İş Makineleri Hareket Kontrol Sistemleri 11. Sınıf Yıllık Plan

İş Makineleri Hareket Kontrol Sistemleri 11. Sınıf Yıllık Plan — Kaynaklar ve İçerik

• Motorlu Araçlar Teknolojisi 11. Sınıf Çerçeve Öğretim Programı (ÇÖP)
• İş Makineleri Hareket Kontrol Sistemleri Ders Bilgi Formu (DBF)
• Bireysel Öğrenme Materyali (BÖM) — 1 — Hareket İletim Sistemleri
• Bireysel Öğrenme Materyali (BÖM) — 2 — Paletli Yürüyüş Sistemleri
• Ders İçeriği

  Motorlu Araçlar Teknolojisi - İş Makineleri (Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi) alanında İş Makineleri Hareket Kontrol Sistemleri dersi 11. sınıf 2025-2026 eğitim öğretim yılı yıllık planı. Haftalık 4 ders saati.

  Üniteler ve Konular

  1. Güç İletim Sistemleri (52 ders saati)

  • 1. Kavrama ve Vites Kutuları
    • Sürtünme prensiplerini açıklanır.
    • Kavramanın görevleri ve çeşitleri açıklanır.
    • Kavramanın yapısını ve çalışması açıklanır.
    • Kavrama arızaları ve kontrolleri açıklanır.
    • Vites kutularında temel terim ve kavramlar açıklanır.
    • Mekanik vites kutularının görevleri ve çeşitleri açıklanır.
    • Mekanik vites kutularının yapısını açıklanır.
    • Vites kutusu mekanik kumanda mekanizmalarının yapısını açıklanır.
    • Mekanik vites kutusu arızaları ve belirtilerin açıklanır
    • Vites kutularında kullanılan yağların özellikleri açıklanır.
    • Kavramayı ve vites kutusunu makineden sökmesi sağlanır.
    • Kavramayı ve vites kutusunun bakımını yapması sağlanır.
    • Kavramayı ve vites kutusunun onarımını yapması sağlanır.
    • Kavramayı ve vites kutusunu makineye takması sağlanır.
    • Debriyaj boşluk ayarı yapması sağlanır.
  • 2. Tork Konvertör
    • Tork konvertörün görevleri açıklanır.
    • Tork konvertörün çeşitleri açıklanır.
    • Tork konvertörün yapısı ve çalışması açıklanır.
    • Tork konvertöründe kullanılan yağlar açıklanır.
    • Tork konvertörün arızaları ve belirtileri açıklanır.
    • Makineden söküp takarken dikkat edilecek hususları açıklanır.
    • Tork konvertörü makineden sökmesi sağlanır.
    • Tork konvertörün bakım ve onarımını yapması sağlanır.
    • Tork konvertörü makineye takması sağlanır.
  • 3. Otomatik Vites Kutuları
    • Otomatik vites kutusunun kullanılma nedenleri ve avantajları açıklanır.
    • Otomatik vites kutusunun görevleri ve çeşitleri açıklanır.
    • Otomatik vites kutularının yapısı açıklanır
    • Otomatik viteslerdeki hız ve moment değişimlerinin hesaplanması açıklanır.
    • Yarı otomatik (power shift) şanzımanın çalışması açıklanır.
    • Yarı otomatik vites kutularında kullanılan yağların özellikleri açıklanır.
    • Viteslerdeki hidrolik ve elektriki devre şemalarının takibini yapması sağlanır.
    • Yarı otomatik vites kutusunun (power shifti ) arızaları ve belirtileri açıklanır.
    • Yarı otomatik (power shift) şanzımanı makineden sökmesi sağlanır.
    • Yarı otomatik (power shift) şanzımanın bakım ve onarımını yapması sağlanır.
    • Yarı otomatik (power shift) şanzımanın makineye takması sağlanır.
  • 4. Güç Dağıtım Sistemi (Pto – Power Take Off)
    • Güç dağıtım sistemi (pto – power take off) görevi açıklanır.
    • Güç dağıtım sistemi (pto – power take off) çeşitleri açıklanır.
    • Güç dağıtım sistemi (pto – power take off) çalışmasını açıklanır.
    • Güç dağıtım sistemi (pto – power take off) kontrolleri açıklanır.
    • Güç dağıtım sistemi (pto – power take off) arızalarını ve belirtileri açıklanır.
    • Güç dağıtım sisteminin (pto – power take off) makinedeki yeri açıklanır.
    • Güç dağıtım sisteminin (pto – power take off) kontrolleri yapması sağlanır.
    • Arızalarını Güç dağıtım (pto – power take off) sisteminin onarımını yapması sağlanır.
    • Güç dağıtım sisteminin (pto – power take off) bakımlarını yapması sağlanır.
  • 5. Kavrama Gruplarına Etki Eden Basınçlar
    • Yarı otomatik vites kutusu (Power Şhıft) giriş ve çıkış basınçlarının vites oluşumlarına etkileri açıklanır.
    • Yarı otomatik vites kutusu (Power Şhıft) üzerinde manometre bağlantı noktalarının tespiti ve bağlama şekilleri açıklanır.
    • Kavrama gruplarına etki eden basınçlar açıklanır.
    • Yarı otomatik vites kutusu (Power Şhıft) üzerine manometreyi bağlaması sağlanır.
    • Kavrama gruplarına etki eden basınçları ölçmesi sağlanır.
    • Ölçme sonuçlarını katalog değerleri ile karşılaştırıp yorum yapması sağlanır.
  • 6. Bayılma Testi
    • Tork konvertörün makine üzerinde değişik hızlarda bayılma testinin neden yapıldığı ve sonuçları açıklanır.
    • Bayılma testinin yapılış sırasını açıklanır.
    • Bayılma testinin sonuçlarına göre yapılacak bakım ve onarımlar açıklanır.
    • Makine üzerinde tork konvertörün değişik hızlarda bayılma testini yapması sağlanır.
    • Bayılma testinin sonuçlarını yorumlaması sağlanır.

  2. Hareket İletim Sistemleri (40 ders saati)

  • 1. Şaftlar ve İstavrozlar
    • Şaftların görevleri, yapısal özellikleri ve çeşitleri açıklanır.
    • Üniversal mafsalların görevleri, yapısal özellikleri ve çeşitleri açıklanır.
    • Kayıcı mafsalların görevleri, yapısal özellikleri ve çalışması açıklanır.
    • Şaftlarda hareket iletim sistemleri açıklanır.
    • Şaft sökülüp takılırken dikkat edilecek hususlar açıklanır.
    • Şaft ve mafsalların arızaları ve belirtileri açıklanır.
    • Askı bilyelerinin görevleri, yapısal özellikleri, arızaları ve belirtileri açıklanır.
    • Üniversal mafsalların kontrolleri yapması sağlanır.
    • Kayıcı mafsalların kontrolleri yapması sağlanır.
    • Askı bilyelerinin kontrolleri yapması sağlanır.
    • Şaft balansını yapması sağlanır.
    • Arızalı üniversal mafsalların değişimini yapması sağlanır.
    • Arızalı Kayıcı mafsalların değişimini yapması sağlanır.
    • Arızalı Askı bilyelerinin değişimini yapması sağlanır.
    • Arızalı Şaftın değişimini yapması sağlanır.
  • 2. Akslar
    • Aksın görevi, yapısı ve çalışması açıklanır.
    • Aksın çeşitleri açıklanır.
    • Aksın ölçüm ve kontrollerinin yapılışı açıklanır.
    • Aks arızalarını açıklanır.
    • Aksı sökmesi sağlanır.
    • Aks yatak ve keçelerini değişimi sağlanır.
    • Aks grubunun montajını yapması sağlanır.
    • Hareket iletim sisteminin fonksiyon testini yapması sağlanır.
  • 3. Diferansiyeller
    • Diferansiyellerin görevlerini, yapısını, çeşitlerini ve çalışmasını açıklanır.
    • Diferansiyelin ölçüm ve kontrollerinin yapılışı açıklanır.
    • Diferansiyel patinaj önleme sistemleri açıklanır.
    • İz kontrolü (backlash) , rulman yükleme (boşluk) , fren ayarları ve yapılış yöntemlerini açıklanır.
    • Diferansiyellerin arızalarını açıklanır.
    • Diferansiyel yağında metal kontrolünü yapması sağlanır.
    • Diferansiyel, cer grubunu ve planet dişlilerini sökmesi sağlanır.
    • Dişlilerde iz kontrolünü yapar.
    • Sökülen diferansiyel parçalarının ölçüm ve kontrollerini yapması sağlanır.
    • Arızalı diferansiyel parçalarının onarım ve değişimini yapması sağlanır.
    • Sökülen diferansiyel parçalarının montajını yapması sağlanır.
    • İz kontrolü (backlash) ve rulman yükleme (boşluk) ve fren ayarı yapması sağlanır.
    • Sökülen diferansiyel makineye montajı sağlanır.
  • 4. Tandemler
    • Tandemlerin görevlerini, yapısını, çalışmasını ve çeşitlerini açıklar.
    • Tandemlerde yapılan kontroller açıklanır.
    • Tandemlerin arızalarını ve belirtilerini açıklanır.
    • Tandem yağ seviyesi ve havalandırma delikleri kontrolleri yapması sağlanır.
    • Tandem hareket iletimi kontrollerini yapması sağlanır.
  • 5. Tandemlerin Bakım Onarımı
    • Tandem elemanlarının ölçüm ve kontrollerinin yapılışı açıklanır.
    • Tandemi makineden sökmesi sağlanır.
    • Tandem elemanlarını sökmesi sağlanır.
    • Tandem elemanlarının ölçüm ve kontrollerini yapması sağlanır.
    • Tandemlerde sökülen parçaların montajını yapması sağlanır.
    • Tandem ayarlarını yapması sağlanır.
    • Tandemlerin fonksiyon testini yapması sağlanır.
  • 6. Lastikler
    • Tekerleklerin görevleri ve kısımları açıklanır.
    • Jantların görevleri, yapısal özellikleri ve kısımları ve jant çeşitleri açıklanır.
    • Lastiklerin görevleri, yapısal özellikleri, çeşitlerini ve kısımları açıklanır.
    • Lastik arızasını tespit etmesi sağlanır.
    • Lastik hava kaçak kontrolü yapması sağlanır.
    • Tekerlekleri sökmesi sağlanır.
    • Lastiği janttan ayırıp tamir etmesi sağlanır.
    • Lastiği makineden sökmeden lastik onarım işlemini yapması sağlanır.
    • Lastik hava basınçlarını kontrol etmesi sağlanır.

  3. Paletli Yürüyüş Sistemleri (52 ders saati)

  • 1. Paletli İş Makinelerinin Yürüyüş Sistemleri
    • Paletli iş makinelerinin yürüyüş sistemlerinin tanımı, görevi ve yapısını açıklanır.
    • Paletli iş makinelerinin yürüyüş sistemlerinin çeşitleri ve özellikleri açıklanır
    • Makineyi düz ve sert bir zemine alması sağlanır.
    • Palet ana bağlantı pimini çıkarması sağlanır.
    • Makineyi askıya alması sağlanır.
    • Paleti açarak düz bir zemine yerleştirmesi sağlanır.
  • 2. Palet Elemanları
    • Palet elemanlarından bakla, pim ve burcun görevi, yapısı ve kontrolleri açıklanır.
    • Baklanın arızaları ve onarımı açıklanır.
    • Pimin ve burcun arızaları ve onarımını açıklanır.
    • Palet elemanlarından pabucun görevi, yapısını ve kontrollerini açıklanır.
    • Pabucun arızaları ve onarımını açıklanır.
    • Paleti oluşturan elemanları sökmesi sağlanır.
    • Palet elemanlarının kontrollerini yapması sağlanır.
    • Palet elemanlarının onarımını yapması sağlanır.
    • Arızalı palet elemanlarının değişimini yapması sağlanır.
  • 3. Makaralar
    • Yürüyüş makarasının görevi ve yapısını açıklanır.
    • Yürüyüş makarasının kontrolleri, arızaları ve onarımı açıklanır.
    • Taşıyıcı makaranın görevi ve yapısını açıklanır.
    • Taşıyıcı makaranın kontrolleri, arızaları ve onarımı açıklanır.
    • Makara muhafazasının görevi ve yapısını açıklanır.
    • Makara muhafazasının kontrolleri ve arızaları açıklanır.
    • Makara muhafazası, yürüyüş makaraları ve taşıyıcı makaraları sökmesi sağlanır.
    • Yürüyüş makarasının kontrolünü yapması sağlanır.
    • Taşıyıcı makaranın kontrolünü yapması sağlanır
    • Yürüyüş makarası, taşıyıcı makaraların ve makara muhafazalarının onarımı yapması sağlanır.
    • Yürüyüş makarası, taşıyıcı makaraların ve makara muhafazalarının değişimini yapması sağlanır.
    • Makara muhafazası, yürüyüş makaraları ve taşıyıcı makaraları alt şaseye montajı sağlanır.
  • 4. İstikamet Teker Sistemi
    • İstikamet tekerinin görevi ve yapısı açıklanır.
    • İstikamet tekeri arızaları, kontrolleri ve onarımı açıklanır.
    • İstikamet gergi pistonu ve yayının görevi, yapısı, kontrolleri, arızaları açıklanır.
    • Yay tansiyonunu ölçmesi sağlanır.
    • İstikamet tekerini makineden sökmesi sağlanır.
    • İstikamet tekerinin aşıntı kontrolünü yapması sağlanır.
    • İstikamet gergi pistonu takımını sökmesi sağlanır.
    • Gergi yayının kontrolleri yapması sağlanır.
    • İstikamet gergi pistonu kontrollerini yapması sağlanır.
    • İstikamet tekerini ve gergi pistonunu yerine takması sağlanır.
    • İstikamet gergi pistonuna gres basması sağlanır.
  • 5. Cer (Nihai Tahrik) Dişli Grubu
    • Cer (nihai tahrik) dişli grubu görevi ve yapısı açıklanır.
    • Cer (nihai tahrik) dişli grubu kontrolleri, arızaları ve onarımı açıklanır.
    • Nihai tahrik dişli grubunu sökmesi sağlanır.
    • Nihai tahrik dişlisi kontrollerini yapması sağlanır.
    • Nihai tahrik dişlisinin onarımı yapması sağlanır.
    • Arızalı nihai tahrik dişlisinin değişimini yapması sağlanır.
    • Nihai tahrik dişlisini takması sağlanır.
  • 6. Rim Dişlisi
    • Rim dişlisinin görevi, çeşitleri ve yapısı açıklanır.
    • Rim dişlisinin kontrolleri açıklanır.
    • Rim dişlisinin arızaları ve onarımı açıklanır.
    • Rim dişlisini sökmesi sağlanır.
    • Rim dişlisinin kontrollerini yapması sağlanır.
    • Rim dişlisinin onarım yapması sağlanır.
    • Arızalı rim dişlisinin değişimini yapması sağlanır.
    • Rim dişlisini takması sağlanır.
  • 7. Palet Sarma ve Gerdirme İşlemi
    • Palet sarma ve gerdirme işlemini açıklanır.
    • Gresörlük (valf) ve greslerin görevleri, çeşitleri ve özelliklerini açıklanır.
    • Paleti sarması sağlanır.
    • Ana pimi takması sağlanır.
    • Mastar yardımı ile gerginliği kontrolünü yapması sağlanır.
    • Palet gerginlik ayarını yapması sağlanır.
    • İstikamet gergi pistonunun ve yayının çalışma kontrolünü yapması sağlanır.
  • 8. Şasi Denge Barı (Makas)
    • Şasi denge barının (makas) görevi ve yapısı açıklanır.
    • Şasi denge barının (makas) makinedeki yeri ve özelliklerini açıklanır.
    • Şasi denge barının (makas) kontrolleri, arızaları ve onarımı açıklanır.
    • Şasi denge barını makineden sökmesi sağlanır.
    • Şasi denge barı (makas) pim burç aşıntı kontrolü yapması sağlanır.
    • Şasi denge barının onarımı yapması sağlanır.
    • Arızalı şasi denge barının değişimi yapması sağlanır.
    • Şasi denge barını makineye takması sağlanır.

  Dersin Amaçları

  • Bu derste öğrenciye; iş sağlığı ve güvenliği tedbirleri alarak, iş makineleri hareket kontrol sistemleri bakımı, ayarları, arıza tespiti ve onarımını yapma ile ilgili bilgi ve becerilerin kazandırılması amaçlanmaktadır.