12. Sınıf Model ve Prototip Tasarımı Yıllık Planı 2026-2027

12. Sınıf Model ve Prototip Tasarımı Yıllık Planı — Kaynaklar ve İçerik

12. sınıf Model ve Prototip Tasarımı dersi, Makine ve Tasarım Teknolojisi alanının Endüstriyel Makine Tasarımı dalında haftada 4 ders saati okutulur; yıllık planında 7 öğrenme birimi, 144 ders saati ve 138 kazanım yer alır. Yıl, “Malzeme” öğrenme birimiyle başlar (Metal malzeme, Metal olmayan malzeme); aradaki 5 öğrenme biriminin ardından “Üst Yüzey İşlemler” öğrenme birimiyle biter (Macun uygulama, Zımparalama, Boyama). En geniş yer 25 ders saatiyle “Kompozit Model” öğrenme birimine ayrılır.

• 12. Sınıf Model ve Prototip Tasarımı Günlük Planları (haftalık ders planları)
• Makine ve Tasarım Teknolojisi 12. Sınıf Çerçeve Öğretim Programı (ÇÖP)
• Model ve Prototip Tasarımı Ders Bilgi Formu (DBF)
• Ders İçeriği

  Makine ve Tasarım Teknolojisi - Endüstriyel Makine Tasarımı (Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi) alanında Model ve Prototip Tasarımı dersi 12. sınıf 2026-2027 eğitim öğretim yılı yıllık planı. Haftalık 4 ders saati.

  Üniteler ve Konular

  1. Malzeme (14 ders saati)

  Malzeme kavramını açıklayabilme

  • 1. Metal malzeme
    • Tasarıma uygun metal malzeme seçer.
    • Malzeme seçiminin önemi açıklanır.
    • Metal malzeme açıklanır.
    • Metal malzeme çeşitleri (demir ve demir dışı) açıklanır.
    • Metal malzemeleri fiziksel, kimyasal ve mekanik özellikleri açıklanır.
    • Metal alaşımlar açıklanır.
    • TSE, DIN, ISO, SAE, MKE Standartları açıklanır.
    • Tasarıma uygun metal malzeme seçimi yapması sağlanır.
  • 2. Metal olmayan malzeme
    • Tasarıma uygun metal olmayan malzeme seçer.
    • Metal olmayan malzemeler açıklanır.
    • Metal olmayan malzeme çeşitleri (plastik, seramik, ahşap, cam) açıklanır.
    • Metal olmayan malzemeleri fiziksel, kimyasal ve mekanik özellikleri açıklanır.
    • Plastik, seramik, ahşap ve camın elde edilişi açıklanır.
    • Tasarıma uygun metal olmayan malzeme seçimi yapması sağlanır.

  2. Talaşsız Üretim (21 ders saati)

  Talaşsız üretim işlemleri yapabilme

  • 1. Kalıplama
    • Basit modelleme yöntemleri ile modele uygun kalıplama işlemleri yapar.
    • Basit modelleri kalıplama yöntemleri açıklanır.
    • Basit modelleme çeşitleri açıklanır.
    • Basit kalıplama çeşitleri açıklanır.
    • Yapılan işle ilgili doğabilecek kazaları ve korunma yollarını açıklanır.
    • Modele uygun kalıplama işlemi yapması sağlanır.
  • 2. Döküm
    • Kalıbı ve dökülecek materyalleri hazırlayıp basit kalıplama yöntemiyle döküm işlemini yapar.
    • Döküm işlemi açıklanır.
    • Döküm çeşitleri açıklanır.
    • Yapılan işle ilgili doğabilecek kazaları ve korunma yolları açıklanır.
    • Basit kalıplama yöntemi ile döküm işlemi yapması sağlanır.
  • 3. Büküm
    • Malzemeye göre bükme yöntemi ile ölçüsüne uygun bükme işlemlerini yapar.
    • Bükme işlemi açıklanır.
    • Bükme yöntemleri açıklanır.
    • Yapılan işle ilgili doğabilecek kazaları ve korunma yolları açıklanır.
    • Ölçüsüne göre basit bükme işlemleri yapması sağlanır.

  3. Ahşap Model (21 ders saati)

  Ahşap model yapabilme

  • 1. Ahşap malzeme seçimi
    • Modele uygun ahşap malzemeyi seçer.
    • Ahşap malzemeler açıklanır.
    • Ahşap malzeme türleri açıklanır.
    • Ahşap malzeme kullanım yerleri açıklanır.
    • Yapılan işle ilgili doğabilecek kazaları ve korunma yolları açıklanır.
    • Modele uygun ahşap malzeme seçmesi sağlanır.
  • 2. Ahşap modeli markalama
    • Çizim ölçülerine göre modeli ahşap üzerine markalar.
    • Markalama açıklanır.
    • Markalama aletleri açıklanır.
    • Ölçme aletleri açıklanır.
    • Yapılan işle ilgili doğabilecek kazaları ve korunma yolları açıklanır.
    • Modelin ahşap üzerine markalanması sağlanır.
  • 3. Ahşap modeli yapma
    • Modeli işler.
    • Ahşap model işleme yöntemleri açıklanır.
    • Ahşap şekillendirme aletleri açıklanır.
    • Ahşap işleme makineleri açıklanır.
    • Üst yüzey işlemleri açıklanır.
    • Yapılan işle ilgili doğabilecek kazaları ve korunma yolları açıklanır.
    • Ahşap modeli yapması sağlanır.

  4. Plastik Model (21 ders saati)

  Plastik model yapabilme

  • 1. Plastik malzeme seçimi
    • Modele uygun plastik malzemeyi seçer.
    • Plastik malzemeler açıklanır.
    • Plastik malzeme türleri açıklanır.
    • Plastik malzeme şekillendirme yöntemleri açıklanır.
    • Termofor malzemeler açıklanır.
    • Yapılan işle ilgili doğabilecek kazaları ve korunma yolları açıklanır.
    • Modele uygun plastik malzeme seçimi yapması sağlanır.
  • 2. Köpük model yapımı
    • İşleme yöntemini belirleyerek ölçüsüne uygun köpük model yapar.
    • Köpük model açıklanır.
    • Straforların özellikleri açıklanır.
    • Strafor şekillendirme yöntemleri açıklanır.
    • Strafor üzerine markalama, ölçme ve yapıştırma işlemleri açıklanır.
    • Üst yüzey işlemleri açıklanır.
    • Yapılan işle ilgili doğabilecek kazaları ve korunma yolları açıklanır.
    • Ölçüsüne uygun köpük model yapması sağlanır.
  • 3. Termoform model yapma
    • İşlem sırasına göre termoform model yapar.
    • Termoform model açıklanır.
    • Termoform malzemeler ve özellikleri açıklanır.
    • Termoform modelleme yöntemlerini açıklar.
    • Üst yüzey işlemleri açıklanır.
    • Yapılan işle ilgili doğabilecek kazaları ve korunma yolları açıklanır.
    • Termofor model yapması sağlanır.

  5. Kompozit Model (25 ders saati)

  Kompozit model yapabilme

  • 1. Kompozit malzeme sicimi
    • Modele uygun kompozit malzeme seçer.
    • Kompozit malzemeler açıklanır.
    • Kompozit malzemelerin özellikleri açıklanır.
    • Kompozit malzeme çeşitleri açıklanır.
    • Yapılan işle ilgili doğabilecek kazaları ve korunma yolları açıklanır.
    • Modele uygun kompozit malzeme seçimi yapması sağlanır.
  • 2. Model üst yüzey işlemleri
    • Blok kompozit malzemeleri işleyip oluşturduğu modele üst yüzey işlemlerini uygular.
    • Blok kompozit malzemeler açıklanır.
    • Blok kompozit malzemelerin özellikleri açıklanır.
    • Blok kompozit malzemeleri işleme yöntemleri açıklanır.
    • Yapılan işle ilgili doğabilecek kazaları ve korunma yolları açıklanır.
    • Kompozit malzemeyi işleyip üst yüzey işlemlerini uygulaması sağlanır.
  • 3. Kabuk model
    • İşlem sırasına göre kabuk model yapar.
    • Kabuk modeli açıklanır.
    • Kompozit reçineler ve özelikleri açıklanır.
    • Elyaf çeşitleri açıklanır.
    • Kalıp ayırıcıları, hızlandırıcılar ve sertleştiriciler açıklanır.
    • Üst yüzey işlemleri açıklanır.
    • Yapılan işle ilgili doğabilecek kazaları ve korunma yolları açıklanır.
    • Kabuk model yapması sağlanır.
  • 4. Döküm kompozit model
    • İşlem sırasına göre döküm kompozit model yapar.
    • Döküm kompozit model açıklanır.
    • Kompozit reçineler açıklanır.
    • Dolgu maddeler açıklanır.
    • Kalıp ayırıcılar açıklanır.
    • Jelkotları açıklanır.
    • Üst yüzey işlemleri açıklanır.
    • Yapılan işle ilgili doğabilecek kazaları ve korunma yolları açıklanır.
    • Döküm kompozit model yapması sağlanır.

  6. Hızlı Prototipleme (21 ders saati)

  Hızlı prototipleme yapabilme

  • 1. Tezgâh ayarı
    • Tezgâhı talimatlara uygun şekilde çalışmaya hazırlar.
    • Tezgâh hazırlık işlemleri açıklanır.
    • Kullanılan ham maddelerin özellikleri açıklanır.
    • Tezgâhın çalışma sistemi açıklanır.
    • Yapılan işle ilgili doğabilecek kazaları ve korunma yolları açıklanır.
    • Tezgahı çalışmaya hazırlaması sağlanır.
  • 2. Model işleme
    • Modeli prototip tezgâhında işler.
    • Prototip tezgahları ve çalışma sistemleri açıklanır.
    • Tezgâh yazılımının özellikleri açıklanır.
    • Tezgâh parametreleri açıklanır.
    • Yapılan işle ilgili doğabilecek kazaları ve korunma yolları açıklanır.
    • Modeli prototip tezgahında işlemesi sağlanır.
  • 3. Üst yüzey işleme
    • Modele üst yüzey işlemlerini uygular.
    • Ardıl işlemler açıklanır.
    • Ardıl işlemde kullanılan araç-gereçler açıklanır.
    • Yapılan işle ilgili doğabilecek kazaları ve korunma yolları açıklanır.
    • Modele üst yüzey işlemleri uygulaması sağlanır.

  7. Üst Yüzey İşlemler (21 ders saati)

  Üst yüzey işlemleri yapabilme

  • 1. Macun uygulama
    • Yüzeye macun uygulayıp kullanılan araç gereçleri temizler.
    • Macun açıklanır.
    • Macun çeşitleri açıklanır.
    • Macun uygulama araçları açıklanır.
    • Temizleyiciler açıklanır.
    • Yapılan işle ilgili doğabilecek kazaları ve korunma yolları açıklanır.
    • Yüzeye macun uygulayıp kullanılan araç gereçleri temizlemesi sağlanır.
  • 2. Zımparalama
    • Macun uygulanan yüzeye el ve makine ile zımparalama işlemi yapar.
    • Zımpara açıklanır.
    • Zımpara çeşitleri açıklanır.
    • Zımparalama yöntemleri açıklanır.
    • Zımparalamada kullanılan makineler açıklanır.
    • Yapılan işle ilgili doğabilecek kazaları ve korunma yolları açıklanır.
    • Macun uygulanan yüzeye el ve makine ile zımparalama işlemi yapması sağlanır.
  • 3. Boyama
    • Zımparalanan yüzeye uygun boyama aracı ile boya uygular.
    • Boyama açıklanır.
    • Boya türleri açıklanır.
    • Boyama araçları açıklanır.
    • Boya katkı maddeleri açıklanır.
    • Yapılan işle ilgili doğabilecek kazaları ve korunma yolları açıklanır.
    • Zımparalanmış yüzeye uygun boyama aracı ile boya uygulaması sağlanır.