sonuçların bilincinde olarak doğum öncesi kanamaları ayırt eder.
    • Gebelik sırasında acil olarak tıbbi yardım istenmesi gereken durumlar sıralanır.
    • Doğum öncesi kanama nedenleri sıralanır.
    • Plasenta previa açıklanır.
    • Ablasio plasenta (dekolman plasenta) açıklanır.
    • Mol gebelik açıklanır.
    • Düşükler açıklanır.
    • Dış gebelik (ektopik gebelik) açıklanır.
    • Dış gebeliğin neden olduğu riskler açıklanır.
  • 3. Gebelikte Ve Doğum Esnasında Ortaya Çıkan Riskli Durumlar
    • 3. Gebelikte ve doğum esnasında ortaya çıkan riskli durumları ayırt eder.
    • Sezaryen endikasyonları sıralanır.
    • Çoğul gebelik açıklanır.
    • Preeklampsi-eklampsi açıklanır.
    • Erken doğum tehdidi açıklanır.
    • Postmatür (Günaşımı gebeliği) açıklanır.
    • Ağrı mekanizması anomalileri açıklanır.
    • Habitus anomalileri açıklanır.
    • Geliş anomalileri açıklanır.
    • Pelvis anomalileri açıklanır.
    • Fetus anomalileri açıklanır.
    • Doğum yolu anomalileri açıklanır.
    • Amnios sıvısı anomalileri açıklanır.
    • Kordon anomalileri açıklanır.
    • Plasenta anomalileri açıklanır.
    • Uterus rüptürü açıklanır.
    • Hızlı travay ve doğum (partus precipitus) açıklanır.
    • Uzamış doğum eylemi açıklanır.

  4. Doğum Salonu Ve Travay Odası (12 ders saati)

  • 1. Travay Odası
    • 1. İş sağlığı ve güvenliği tedbirleri ve kalite yönetim standartları doğrultusunda travay odasındaki ekipmanların temizlik ve kontrolünü yaparak travay odasını kullanıma hazır hâle getirir.
    • Travay odasının özellikleri sıralanır.
    • Travay odasında bulunan eşyaların özellikleri açıklanır.
    • Travay odasındaki teknik ünitelerin özellikleri açıklanır.
  • 2. Doğum Salonu
    • 2. İş sağlığı ve güvenliği tedbirleri ve kalite yönetim standartları doğrultusunda doğum salonundaki ekipmanların temizlik ve kontrolünü yaparak doğum salonunu kullanıma hazır hâle getirir.
    • Doğum salonunun özellikleri sıralanır.
    • Doğum salonunda bulunan eşyaların özellikleri açıklanır.
    • Doğum salonundaki teknik ünitelerin özellikleri açıklanır.

  5. Doğum Eyleminde Ebeye Yardım (36 ders saati)

  • 1. Doğumda Psikolojik Destek
    • 1. Etkili iletişim tekniklerini kullanarak doğum sırasında gebenin ağrı ve doğum korkusuyla başa çıkmasına yardım eder.
    • Gebedeki stres faktörleri sıralanır.
    • Gebedeki stres belirtileri sıralanır.
    • Doğum eyleminin kadın üzerindeki psikolojik etkileri açıklanır.
    • Stresin doğum eylemine etkisi açıklanır.
  • 2. Normal Doğum
    • 2. İş sağlığı ve güvenliği tedbirlerini alarak Doğum Eylemi Yönetim Rehberi doğrultusunda normal doğumda ebeye yardım eder.
    • Normal doğum tanımlanır.
    • Normal doğumun özellikleri sıralanır.
    • Normal doğumun evreleri açıklanır.
    • Anne yönünden doğum açıklanır.
    • Bebek yönünden doğum açıklanır.
    • Epizyotomi açıklanır.
    • Doğum sonu anne ve bebek bakımı açıklanır.
  • 3. Yenidoğanın Değerlendirilmesi Ve Bakımı
    • 3. İş sağlığı ve güvenliği tedbirlerini alarak yenidoğan bakım kriterleri ve yenidoğan değerlendirme formuna uygun yenidoğanın değerlendirilmesi ve bakımında ebeye yardım eder.
    • Yenidoğanın bakımında kullanılan araç gereçler sıralanır.
    • Yenidoğanın bakımında kullanılan araç gereçlerin kullanım amaçları açıklanır.
    • Yenidoğanın apgar değerlendirmesi açıklanır.
    • Yenidoğanın doğum sonu bakım aşamaları sıralanır.
  • 4. Doğum Sonu Komplikasyonlar
    • 4. Doğum sonrası oluşabilecek komplikasyonları ayırt eder.
    • Doğum sonu kanamalarının önemi açıklanır.
    • Doğum sonu kanamalarının nedenleri sıralanır.
    • Doğum sonu enfeksiyon belirtileri sıralanır.
    • Doğum travmaları açıklanır.
    • Atoni kanaması açıklanır.
    • Kan pıhtılaşma bozuklukları açıklanır.
    • Plasenta zar retansiyonu açıklanır.
    • Uterusunsubinvolüsyonu ve inversiyonu açıklanır.

  6. Doğum Sonrası Dönemde Anne Bakımı (20 ders saati)

  • 1. Lohusa Bakımı
    • 1. İş sağlığı ve güvenliği tedbirlerini alarak Doğum Sonu Bakım Yönetim Rehberi'ne göre ebenin önerileri doğrultusunda lohusa bakımına yardımcı olur.
    • Pueperium (lohusalık) dönemi ve özellikleri açıklanır.
    • İnvolusyon açıklanır.
    • Loşia ve karakteri açıklanır.
    • Laktasyon (süt salgılama) fizyolojisi açıklanır.
    • Lohusalık döneminde gelişebilecek sorunlar açıklanır.
    • Lohusalık bakımında yapılacaklar açıklanır.
    • Lohusalık egzersizleri açıklanır.
  • 2. Meme Bakımı Ve Emzirme Tekniği
    • 2. İş sağlığı ve güvenliği tedbirleri doğrultusunda WHO ve UNICEF'in kriterlerine göre, etkili iletişim tekniklerini kullanarak meme bakımı ve emzirmeye yardımcı olur.
    • Meme bakımının önemi açıklanır.
    • Meme bakımında kullanılacak malzemeler sıralanır.
    • Meme bakımının işlem basamakları sıralanır.
    • Meme bakımında dikkat edilecek hususları açıklanır.
    • Emzirmenin önemi açıklanır.
    • Emzirme tekniği açıklanır.
    • Emzirmenin sıklığı ve süresi açıklanır.
    • Emzirmede dikkat edilecek hususlar sıralanır.
    • Emzirmenin yararları sıralanır.
    • Emzirmeyi etkileyen faktörler sıralanır.
    • Emzirme döneminde, memede oluşabilecek sorunlar açıklanır.

  7. Yenidoğanın Değerlendirilmesi (18 ders saati)

  • 1. Yenidoğan Ünitesi
    • 1. İş sağlığı ve güvenliği tedbirlerini alarak Sağlık Bakanlığı Yenidoğan Bakım Standartları Genelgesi'ne göre yenidoğan ünitesini hazır hâle getirir.
    • Yenidoğan ünitesinin fiziksel özellikleri açıklanır.
    • Yenidoğan ünitesinde kullanılan araç gereçler sıralanır.
    • Kuvözün kullanım amacı açıklanır.
    • Kuvözün özellikleri açıklanır.
    • Kuvözün bakımı ve temizliği açıklanır.
    • Fototerapi cihazının kullanım amacı açıklanır.
    • Fototerapi cihazının özellikleri ve bakımı açıklanır.
    • Radyant ısıtıcılarının kullanım amacı açıklanır.
    • Radyant ısıtıcıların özellikleri açıklanır.
    • Pulse oksimetrenin kullanım amacı açıklanır.
    • Pulse oksimetrenin özellikleri açıklanır.
    • Yenidoğan ünitesinin işleyişi açıklanır.
    • Yenidoğan ünitesinde dikkat edilecek noktalar açıklanır.
  • 2. Yenidoğanın Özellikleri
    • 2. Yenidoğanın özelliklerini ayırt eder.
    • Yenidoğanla ilgili kavramlar açıklanır.
    • Yenidoğanın ilk değerlendirmesi açıklanır.
    • Yenidoğanın fiziksel özellikleri açıklanır.
    • Yenidoğanın fizyolojik özellikleri açıklanır.
    • Yenidoğanın nörolojik özellikleri (algısal/refleksleri) açıklanır.
  • 3. Özel Durumu Olan Bebekler
    • 3. Özel durumu olan bebekleri ayırt eder.
    • Prematüre bebeğin (preterm bebek) özellikleri sıralanır.
    • Prematüre bebekte görülen sorunlar açıklanır.
    • Postmatüre (postterm/sürmatüre) bebeğin özellikleri sıralanır.
    • Postmatüre (postterm/sürmatüre) bebekte görülen sorunlar açıklanır.
    • Düşük doğum ağırlıklı bebeğin (dismatür bebek) özellikleri sıralanır.
    • Düşük doğum ağırlıklı bebekte (dismatür bebek) görülen sorunlar açıklanır.
    • Diabetik anne bebeğinin özellikleri sıralanır.
    • Diabetik anne bebeğinde görülen sorunlar açıklanır.
  • 4. Yenidoğan Tarama Programları
    • 4. Sağlık Bakanlığı Neonatal Tarama Programları Genelgesi doğrultusunda ekip bilinci içerisinde yenidoğan tarama programlarında ebe/hemşireye yardım eder.
    • Tarama programında dikkat edilecek hususlar açıklanır.
    • Tarama testlerinde kullanılan malzemeler sıralanır.
    • Fenilketonüri tarama programı açıklanır.
    • Konjenitalhipotiroidi tarama programı açıklanır.
    • Biyotinidaz eksikliği tarama programı açıklanır.
    • İşitme taraması programı açıklanır.
    • Görme taraması programı açıklanır.
    • Doğumsal kalça çıkığı (DKÇ) taraması açıklanır.

  8. Yenidoğan Sorunları (16 ders saati)

  • 1. Yenidoğanın Solunum Sorunları
    • 1. İş sağlığı ve güvenliği tedbirlerini alarak ekip anlayışı içinde solunum sorunu olan yenidoğanın bakımında ebe/hemşireye yardım eder.
    • Solunum yolu sorunlarında kullanılacak donanımlar (ekipmanları) sıralanır.
    • Yenidoğanda asfiksi risk faktörlerini açıklanır.
    • Yenidoğanda asfiksi belirtileri açıklanır.
    • Yenidoğanda atelektazi risk faktörleri açıklanır.
    • Yenidoğanda atelektazi belirtileri açıklanır.
    • Respiratuvar Distres Sendromu (Hyalin membran hastalığı) hastalığının risk faktörleri açıklanır.
    • Respiratuvar Distres Sendromu (Hyalin membran hastalığı) hastalığının belirtilerini açıklanır.
    • Mekonyum aspirasyonunun belirtileri açıklanır.
    • Yenidoğanın Geçici Takipnesi (Yaş Akciğer Hastalığı) belirtileri açıklanır.
    • Yenidoğanda aspirasyon açıklanır.
    • Solunum yolu sorunlarının bakımında dikkat edilecek noktalar sıralanır.
  • 2. Yenidoğanda Hematolojik Sorunlar
    • 2. İş sağlığı ve güvenliği tedbirlerini alarak ekip anlayışı içinde hematolojik sorunu olan yenidoğanın bakımında ebe/hemşireye yardım eder.
    • Yenidoğan sarılıklarını sınıflandırılır.
    • Yenidoğan sarılıkları açıklanır.
    • Eritroblastozis Fetalis'i (Rh uyuşmazlığı) açıklanır.
    • ABO uyuşmazlığı açıklanır.
    • Kernikterus açıklanır.
    • Yenidoğan sarılıklarında uygulanan fototerapi yöntemi açıklanır.
    • Kan değiştirme (Exchange transfüzyon) işlemi açıklanır.
    • Yeni doğanın hematolojik sorunları bakımında dikkat edilecek noktalar sıralanır.
  • 3. Yenidoğan Enfeksiyonları
    • 3. Aseptik kurallara uyarak enfeksiyon gelişen yenidoğanın bakımında ebe/hemşireye yardım eder.
    • Yenidoğan sepsisi açıklanır.
    • Yenidoğanda umblikal enfeksiyonlar (omfalit) açıklanır.
    • Enfeksiyöz diyare açıklanır.
    • Oral kandidiyazis (pamukcuk) açıklanır.
    • Gonokoksik konjoktivit açıklanır.
    • Ani bebek ölüm sendromu (beşik ölümü) açıklanır.
    • Yenidoğan enfeksiyonlarının bakımında dikkat edilecek noktalar sıralanır.

  9. Bebek Bakımı (24 ders saati)

  • 1. Bebeğin Günlük Fiziksel Bakımı
    • 1. İş sağlığı ve güvenliği tedbirleri, bebek bakım kriterleri doğrultusunda hijyen kurallarına dikkat ederek bebeğin günlük fiziksel bakımına yardım eder.
    • Bebekte göz, ağız, göbek, tırnak ve alt bakımı açıklanır.
    • Bebeğin büyüme ve gelişmesinde uykunun (güvenli uyku) önemi açıklanır.
    • Bebek giysilerinin özellikleri açıklanır.
    • Bebekte sık karşılaşılan problemler (pişik, isilik, pamukçuk, konak, burun tıkanıklığı, püstüler melanozis, eritematoksikumneonatorum, konjoktivit, yenidoğan aknesi vb.) açıklanır.
    • Bebeğin ağlama nedenleri açıklanır.
    • Bebek güvenliği ve iletişimle ilgili dikkat edilecek hususlar açıklanır.
  • 2. Bebeğin Banyosu
    • 2. İş sağlığı ve güvenliği tedbirleri doğrultusunda uygun banyo ortamı hazırlayarak banyo yaptırma işlem sırasına göre bebeğin banyosuna yardım eder.
    • Bebek banyosunun önemi açıklanır.
    • Bebek banyosunun çeşitleri açıklanır.
    • Bebek banyosunda dikkat edilecek hususlar açıklanır.
    • Vücut banyosu işlem aşamaları açıklanır.
    • Silme banyosu işlem aşamaları açıklanır.
    • Bebeğin banyo sonrası cilt bakımı ve masaj işlemleri açıklanır.
  • 3. Bebeğin Beslenmesi
    • 3. İş sağlığı ve güvenliği tedbirleri, WHO ve UNICEF kriterleri doğrultusunda hijyen kurallarına uyarak bebeğin beslenmesine yardım eder.
    • Anne sütünün özellikleri açıklanır.
    • Anne sütüyle beslenmenin önemi açıklanır.
    • Emzirme ve emzirme sırasında dikkat edilecek noktalar açıklanır.
    • Meme bakımında dikkat edilecek noktalar açıklanır.
    • Anne sütünün sağılması ve saklanması açıklanır.
    • Mama hazırlama ve mama ile beslenmede dikkat edilecek noktalar açıklanır.
    • Bebekte gaz çıkarma tekniği açıklanır (sadece uygulama var).
    • Yardımcı beslenme araç gereçlerinin kullanımı ve temizliği açıklanır.
    • Bebeğin ek gıdalarla beslenmesi açıklanır.
    • Ek gıdalarla beslenmede dikkat edilecek noktalar açıklanır.
    • Bebeklerde vitamin takviyesi açıklanır.

  10. Büyüme Ve Gelişme (22 ders saati)

  • 1. Büyüme Ve Gelişme Dönemleri
    • 1. Çocukların gelişim özelliklerinin farkında olarak büyüme ve gelişme dönemlerini ayırt eder.
    • Büyüme, gelişme ve olgunlaşma kavramları tanımlanır.
    • Çocuklarda büyüme ve gelişme takibinin önemi açıklanır.
    • Çocuklarda büyüme ve gelişme dönemleri ile gelişim özellikleri açıklanır.
  • 2. Büyüme Ve Gelişmesinin Değerlendirilmesi
    • 2. Ölçüm kurallarına uyarak Denver gelişim skalası ve persentil tabloları ile normal büyüme gelişme ölçütleri doğrultusunda bebeğin değerlendirilmesine yardım eder.
    • Büyümenin değerlendirilmesinde kullanılan ölçütler sıralanır.
    • Kilo ölçüm tekniği açıklanır.
    • Kilo ölçümünde dikkat edilecek kurallar sıralanır.
    • Boy ölçüm tekniği açıklanır.
    • Boy ölçümünde dikkat edilecek kurallar sıralanır.
    • Baş çevresi ölçüm tekniği açıklanır.
    • Baş çevresi ölçümünde dikkat edilecek kurallar sıralanır.
    • Göğüs ve karın çevresi ölçüm tekniği açıklanır.
    • Göğüs ve karın çevresi ölçümünde dikkat edilecek kurallar sıralanır.
    • Vücut bölümlerinin birbirine oranları açıklanır.
    • Gelişmenin değerlendirilmesinde kullanılan parametreler sıralanır.
    • Dişlerin çıkma ve değişme zamanı açıklanır.
    • Kemiklerin olgunlaşma derecesi açıklanır.
    • Nöromotor ve mental gelişimi açıklanır.
    • Aylara göre nöromotor ve mental gelişme özellikleri açıklanır.
    • Duyu organlarının gelişimi açıklanır.
    • Çocuklarda idrar ve dışkı kontrolü açıklanır.
    • Çocuklarda cinsel gelişme açıklanır.
    • Büyüme ve gelişmenin izlenmesinde dikkat edilecek ilkeler sıralanır.
  • 3. Büyüme Ve Gelişmeyi Etkileyen Faktörler
    • 3. Büyüme ve gelişmeyi etkileyen faktörleri ayırt eder.
    • Genetik (kalıtım) faktörlerin büyüme ve gelişmeye etkisi açıklanır.
    • Hormonal faktörlerin büyüme ve gelişmeye etkisi açıklanır.
    • Büyüme ve gelişmede cinsiyetin etkisi açıklanır.
    • Beslenmenin büyüme ve gelişmeye etkisi açıklanır.
    • Kronik hastalıkların büyüme ve gelişme üzerindeki etkisi açıklanır.
    • Prenatal dönemde büyüme ve gelişmeye etki eden faktörler açıklanır.
    • Fiziki çevrenin büyüme ve gelişmeye etkisi açıklanır.
    • Çocuklarda büyüme ve gelişme bozuklukları açıklanır.

  11. Çocuklarda Büyüme Ve Gelişme Bozuklukları (24 ders saati)

  • 1. Çocuklarda Sıvı Elektrolit Dengesi Bozuklukları
    • 1. İş sağlığı ve güvenliği tedbirleri doğrultusunda sıvı elektrolit kaybının yaratacağı sorunların bilincinde olarak çocuklarda sıvı elektrolit dengesi bozukluklarının tedavisinde ebe/hemşireye yardım eder.
    • Suyun vücut için önemini açıklanır.
    • Vücut sıvıları ile ilgili kavramlar açıklanır.
    • Vücudun sıvı dengesi açıklanır.
    • Vücut sıvılarındaki elektrolitleri açıklanır.
    • Elektrolitlerin vücuttaki görevlerini sıralanır.
    • Vücut sıvılarındaki anyon ve katyonları açıklanır.
    • Sıvı elektrolit dengesizliklerini açıklanır.
    • Çocuklarda dehidratasyon belirtileri sıralanır.
    • Çocuklarda Dehidratasyon tedavisinde dikkat edilecek hususları sıralanır.
    • ORS (Oral Rehidratasyon Sıvısı) tedavisi açıklanır.
    • Asit-baz dengesinin düzenlenmesini açıklanır.
    • Asit-baz dengesizliklerinde ortaya çıkan sorunları açıklanır.
  • 2. Çocuklarda Beslenme Bozuklukları
    • 2. İş sağlığı ve güvenliği tedbirlerini alarak UNICEF beslenme ölçütleri doğrultusunda beslenme bozukluklarının düzeltilmesinde ebe/hemşireye yardım eder.
    • Çocuklarda beslenme bozukluğuna bağlı gelişen sorunlar sıralanır.
    • Protein enerji malnütrisyonu açıklanır.
    • Marasmus açıklanır.
    • Kwashiorkor açıklanır.
    • Marasmik Kwashiorkor açıklanır.
    • Raşitizm açıklanır.
    • Skorbüt açıklanır.
    • Çölyak hastalığı açıklanır.
  • 3. Mental, Ruhsal Ve Fiziksel Bozukluklar
    • 3. İş sağlığı ve güvenliği tedbirleri doğrultusunda mental, ruhsal ve fiziksel bozuklukların bakımında sorumluluk alarak ebe/hemşireye yardım eder.
    • Zekâ geriliğinin nedenleri sıralanır.
    • Zekâ geriliği sınıflandırılır.
    • Down sendromu açıklanır.
    • Down sendromlu çocukların büyüme ve gelişmesi açıklanır.
    • Otizm spektrum bozukluğu açıklanır.
    • OSB olan çocukların genel özellikleri sıralanır.
    • OSB olan çocukların davranış problemleri açıklanır.
    • Serebral palsi (SP) açıklanır.
    • Serebral palsi (SP) sınıflandırılır.
    • Serebral palsinin (SP) erken dönem belirtileri sıralanır.
    • Çocuklarda işitme ve konuşma bozuklukları açıklanır.
    • Çocuklarda duygusal ve davranışsal bozukluklar açıklanır.

  12. Çocuklarda Koruyucu Önlemler (20 ders saati)

  • 1. Çocuk Sağlığını Koruma Ve Geliştirme Çalışmaları
    • 1. İş sağlığı ve güvenliği tedbirleri, UNICEF'in bebek ve çocuk izlem protokolleri doğrultusunda çocuk sağlığını koruma ve geliştirme çalışmalarında sorumluluk alarak ebe/hemşireye yardım eder.
    • Çocuk sağlığının korunması ile ilgili kavramlar açıklanır.
    • Çocuk sağlığı düzeyini gösteren demografik ölçütler açıklanır.
    • Çocuk nüfusunu etkileyen faktörler sıralanır.
    • Çocuk sağlığının korunması için yapılan uygulamalar açıklanır.
    • Sağlam çocuk izleminin amaçları açıklanır.
    • Sağlam çocuk izleme ilkeler sıralanır.
    • Çocuk izlem sıklığı ve süreleri açıklanır.
    • Çocuk sağlığı izlem basamakları sıralanır.
    • Çocukluk dönemi aşıları açıklanır.
  • 2. Çocukluk Kazaları, Çocuk İhmal Ve İstismarı
    • 2. İş sağlığı ve güvenliği tedbirleri, UNICEF'in bebek ve çocuk izlem protokolleri doğrultusunda çocukları kazalardan, ihmal ve istismardan koruma önlemleri alır.
    • Kazalarla ilgili kavramlar açıklanır.
    • Kaza oluşumunu kolaylaştıran faktörler sıralanır.
    • Çocukları yanıklardan korumak için alınması gereken önlemler sıralanır.
    • Çocukları zehirlenmelerden korumak için alınması gereken önlemler sıralanır.
    • Çocukları boğulmalardan korumak için alınması gereken önlemler sıralanır.
    • Çocukları elektrik çarpmalarından korumak için alınması gereken önlemler sıralanır.
    • Çocukları travmalardan/düşmelerden korumak için alınması gereken önlemler sıralanır.
    • Kazaların önlenmesi ile ilgili aileye verilecek öneriler sıralanır.
    • Çocuk ihmali ve istismarı açıklanır.
    • Çocuk ihmali ve istismarı önleme çalışmaları açıklanır.

  13. Kadın Hastalıkları Muayene Yöntemleri (22 ders saati)

  • 1. Anamnez Alma
    • 1. Etkili iletişim tekniklerini kullanarak anamnez almada ebe/hemşireye yardım eder.
    • Anamnez (öykü alma) ve önemi açıklanır.
    • Anamnez (öykü alma) çeşitleri açıklanır.
    • Anamnez (öykü alma) alınırken dikkat edilecek noktalar açıklanır.
  • 2. Fizik Muayene
    • 2. İş sağlığı ve güvenliği tedbirleri doğrultusunda hasta mahremiyetine özen göstererek fizik muayenede ebe/hemşireye yardım eder.
    • Genel fizik muayene yöntemleri açıklanır.
    • Genel fizik muayenede dikkat edilecek hususlar açıklanır.
    • Meme muayenesinin önemi açıklanır.
    • Kendi kendine meme muayenesi aşamaları açıklanır.
  • 3. Jinekolojik Muayene
    • 3. İş sağlığı ve güvenliği tedbirleri doğrultusunda hasta mahremiyetine özen göstererek jinekolojik muayenede sağlık profesyoneline yardım eder.
    • Jinekolojik muayenenin özellikleri açıklanır.
    • Jinekolojik muayene için hasta hazırlığı açıklanır.
    • Jinekolojik muayenede kullanılan araç gereçler sıralanır.
    • Jinekolojik muayene metotları açıklanır.

  14. Jinekolojik Hastalıklar (18 ders saati)

  • 1. Menstrual Siklus Bozuklukları
    • 1. Normal siklus düzenine göre menstrüel siklus bozukluklarını ve nedenlerini ayırt eder.
    • Menstrual siklusu açıklanır.
    • Menstrual siklus bozuklukları açıklanır.
    • Premenstruel sendrom açıklanır.
    • Disfonksiyonel uterus kanamaları açıklanır.
  • 2. Cinsel Yolla Bulaşan Genital Yol Enfeksiyonları
    • 2. Kadın sağlığına olumsuz etkilerinin bilincinde olarak cinsel yolla bulaşan genital yol enfeksiyonlarını ayırt eder.
    • Genital akıntı ile seyreden cinsel yolla bulaşan enfeksiyonlar açıklanır.
    • Genital ülser ile seyreden cinsel yolla bulaşan enfeksiyonlar açıklanır.
    • Genital siğil ile seyreden cinsel yolla bulaşan enfeksiyonlar açıklanır.
  • 3. Doğum Ve Düşük Sonrası Oluşabilecek Septik Enfeksiyonlar
    • 3. Doğum ve düşük sonrası oluşabilecek septik enfeksiyonları ayırt eder.
    • Doğum ve düşükten sonra oluşabilecek septik enfeksiyonlar sıralanır.
    • Doğum ve düşükten sonra oluşabilecek septik enfeksiyonların nedenleri açıklanır.
  • 4. Üremenin Olmadığı Durumlar
    • 4. Üremenin olmadığı durumları ayırt eder.
    • Üremenin olmadığı durumlar sıralanır.
    • İnfertilite açıklanır.
    • Menopoz ve üreme ilişkisini açıklanır.
    • Histerektomi ve üreme ilişkisi açıklanır.

  15. Aile Planlaması (16 ders saati)

  • 1. Aile Planlaması Danışmanlık Hizmetleri
    • 1. Sağlık Bakanlığı Ulusal Aile Planlaması Hizmet Rehberi doğrultusunda etkili iletişim tekniklerini kullanarak aile planlaması danışmanlık hizmetlerinde ebe/hemşireye yardım eder.
    • Aile planlaması danışmanlığı açıklanır.
    • Aile planlaması danışmanlığının yararları açıklanır.
    • Aile planlaması danışmanlığının temel özellikleri (ilkelerini) açıklanır.
    • Etkili bir aile planlaması danışmanında bulunması gereken özellikler sıralanır.
    • Aile planlaması danışmanlığı odasının özellikleri sıralanır.
    • Aile planlaması danışmanlık çeşitleri açıklanır (genel danışmanlık, yönteme özel, izleme danışmanlığı).
    • Aile planlaması danışmanlığının aşamaları (KAYNAK) açıklanır.
  • 2. Aile Planlaması Hizmetleri Ve Yöntemleri
    • 2. Ulusal Aile Planlaması Hizmet Rehberi doğrultusunda aile planlaması yöntemlerini ayırt eder.
    • Aile Planlamasının önemi ve amacı açıklanır.
    • Aile Planlamasının anne, çocuk, aile ve toplum sağlığı üzerindeki etkileri açıklanır.
    • Kontraseptif yöntemleri sınıflandırılır.
    • Hormonal kontraseptiflerin etki mekanizması açıklanır.
    • Hormonal kontraseptiflerin kullanımı açıklanır.
    • Hormonal kontraseptiflerin olumlu ve olumsuz yönleri açıklanır.
    • Rahim içi araçların çeşitleri sıralanır.
    • Rahim içi araçların etki mekanizması açıklanır.
    • Rahim içi araçların olumlu ve olumsuz yönleri açıklanır.
    • Rahim içi araçların uygulama zamanı açıklanır.
    • Bariyer yöntemleri açıklanır.
    • Cerrahi sterilizasyonu (Cerrahi Kontrasepsiyonu) açıklanır.
    • Cerrahi sterilizasyonun (Cerrahi Kontrasepsiyonun) olumlu ve olumsuz yönlerini açıklanır.
    • Doğal aile planlaması yöntemleri açıklanır.
    • Emzirme ile gebeliğin önlenmesi açıklanır.

  Dersin Amaçları

  • Bu derste öğrenciye; iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerini alarak ebe yardımcılığı mesleki uygulamaları ile ilgili bilgi ve becerilerin kazandırılması amaçlanmaktadır.