Denizcilik - Güverte İşletme (Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi) alanında Gemicilik ve Gemi Manevraları Atölyesi dersi 10. sınıf 2025-2026 eğitim öğretim yılı yıllık planı. Haftalık 8 ders saati.
Üniteler ve Konular
1. Denizde Çalışma (12 ders saati)
- 1. Denizcilikte örf ve âdet
- Gemideki hiyerarşik yapı açıklanır.
- Gemide örf, âdet, gelenek ve yaşam kuralları açıklanır.
- 2. Gemi organizasyonundaki görevler
- Kaptanın görev ve yetkileri açıklanır.
- Zabitin görevleri açıklanır.
- Gemideki mürettebatın görevleri açıklanır.
- Gemideki görevlerini yapması sağlanır.
- Gemideki görevlerini yerine getirirken gemicilik örf ve adetlerine uygun davranış sergilenmesi sağlanır.
- 3. Gemi çeşitleri ve personel belgelendirmeleri
- Geminin ne olduğu açıklanır.
- Gemi çeşitleri açıklanır.
- Farklı gemi türlerinde gerekli STCW belgeleri listelenir.
- 4. Geminin kısımlarına göre işletimi
- Geminin kısımları açıklanır.
- Gemi üzerindeki donanımlar açıklanır.
- Gemideki çalışma alanları sınıflandırılır.
- Geminin yapısal elemanları listelenir.
- Gemideki donanımların kullanılması sağlanır.
2. Halatlar Ve Halat İşleri (24 ders saati)
- 1. Halat çeşitleri
- Halatlar sınıflandırılır.
- Halatların yapıları ve kullanım yerleri açıklanır.
- Burgata ve kesilme gücü hesabı yapılması sağlanır.
- Halat manevrasında dikkat edilecek hususlar açıklanır.
- Halatlarda kullanılan terimler açıklanır.
- Halat komutları açıklanır.
- Manevrada kullanılan halatlar açıklanır.
- Liman yanaşmasında hangi halatların verileceği açıklanır.
- Manevrada kullanılan komutların bilinmesi sağlanır.
- Halatlarda çap ölçme, kesilme gücü ve SWL değerinin hesaplanması sağlanır.
- Halatın babaya volta ve babadan mola edilmesi sağlanır.
- 2. Halat bağları
- Bağların sınıflandırılması ve kullanım amaçları açıklanır.
- Halatın bosaya alınması açıklanır.
- Halat bosa kasasının hazırlanması sağlanır.
- Yarım zincir bosa hazırlanması sağlanır.
- El incesi hazırlanması ve el incesini atması sağlanır.
- 3. Halat örgü ve dikişi
- Usturmaça örgüsü ve kullanım yerleri açıklanır.
- Usturmaça örgüsünün yapılması sağlanır.
- Bitkisel ve Sentetik halat dikişleri açıklanır.
- Bitkisel ve Sentetik halatlarda kasa dikişi yapılması sağlanır.
- Bitkisel ve Sentetik halatlarda kolbastı dikişi yapılması sağlanır.
- Bitkisel ve Sentetik halatlarda matiz dikişi yapılması sağlanır.
- Tel halat dikişlerinin nerelerde kullanılacağı açıklanır.
- Tel halatlarda Amerikan kasa dikişi yapılması sağlanır.
- Tel halatlarda Alman kasa dikişi yapılması sağlanır.
3. Güverte İşlemleri (22 ders saati)
- 1. Pilot çarmıhı
- Pilot çarmıhının ne olduğu açıklanır.
- Pilot çarmıhının yapısal birimleri açıklanır.
- Pilot çarmıhının donatım prosedürleri açıklanır.
- Pilot çarmıhının sahip olması gereken uluslararası özellikleri sıralanır.
- Pilot çarmıhına bakım yapılması sağlanır.
- Pilot çarmıhının donatılması sağlanır.
- Pilot çarmıhının denizcilik örf ve adetlerine göre toplanarak kaldırılması sağlanır.
- 2. Borda iskelesi
- Borda iskelesinin ne olduğu açıklanır.
- Borda iskelesinin türleri açıklanır.
- Borda iskelesi ağının donatım prosedürleri açıklanır.
- Borda iskelesinin bakımının yapılması sağlanır.
- Borda iskelesinin deniz netasının yapılması sağlanır.
4. Sabit Ve Hareketli Donanımlar (26 ders saati)
- 1. Demirleme donanımları
- Gemi demiri açıklanır.
- Demir ırgatı açıklanır.
- Demir zincirinin markalanması açıklanır.
- Demirin atılması ve alınması esnasında kullanılan komutlar açıklanır.
- Demir zincirinin markalanmasının yapılması sağlanır.
- Demirin bakımının yapılması sağlanır.
- Irgatın bakımının yapılması sağlanır.
- Zincirin bakımının yapılması sağlanır.
- 2. Makaralar ve cayraskallar
- Palanga elemanları açıklanır.
- Palangaların bakımının nasıl yapıldığı açıklanır.
- Cayraskalın ne olduğu açıklanır.
- Makaraları kullanarak palanga sistemlerinin kurulması sağlanır.
- Cayraskalları kullanması sağlanır.
- Makara ve cayraskal güçlerini hesaplaması sağlanır.
- 3. Yükleme donanımları
- Sapanların çeşitleri açıklanır.
- Bumba donanımının kısımları açıklanır.
- Kreynin ne olduğu açıklanır.
- Vinçin kısımları açıklanır.
- Vincin kullanılması sağlanır.
- Kreynin kullanılması sağlanır.
- Yüke uygun sapan kullanılması sağlanır.
5. Gemide Bakım Tutum İşlemleri (24 ders saati)
- 1. Gemilerde korozyonla mücadele
- Korozyonun ne olduğu açıklanır.
- Korozyona sebep olan etmenler açıklanır.
- Korozyondan korunma yolları açıklanır.
- Yüzeyin boyaya hazırlanması sağlanır.
- Yüzeyin boyanması sağlanır.
- 2. Geminin sabit ve hareketli donanımlarının bakım tutumunu yapma
- Gemi güvertesinde bulunan sabit donanımlar sıralanır.
- Gemi güvertesinde bulunan hareketli donanımlar sıralanır.
- Gemi güvertesinde bulunan sabit donanımlar açıklanır.
- Gemi güvertesinde bulunan hareketli donanımlar açıklanır.
- Sabit donanım bakım tutumlarının yapılması sağlanır.
- Hareketli donanım bakım tutumlarının yapılması sağlanır.
- Tel halatların sağlanması sağlanır.
- 3. Geminin ambar ve tankların bakım tutumunu yapma
- Ambarın ne olduğu açıklanır.
- Ambarın kısımlarının neler olduğu açıklanır.
- Ambar ve kısımlarının bakım tutum ve temizliğinin yapılması sağlanır.
- Tankların ne olduğu açıklanır.
- Tankların kısımlarının neler olduğu açıklanır.
- İskandil metrenin ne olduğu açıklanır.
- Tanklardan iskandil alınması sağlanır.
- Tankların ve kısımlarının bakım tutum ve temizliğinin yapılması sağlanır.
- 4. Yaşam mahallinin bakım tutumunu yapma
- Yaşam mahallinin ne olduğu açıklanır.
- Yaşam mahallinin standartları ve kısımları listelenir.
- Ahşap malzeme bakım tutumunda kullanılacak araç gereçler listelenir.
- Ahşap malzemenin bakım tutumları açıklanır.
- Ahşap malzeme bakım tutumlarının yapılması sağlanır.
- Alüminyum malzeme bakım tutumunda kullanılacak araç gereçler listelenir.
- Alüminyum malzeme bakım tutumları açıklanır.
- Alüminyum malzeme bakım tutumlarının yapılması sağlanır.
- Ahşap malzemeye raspa boya yapılması sağlanır.
- 5. Geminin havuzda bakım tutumunu yapma
- Havuzun ne olduğu açıklanır.
- Havuz çeşitleri açıklanır.
- Havuza giriş öncesinde yapılacak kontroller açıklanır.
- Havuza giriş esnasında yapılacak kontroller açıklanır.
- Havuza girdikten sonra yapılacak kontroller açıklanır.
- Havuzdaki bakım tutumların yapılması sağlanır.
- Havuzdan çıkış öncesinde yapılacak kontroller açıklanır.
- Kenter kilidini söküp takma ve kilidin bakımını yapması sağlanır.
6. Manevra Elemanlarını Kullanma (36 ders saati)
- 1. Ana makine ve pervaneye kumanda
- Gemilerde kullanılan ana makine türleri açıklanır.
- Ana makinenin hazırlanması ve çalıştırması için gerekli komutların verilmesi sağlanır.
- Makine telgrafı komutları açıklanır.
- Makine telgrafının kullanılması sağlanır.
- Ana makinenin verimliliğine etki eden faktörler listelenir.
- Ana makine ve pervanenin görevi açıklanır.
- Dış etkenleri karşılar şekilde makine komutlarının verilmesi sağlanır.
- 2. Dümen donanımı
- Dümenin görevi açıklanır.
- Dümenin kısımları açıklanır.
- Dümen çeşitleri açıklanır.
- Dümen komutları açıklanır.
- Dümenin seyir öncesinde kullanıma hazır hale getirilmesi sağlanır.
- Dümenin gemi üzerindeki etkisi açıklanır.
- Dümen turarak açık denizde seyretmesi sağlanır.
- Pervanenin görevi açıklanır.
- Pervane çeşitleri açıklanır.
- Pervanelerin gemi üzerindeki etkisi açıklanır.
- Dönüş yönlerine göre pervanelerin gemi üzerindeki etkisinin tespit edilmesi sağlanır.
- Pervanenin gemi üzerindeki etkisini dikkate alarak etkili ve güvenli seyri yapılması sağlanır.
- 3. Baş İter ve kıç İteri Manevrada Kullanma
- Baş iter ve kıç iter açıklanır.
- Baş iterin ve kıç iterin çalışma sistemi açıklanır.
- Baş iterin ve kıç iterin çeşitleri açıklanır.
- Baş iterin ve kıç iterin gemi üzerindeki etkileri açıklanır.
- Baş iter ve kıç iteri manevra sırasında birlikte ve ayrı ayrı kullanılması sağlanır.
- Başiter ve kıçiteri kullanarak gerekli emniyetli manevraları yapması sağlanır.
- 4. Römorkörleri manevrada kullanma
- Römorkör açıklanır.
- Gemi ve römorkör arasında oluşabilecek etkileşimler açıklanır.
- Römorkör çeşitleri açıklanır.
- Römorköre etki eden faktörler açıklanır.
- Römorkörün bağlama çeşitleri açıklanır.
- Yapılacak manevraya göre römorkörün doğru bir şekilde bağlanması sağlanır.
- Römorkörle haberleşmede kullanılacak komutlar açıklanır.
- Römorkör ile doğru bir haberleşme kurulması sağlanır.
- Römorkörle gemi arasındaki etkileşimlere göre doğru manevranın yapılması sağlanır.
7. Makine Ve Dümen İle Manevra (18 ders saati)
- 1. Geminin devir dairesini ve durma mesafesi
- Geminin karakteristik manevra özellikleri açıklanır.
- Geminin dönme çemberi açıklanır.
- Dönme çemberine etki eden faktörler açıklanır.
- Geminin dönme çemberini manevrada kullanılması sağlanır.
- Durma mesafesi açıklanır.
- Durma mesafesini etkileyen etmenler açıklanır.
- Durma mesafesini değişkenlere göre hesaplaması sağlanır.
- Durma mesafesini manevra esnasında kullanması sağlanır.
- Meyil, trim ve farklı su çekiminin gemi üzerindeki etkileri açıklanır.
- Meyil, trim ve farklı su çekimli gemilerde manevra yapılması sağlanır.
- Gemi üzerindeki akıntı ve rüzgâr etkisi açıklanır.
- Makinesiz, akıntı ve rüzgâr etkisinde güvenli manevra yapılması sağlanır.
- Wheelhouse posterin doldurulması sağlanır.
- 2. Denize insan düşmesi
- Denize insan düştüğünün köprü üstünden görülmesi durumunda yapması gerekenler açıklanır.
- Denize adam düştüğünün güverteden görülmesi durumunda yapması gerekenler açıklanır.
- Seyir esnasında gemide bir personelin kaybolduğu tespit edilmesi durumunda denize düşme ihtimaline karşın yapılması gerekenler açıklanır.
- Denize adam düşmesi durumunda yapılacak manevralar açıklanır.
- Denize adam düştüğünün köprü üstünden görülmesi durumunda uygun manevrayı yapması sağlanır.
- Denize adam düştüğünün güverteden görülmesi durumunda uygun manevrayı yapması sağlanır.
- Seyir esnasında gemide bir personelin kaybolduğu tespit edilmesi durumunda uygun manevrayı yapması sağlanır.
- 3. Gemiyi aborda ve avara etme
- Kılavuz kaptan açıklanır.
- Kılavuz kaptanın yanaşma ve kalkma manevraları üzerindeki etkileri açıklanır.
- Pilot kartı açıklanır.
- Yanaşma öncesinde halatların hazırlanması sağlanır.
- Kalkış öncesi halatların teklenmesi sağlanır.
- Yanaşma ve kalkış manevrası sonrası manevra mahallinin neta edilmesi sağlanır.
- Pilot kartı doldurulması sağlanır.
- Normal hava koşullarında iskele ve sancak taraftan limana yanaşma manevrası yapması sağlanır.
- Normal hava koşullarında iskele ve sancak taraftan limandan kalkış manevrası yapması sağlanır.
- Başka bir geminin üzerine yanaşma ve kalkma manevrası yapılması sağlanır.
8. Demir Ve Halatla Manevra (18 ders saati)
- 1. Demirleme ve demirle Manevra
- Demir ve demir çeşitleri açıklanır.
- Demirin tutuma kuvvetini etkileyen faktörler açıklanır.
- Demir yerinin tespit edilmesi açıklanır.
- Demirlemede kullanılan terimler ve komutlar açıklanır.
- Demirleme öncesi gerekli hazırlıkların yapılması sağlanır.
- Demirleme için uygun manevranın yapılması sağlanır.
- Demirleme esnasında uygun komutların verilmesi sağlanır.
- Demirlemenin yapılması sağlanır.
- Demirleme sonrası yapılacak işlemler açıklanır.
- Demir alınması öncesi hazırlıklar açıklanır.
- Demir alınması sağlanır.
- Demirin yanaşma, gemiyi durdurma ve dar alanda kullanım durumları açıklanır.
- Gemiyi durdururken ya da dar alanda manevra yaparken demirin kullanılması sağlanır.
- Demir kullanarak yanaşma ve kalkma manevralarının yapılması sağlanır.
- Demir kullanılarak yapılan bağlama yöntemleri açıklanır.
- Akdeniz ve Baltık bağlaması ile yanaşma manevrası yapması sağlanır.
- 2. Halat manevrası
- Halat manevralarında dikkat edilmesi gereken hususlar açıklanır.
- Manevrada kullanılan halatlar, etkileri ve işlevleri açıklanır.
- Halat manevrasında kullanılan terimler ve komutlar açıklanır.
- Halatların rıhtıma verilip alınması sağlanır.
- Yanaşma öncesinde halatların hazırlanması sağlanır.
- Kalkış öncesi halatların teklenmesi sağlanır.
- Yanaşma ve kalkış manevrası sonrası manevra mahallinin neta edilmesi sağlanır.
- 3. Şamandıra ve platformlara bağlanma ve onlardan ayrılma manevrası
- Bağlama yapılacak şamandıra ve platformlar açıklanır.
- Şamandıra ve platformlara yanaşma manevrası açıklanır.
- Bağlama şamandırası ve platformlara yaklaşma manevrası ile gemiyi yanaştırması sağlanır.
- Bağlamada kullanılacak halatları sınıflandırması sağlanır.
- Bağlama şamandıraları ve platformlarına geminin yanaşması ve ayrılması sağlanır.
9. Özel Koşullarda Manevra (36 ders saati)
- 1. Sığ sularda ve dar kanallarda manevra
- Sığ su ve gemi üzerindeki etkileri açıklanır.
- Çökme (Squad) hesabı yapması sağlanır.
- Dar su ve gemi üzerindeki etkileri açıklanır.
- Dar suda seyir yapması sağlanır.
- Dar kanal ve sığ su alanlarda manevra yapması sağlanır.
- Seyir yapılan bölgeyi ve geminin koşullarını göz önüne alarak sığ suyun hesaplanması sağlanır.
- 2. Akıntılı ve rüzgârlı havada manevra
- Rüzgârın gemi üzerindeki etkileri açıklanır.
- Rüzgârın hızını, yönünü ve gemi üzerindeki etkilerini hesaplaması sağlanır.
- Önleme açısı açıklanır.
- Rüzgârlı havada rotadan düşmeden seyretmek için önleme açısını hesaba katarak dümen tutması sağlanır.
- Akıntının gemi üzerindeki etkileri açıklanır.
- Akıntı ve rüzgâr etkisi altında rotadan düşmeden seyretmek için önleme açısını hesaba katarak dümen tutması sağlanır.
- Akıntı ve rüzgârın etkisi altında kalan gemiye etkili manevra yaptırması sağlanır.
- 3. Buzlu ortamlarda manevra
- Buzun türü, oluşumu ve aşamaları açıklanır.
- Buzlu şartlarda seyretme esnasında dikkat edilecek hususlar açıklanır.
- Buzkıran açıklanır.
- Buzkıran yardımıyla seyir yapması sağlanır.
- Buzlu sularda seyir ve manevra yapması sağlanır.
- 4. Makine arızası durumunda dümen tutma
- Oto pilot açıklanır.
- Oto pilot çalışma sistemleri tanıtılır.
- Dümeni oto pilota ve oto pilottan ele alması sağlanır.
- El dümenine geçme koşulları ve şartları açıklanır.
- Acil durum dümen sistemi açıklanır.
- Acil durum dümen sistemini kullanması sağlanır.
- Dümen sisteminin test edilmesi sağlanır.
10. Denizde Çatışmayı Önleme Tüzüğü (COLREG) (28 ders saati)
- 1. COLREG işaret ve alametleri
- COLREG kullanım amacı ve prensipleri açıklanır.
- COLREG kuralları açıklanır.
- COLREG'in içerdiği ses alametlerini ayırt etmesi sağlanır.
- COLREG'in içerdiği görünür alametleri ayırt etmesi sağlanır.
- 2. Çatışmayı önleme manevraları
- Gemi trafik hizmetleri (VTS) açıklanır.
- Gemi trafik ayrım düzeni açıklanır.
- COLREG'e göre çatışmayı önleme manevraları yapması sağlanır.
- Simülatörde hazırlanan senaryoda çatışmayı önlemek üzere COLREG'in gereklerinin yerine getirilmesi sağlanır.
11. Vardiya Organizasyonu (20 ders saati)
- 1. Seyir vardiyası
- Seyir vardiyasını tutan zabit ve personelin görevleri açıklanır.
- Seyir esnasında vardiya tutma prensipleri açıklanır.
- Kılavuz kaptanla seyir vardiyası tutma prensipleri açıklanır.
- Kısıtlı görüş durumunda seyir vardiyası tutma prensipleri açıklanır.
- Ağır hava koşullarında seyir vardiyası tutma prensipleri açıklanır.
- Sığ su bölgelerinde seyir vardiyası tutma prensipleri açıklanır.
- Dar kanal ve boğaz geçişlerinde seyir vardiyası tutma prensipleri açıklanır.
- Buzul bölgelerinde seyir vardiyası tutma prensipleri açıklanır.
- Köprüüstünün seyre hazırlaması sağlanır.
- 2. Liman vardiyası
- Emniyetli liman vardiyası kuralları açıklanır.
- Liman operasyon mahalleri açıklanır.
- Yükleme ve tahliye operasyonu prosedürleri açıklanır.
- Halat kontrolü ve çevre kirliliği tedbirleri açıklanır.
- Gemiye ikmal işlemleri açıklanır.
- 3. Demir vardiyası
- Demir vardiyasının tutulma prensipleri sıralanır.
- Demir taramasının tespit edilmesi yöntemleri sıralanır.
- Demir taramasına karşı alınması gereken tedbirler sıralanır.
- Demir taraması esnasında yapılacak işlemler sıralanır.
- Demir vardiyası tutması sağlanır.
- 4. Deniz çevresini koruma
- MARPOL sözleşmesinin prosedürleri açıklanır.
- Çöp kayıt defteri açıklanır.
- Yağ kayıt defteri açıklanır.
- Balast suyu kayıt defteri açıklanır.
- Herhangi bir kirlilik durumuna karşılık SOPEP iletişim listesi açıklanır.
- SOPEP iletişim listesi hazırlaması sağlanır.
12. Köprüüstü Kaynak Yönetimi (24 ders saati)
- 1. Köprüüstü prensipleri
- Vardiya tutma prensipleri açıklanır.
- Mevki koyma yöntemleri açıklanır.
- Geminin manevra kabiliyetini etkileyen faktörler açıklanır.
- Köprüüstü ekipmanlarına aşina olma kontrol listesini doldurması sağlanır.
- 2. Köprüüstü koordinasyonu
- Sefer planını oluşturma prosedürleri açıklanır.
- Pilot kartında bulunan bilgiler açıklanır.
- Vardiya devir teslim prosedürleri açıklanır.
- Denize insan düştü manevraları açıklanır.
- Seyir vardiyası devir teslim kontrol listesini uygulaması sağlanır.
- Kaptan ile pilot arasında düzenlenen bilgi alış veriş formunu doldurması sağlanır.
- 3. Sığ suda seyir
- Çökme etkisinin (Squat) gemi seyrine etkisi açıklanır.
- Gemide görev dağılımını yapması sağlanır.
- Sığ suda seyretme kontrol listesinin uygulanmasını sağlar.
- 4. Sefer planının diğer bileşenleri
- Harita kullanımında dikkat edilecek hususlar ve seyir neşriyatları açıklanır.
- Sefer planını kayıt altına almanın önemi açıklanır.
- Gemi ve yükün emniyeti için alınacak tedbirler açıklanır.
- ECDIS sistemi açıklanır.
- Sefer planı hazırlanırken harita üzerinde gösterilmesi gerekenler açıklanır.
- ARPA radar kullanım prosedürleri açıklanır.
- Paralel indexin prensipleri açıklanır.
- Harita üzerinde BRM kurallarının uygulanması sağlanır.
- 5. Köprüüstü kriz yönetimi
- Kriz durumunda demirleme işlemi prosedürleri açıklanır.
- Acil durum planlarının hazırlanması sağlanır.
- Olası kriz durumları açıklanır.
- Acil durum yedekleme işlemlerinin yapılması sağlanır.
- Patlama sonrası gerekli kontrolleri ve işlemlerinin yapılması sağlanır.
- Su alma esnasında gerekli kontrol ve işlemlerinin yapılması sağlanır.
- Cayro pusula arızası esnasında gerekli kontrol ve işlemlerinin yapılması sağlanır.
- Yaralanma, yapısal arıza ve su alarak batma tehlikesi esnasında gerekli kontrol ve işlemlerinin yapılması sağlanır.
- Son çare olarak yükün denize atılması esnasında gerekli kontrol ve işlemlerinin yapılması sağlanır.
- Arama ve kurtarma operasyonu esnasında gerekli kontrol ve işlemlerinin yapılması sağlanır.
- Geminin tehlikeli şekilde bayılması esnasında gerekli kontrol ve işlemlerinin yapılması sağlanır.
Dersin Amaçları
- Bu derste her öğrenciye; İş sağlığı ve güvenliği tedbirlerini alarak, denizde çalışma, halatlar ve halat işleri, güverte işlemleri, sabit ve hareketli donanımlar, gemide bakım tutum işlemleri, manevra elemanlarını kullanma, makine ve dümen ile manevra, demir ve halatla manevra, özel koşullarda manevra, denizde çatışmayı önleme tüzüğü (colreg), vardiya organizasyonu, köprüüstü kaynak yönetimine ilişkin uygulamaları yapma ile ilgili bilgi ve becerilerin kazandırılması amaçlanmaktadır.
Bu ders hakkında yorumlar
Yorum yapmak için giriş yapmanız gerekmektedir.
Yorumlar yükleniyor...
Henüz hiç yorum yapılmamış. İlk yorumu sen yap!