Sıcak Şekillendirme 12. Sınıf Yıllık Plan

Sıcak Şekillendirme 12. Sınıf Yıllık Plan — Kaynaklar ve İçerik

• Metal Teknolojisi 12. Sınıf Çerçeve Öğretim Programı (ÇÖP)
• Sıcak Şekillendirme Ders Bilgi Formu (DBF)
• Bireysel Öğrenme Materyali (BÖM) — Tek Yüzlü ve Maşalı Kalıplar
• Ders İçeriği

  Metal Teknolojisi - Metal Doğrama (Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi) alanında Sıcak Şekillendirme dersi 12. sınıf 2025-2026 eğitim öğretim yılı yıllık planı. Haftalık 4 ders saati.

  Üniteler ve Konular

  1. Sıcak İş Takımlarıyla Kesme, Yarma Delme (24 ders saati)

  • 1. Sıcak Kesme
    • 1. Sıcak kesme yapar.
    • Sıcak kesmede kullanılan takım, araç ve gereçleri sıralatılır.
    • Parçayı kesme takımları ile istenilen ölçü ve biçimde kestirir.
  • 2. Sıcak Yarma
    • 2. Sıcak yarma yapar.
    • Sıcak yarmada kullanılan takım, araç ve gereçleri sıralatılır.
    • Parçayı kesme takımları ile istenilen ölçü ve biçimde yardırır.
  • 3. Sıcak Delme
    • 3. Sıcak delme yapar.
    • Sıcak delmede kullanılan takım, araç ve gereçleri sıralatılır.
    • Parçayı delme takımları ile istenilen ölçü ve biçimde deldirir.

  2. Malzemeleri Sıcak Olarak İzleme, Bükerek, Burarak ve Yararak Motifleme (24 ders saati)

  • 1. Malzemelere İzleme
    • 1. Malzemelere izleme yapar.
    • İzlemenin süsleme demirciliğindeki yeri ve önemini açıklatır.
    • Parça üzerinde çekiç ve varyoz kullanarak izleme yaptırır.
  • 2. Eğme-Bükme İle Motif
    • 2. Eğme-Bükme ile motif yapar.
    • Motiflerin çeşitlerinin sıralatır.
    • Çizilmiş resimlere göre istenilen ölçü ve şekilde motifler yaptırır.
  • 3. Burma-Yarma İle Motif
    • 3. Burma-Yarma ile motif yapar.
    • Burma ve yarma ile motif yapma yöntemlerini açıkltır.
    • Çizilmiş resimlere göre burma ve yarma motifleri yaptırır.

  3. Malzemeleri Sıcak Olarak Döverek Motif ve Ferforje Eşyalar (16 ders saati)

  • 1. Döverek (Yayma Ve Yığma İle) Motif
    • 1. Döverek (yayma ve yığma ile) motif yapar.
    • Yayma ve yığma ile motif yapma yöntemlerinin açıklatır.
    • Çizilmiş resimlere göre yayma ve yığma motifleri yaptırır.
  • 2. Ferforje Eşyalar
    • 2. Ferforje eşyalar yapar.
    • Süsleme işlerinin kullanılma alanlarını açıklatır.
    • Ferforje eşyada kullanılacak motifleri kalıpta yaparak, birleştirir.

  4. Tek Yüzlü ve Maşalı Kalıplar (16 ders saati)

  • 1. Tek Yüzlü Kalıplar
    • 1. Tek yüzlü kalıplar yapar.
    • Sıcak şekillendirme kalıplarını sınıflandırtır.
    • Tek yüzlü kalıpların yapım tekniklerinin açıklatır.
    • Tek yüzlü kalıp çeşitleri yapımı ve çalışma tekniklerinin açıklatır.
    • Tek yüzlü kalıp çeşitleri yaptırtır.
    • Tek yüzlü kalıpta şekillendirilecek gerece gerekiyorsa ön biçimlendirme yaptırtır.
  • 2. Maşalı Kalıplar
    • 2. Maşalı kalıplar yapar.
    • Maşalı kalıpların kullanım alanlarını çalışma tekniklerini açıklatır.
    • Maşalı kalıpta şekillendirilecek gerece gerekiyorsa ön biçimlendirme yaptırtır.

  5. Açık Kalıplar (12 ders saati)

  • 1. Açık Sıcak İş Kalıbını Makineye Bağlama
    • 1. Açık sıcak iş kalıbını makineye bağlar.
    • Sıcak iş makineleri ve çeşitlerini açıklartır.
    • Açık sıcak iş kalıbının alt ve üst kalıbını makineye bağlatır.
  • 2. Açık Sıcak İş Kalıpları
    • 2. Açık sıcak iş kalıplarında üretim yapar.
    • Açık sıcak iş kalıplarını tanımlatır.
    • Açık sıcak iş kalıplarında üretim yaptırtır.

  6. Yarı Açık ve Kapalı Kalıplar (16 ders saati)

  • 1. Yarı Açık Sıcak İş Kalıpları
    • 1. Yarı açık sıcak iş kalıpları yapar.
    • Yarı açık sıcak iş kalıplarını tanımlatır.
    • Yarı açık sıcak iş kalıplarında üretim yaptırtır.
  • 2. Kapalı Sıcak İş Kalıpları
    • 2. Kapalı sıcak iş kalıpları yapar.
    • Kapalı kalıpları tanımlatır.
    • Kapalı sıcak iş kalıbında üretim yaptırtır.

  7. Bükme ve Çapak Alma Kalıplar (16 ders saati)

  • 1. Sıcak İş Bükme Kalıpları
    • 1. Sıcak iş bükme kalıpları yapar.
    • Elastik ve plastik şekillendirmeyi açıklatır.
    • Açınım boyu hesaplamalarının gerekliliğini açıklatır.
    • Bükme kalıbını yaptırtır.
  • 2. Çapak Alma Kalıpları
    • 2. Çapak alma kalıpları yapar.
    • Çapak alma kalıplarının çeşitlerini açıklatır.
    • Makinede çapak alma işlemini yaptırtır.

  8. Tav Fırınları ve Tavlama (8 ders saati)

  • 1. Tavlama İşlemi Öncesi Fırını Hazırlama
    • 1. Tavlama işlemi öncesi fırını hazırlar.
    • Hatta su vererek borularda kaçak olup olmadığını kontrol ettirtir.
    • Suların geri dönüş tankına dolup dolmadığının kontrol ettirtir.
    • Fırındaki tüm valflerin kontrolünün yaptırır.
    • Fırındaki fanlara enerji vererek çalışmasının kontrol ettirir.
    • Fırının bakımı bitince pencerelerin refrakterle kaplatır.
    • Fırın alt kısmına iki adet, cehennemliğe bir adet pilot borusu yerleştirir.
  • 2. Fırın Isıtma Sistemini Ayar Ve Kontrollerini Yapma
    • 2. Fırın ısıtma sistemini ayar ve kontrollerini yapar.
    • Yakma hava fanının çalıştırtır.
    • Ana gaz vanasını açtırılarak şatof valfine kadar gaz verdirir.
    • Fırın emniyet valfini kurdurur.
    • Mazotlu üstüpü ile ateşletir.
    • Fırın sıcaklığının pilotlarla 120 °C ye kadar çıkartır.
  • 3. Fırını Tavlama Sıcaklığına Çıkarma
    • 3. Fırını tavlama sıcaklığına çıkarır.
    • Fırının burnerlerden ateşletir.
    • Fırına malzeme şarjının yaptırır.
    • Fırın sıcaklığı 750 °C yi bulduğunda cehennemlik girişine kadar yarı mamul şarjının yaptırır.
    • Fırın sıcaklığı 1250 °C yi bulduğunda fırının doldurtur.

  9. Haddeleme (12 ders saati)

  • 1. Sıcak Hadde Tezgâhını Çalışmaya Hazır Hale Getirme
    • 1. Sıcak hadde tezgâhını çalışmaya hazır hale getirir.
    • Sıcak hadde merdaneleri hazırlatır.
    • Sıcak hadde merdane değişimlerini yaptırır.
    • Takılacak olan sıcak hadde merdanelerinin çaplarına göre paso hattı ayarlatır.
    • Sıcak hadde merdanelerinin işlem sırasına göre yerlerine taktırır.
    • Sıcak hadde tezgâhına kalibre yaptırır.
  • 2. Tavlanmış Malzemeyi Hadde Sistemine Göre Haddeleme
    • 2. Tavlanmış malzemeyi hadde sistemine göre haddeler.
    • Sıcak hadde gruplarını harekete geçirtir.
    • Sıcak haddeleme işleminin kontrol ettirir.
    • Aşınmış paso kanallarının yeni kanallarla değiştirtir.
    • Sistem arızası anında üretim hattına müdahale ettirir.
  • 3. Soğuk Hadde Tezgâhını Çalışmaya Hazır Hale Getirme
    • 3. Soğuk hadde tezgâhını çalışmaya hazır hale getirir.
    • Soğuk hadde merdanelerini hazırlatır.
    • Soğuk hadde merdane değişimlerini yaptırır.
    • Takılacak olan soğuk hadde merdanelerinin çaplarına göre paso hattı ayarlarını yaptırır.
    • Soğuk hadde merdanelerinin işlem sırasına göre yerlerine taktırır.
    • Soğuk hadde tezgâhına kalibre yaptırır.
  • 4. Soğuk Malzemeyi Hadde Sistemine Göre Haddeleme
    • 4. Soğuk malzemeyi hadde sistemine göre haddeler.
    • Soğuk hadde gruplarını harekete geçirir.
    • Soğuk haddeleme işlemini kontrol ettirir.
    • Aşınmış paso kanallarının yeni kanallarla değiştirtir.
    • Sistem arızası anında üretim hattına müdahale ettirir.

  Dersin Amaçları

  • Bu derste öğrenciye; iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerini alarak sıcak kesme, yarma, delme, izleme, eğme, bükme, burma, yarma, yayma, yığma yöntemleri ile motif ve ferforje eşyalar yapma, tek yüzlü ve maşalı kalıplarda, açık ve yarı açık sıcak iş kalıplarında, bükme ve çapak alma kalıplarında imalat yapma, sıcak haddeleme ile ilgili bilgi ve becerilerin kazandırılması amaçlanmaktadır.