T.C. MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI
.......... OKUL SEÇ ..........
2026-2027 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI 11. SINIF TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI DERSİ DERS PLANI

1. Derse Giriş20 dk

   Öğrencilerden 'Bir Diyeceğim Var!' teması kapsamında geleneksel Türk tiyatrosu ve Karagöz oyunu üzerine ön bilgilerinin olduğu sorgulanarak giriş yapılır. Görsel kaynaklar kullanılarak Karagöz oyununda yer alan karakterlerin görselleri sunulur.

2. Keşfetme30 dk
   Etkinlik 1

   Öğrencilerden Karagöz oyunundaki tiplerin fiziksel ve kişilik özelliklerini görsel materyaller üzerinden inceleyerek tahminlerde bulunmaları istenir (KB2.7). Soru-cevap tekniği ile öğrencilerin bu karakterlere dair ilk görüşleri alınır.

   TDE2.1
3. 30 dk
   Etkinlik 2

   Öğrencilerle 'düşün-eşleş-paylaş' tekniği kullanılarak Karagöz oyununda kullanılan dil yapıları ve beden dilinin işlevleri üzerine tartışılır (SDB2.2). Beden dilinin etkili kullanımı ve yardımcı rollerin işlevi üzerinde durulur.

   TDE2.1
4. Uygulama20 dk
   Etkinlik 1

   Öğrencilerden Karagöz metnini okumadan önce metnin dili ve içeriği üzerine tahminlerde bulunmaları istenir. Paylaşarak okuma yöntemi için stratejiler belirlenir.

   TDE2.1TDE2.2
5. 25 dk
   Etkinlik 2

   Seçilen Karagöz oyunu paylaşarak okuma yöntemiyle okunur. Öğrencilerden kendi rollerini Karagöz oyununun doğasına uygun aksan ve hareketlerle seslendirmeleri istenir (SDB2.1).

   TDE2.1TDE2.2
6. 25 dk
   Etkinlik 3

   Öğrencilerden karakterlerin kişilik özelliklerini T diyagramı ile somutlaştırmaları istenir (SDB1.2, KB2.7). Karakterlerin söz varlıklarının sosyal statü ve eğitim durumlarına uygunluğu sorgulanır.

   TDE2.1TDE2.2
7. 20 dk
   Etkinlik 4

   Hacivat ve Karagöz'ün farklılıkları karşılaştırılırken dostluğun önemi vurgulanır (SDB2.3, D4, SBAB3). Öğrencilerden bu karakterlere benzer çevresel örnekler sunmaları istenir; Karagöz'ün kültürel miras değeri tartışılır (OB5).

   TDE2.1TDE2.2
8. Sonuçlandırma30 dk

   Öğrencilerin oluşturdukları T diyagramları ve karşılaştırma tabloları üzerinden değerlendirme yapılır. Karagöz oyununun Türk kültüründeki yeri ve günümüzdeki karşılığı üzerine açık uçlu sorularla ders sonlandırılır.

   TDE2.1TDE2.2

Sınıf defteri: TDE2.1 “Bir Diyeceğim Var!” temasında ele alınan metinlerde okumayı…; TDE2.2 “Bir Diyeceğim Var!” temasında ele alınan metinlerde anlam…; değerlendirme

1. Derse Giriş20 dk

   Öğrencilerden 'Bir Diyeceğim Var!' teması kapsamında okuma sürecinin temel unsurları üzerine ön bilgilerini paylaşmaları istenir. Karagöz ve mektup kavramları üzerinden metinlerin yapısal özellikleri üzerinde durulur.

2. Keşfetme30 dk
   Etkinlik 1

   Karagöz oyunundaki dramatik örgü unsurları (kişi, yer, zaman, çatışma) çalışma kâğıdı kullanılarak belirlenir (OB9). Dört kişilik gruplar oluşturulur; gruplardan çatışmaların kaynağı ve tarafların etkileşimini tartışarak raporlamaları istenir.

   TDE2.3
3. 30 dk
   Etkinlik 2

   Karagöz metnindeki dramatik ögelerin parçalar arasındaki ilişkileri belirlenir (TDE2.3.2). Gruplar, çatışma unsurlarının mekân ve zamanla olan bağını analiz ederek sonuçlarını paylaşırlar.

   TDE2.3
4. Uygulama25 dk
   Etkinlik 1

   Dramatik örgü unsurlarının karakterlerin dil özelliklerine etkileri açık uçlu sorularla tespit edilir (SDB2.2, E1.5, E2.3, E3.5, E3.8, SAB1, SAB3). Hacivat ve Karagöz'ün üslupları karşılaştırmalı olarak incelenir.

   TDE2.3TDE2.4
5. 20 dk
   Etkinlik 2

   Karagöz karakterlerinin dil özellikleri için 'balık kılçığı tekniği' veya karşılaştırma tabloları kullanılarak çıkarımlar yapılır (SDB1.2). Karakterlerin sosyal konumlarının dile yansıması analiz edilir (KB3.2).

   TDE2.3TDE2.4
6. 25 dk
   Etkinlik 3

   İncelenen metinlerdeki fiilimsiler belirlenerek işlevleri üzerine çıkarımlar yapılır. Metnin tarih, sosyoloji ve psikoloji disiplinleriyle olan ilişkileri değerlendirilir (TDE2.3).

   TDE2.3
7. 20 dk
   Etkinlik 4

   Mektup türündeki eserler tahlil edilir; türün yapı ve üslup özellikleri incelenir. Öğrencilerden metindeki çatışmaların dil unsurlarıyla nasıl verildiğine dair görüşlerini sunmaları istenir (TDE2.4).

   TDE2.4
8. Sonuçlandırma30 dk

   Öğrencilerin okuma sürecini değerlendirdikleri öz değerlendirme formları doldurması sağlanır (TDE2.4.1). Grupların sunduğu geri bildirimler doğrultusunda metin tahlillerinin son kontrolleri yapılır ve süreç değerlendirilir (SDB1.2, SDB2.2).

   TDE2.3TDE2.4

Sınıf defteri: TDE2.3 “Bir Diyeceğim Var!” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme; TDE2.4 “Bir Diyeceğim Var!” temasında ele alınan metinlerden hareketle okuma…; değerlendirme

1. Derse Giriş20 dk

   Öğrencilerden sözlü iletişim engelleri ve konuşma becerileri üzerine odaklanarak dersin amaçları aktarılır. Konuya dikkat çekmek amacıyla sözlü iletişim engellerinin yer aldığı çok modlu bir metin izletilir veya dinletilir (SDB2.1). Öğrencilerin bu metindeki temel sorunları fark etmeleri sağlanır.

2. Keşfetme30 dk
   Etkinlik 1

   İzlenen çok modlu metinde yer alan sözlü iletişim engelleri tespit edilir ve bu engellerin iletişimi nasıl etkilediğine dair 'tartışma tekniği' kullanılarak fikir yürütmeleri sağlanır (E3.2, E3.6, SDB2.1, KB3.2). Öğrencilerin tartışmaya aktif katılımı teşvik edilir.

   TDE3.1
3. 30 dk
   Etkinlik 2

   Öğrencilerden sözlü iletişim engellerini konu alan bir drama yaparak konuşma becerilerini sergileyecekleri bir performans görevi hazırlığı yapmaları istenir (SAB4). Drama çalışmasında öğrencilerin etkileşimli tahta ve görsel kaynakları kullanmaları sağlanır.

   TDE3.1
4. Uygulama20 dk
   Etkinlik 1

   Öğrencilerden sözlü iletişim engellerinin; ortam, dil kullanımı, vurgu, tonlama ve beden dili gibi unsurlar bakımından sınıflandırarak bir tablo oluşturmaları istenir (TDE3.2.4). Bu hataların iletişimi ne derece engellediği üzerine tahminlerde bulunulur (TDE3.2.2).

   TDE3.1TDE3.2
5. 20 dk
   Etkinlik 2

   Öğrencilerce belirlenen amaç, hedef kitle ve sürelere uygun konuşma yöntemleri ve stratejileri seçilerek canlandırılacak metin için hazırlık yapılır (TDE3.1.1, SDB1.2, E2.2). Canlandırma sürecinde kontrol listesi tutmaları istenir.

   TDE3.1TDE3.2
6. 25 dk
   Etkinlik 3

   Öğrenciler tarafından kurgulanan konuşma metinleri; işitsel ve görsel ögeler kullanılarak canlandırılır (TDE3.2.7, TDE3.2.8). Canlandırma sırasında iletişimin önündeki engellerin nasıl aşındığı gözlemlenir (SDB2.1).

   TDE3.1TDE3.2
7. 25 dk
   Etkinlik 4

   Öğrencilerin sergilediği performanslar; akran değerlendirme formu ve dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilir. Değerlendirme sonuçlarına göre gerekli düzeltmeler yapılır (SAB1, SAB3).

   TDE3.1TDE3.2
8. Sonuçlandırma30 dk

   Öğrencilerden sözlü iletişim hatalarına yönelik tespit ve çözüm önerilerinin yer aldığı bir karşılaştırma tablosunu tamamlamaları istenir. Performans görevleri üzerinden öz değerlendirme formlarını doldurmaları sağlanır. Öğrencilerin konuşma sürecinde yaşadıkları deneyimler ve aşmaya çalıştıkları engeller üzerine kısa birer cümlelik çıkarımlar yapmaları istenerek konu sonlandırılır.

   TDE3.1TDE3.2

Sınıf defteri: TDE3.1 Günlük yaşamda karşılaşabileceği iletişim engellerini konu alan…; TDE3.2 İletişim engellerinin nedenlerini, sonuçlarını ve çözümlerini…; değerlendirme

1. Derse Giriş20 dk

   Sözlü iletişimin temel unsurları ve günlük hayatta karşılaşılan iletişim engelleri üzerine bir beyin fırtınası gerçekleştirilir. Öğrencilerden, etkili bir konuşma için beden dili ve mekan kullanımının önemine dair görüşlerini ifade etmeleri istenir (E3.8, SDB2.1).

2. Keşfetme30 dk
   Etkinlik 1

   Sözlü iletişim engellerini konu alan bir canlandırma için hedef kitle, mekan ve araçların belirlendiği bir plan oluşturulur (SDB1.2). Konuyu netleştirmek amacıyla çeşitli düşünceyi geliştirme yolları kullanılarak konuşma akışı tasarlanır (TDE3.3.2).

   TDE3.3
3. 30 dk
   Etkinlik 2

   Tasarlanan canlandırma metni üzerinde çalışılırken; içeriğe uygun söz varlığı seçilir ve mesajların açık veya örtük biçimde ifade edilmesi sağlanır (TDE3.3.3, TDE3.3.4). Türkçenin yapısal özellikleri ve bağdaşıklık ögeleri dikkate alınarak metin zenginleştirilir.

   TDE3.3
4. Uygulama20 dk
   Etkinlik 1

   Hazırlanan canlandırma metinleri, belirlenen söz varlığı ve bağdaşıklık ögeleri (D19) kullanılarak gruplarca prova edilir. Öğrencilerden performanslarını sergilerken beden dili ve mekânı etkili şekilde kullanmaları istenir (TDE3.3.7).

   TDE3.3TDE3.4
5. 20 dk
   Etkinlik 2

   Zenginleştirme kapsamında; yazılı ve sözlü iletişimin farklılıklarını içeren, güldürü ögeleri barındıran kısa bir oyun tasarlanıp sergilenmesi için öğrenciler yönlendirilir (SAB4). Performanslar akran değerlendirme formları ile takip edilir.

   TDE3.3TDE3.4
6. 25 dk
   Etkinlik 3

   Destekleme kapsamında; konuşma becerisini pekiştirmek amacıyla öğrencilerden seçtikleri bir yakınlarına mektup veya e-posta yazmaları istenir. Yazılı iletişimin kuralları ve üslubu üzerinde durulur.

   TDE3.3TDE3.4
7. 25 dk
   Etkinlik 4

   Gerçekleştirilen konuşmalar sonrası öğrenciler, önceden hazırlanan öz değerlendirme formlarını kullanarak performanslarını analiz ederler (SDB1.2). Akranlardan alınan geri bildirimlerle hatalar tespit edilerek süreç değerlendirilir.

   TDE3.3TDE3.4
8. Sonuçlandırma30 dk

   Öğrencilerin canlandırma ve konuşma performansları, belirlenen dereceli puanlama anahtarı üzerinden değerlendirilir. Konuşma sırasında karşılaşılan engellerin nasıl aşıldığına dair bir tartışma ortamı oluşturulur. Öğrencilerden süreç boyunca edindikleri deneyimleri sözlü olarak paylaşmaları istenir.

   TDE3.3TDE3.4

Sınıf defteri: TDE3.3 Sözlü iletişim engellerine ilişkin farklı bakış açılarını…; TDE3.4 Günlük hayatta karşılaşılan sözlü iletişim engellerine yönelik…; değerlendirme

1. Derse Giriş20 dk

   Öğrencilere farklı türlerden mektupların hitap cümlelerinden oluşan örnekler sunulur. Bu örnekler üzerinden mektubun kime yazıldığı ve içeriğinin ne olabileceği üzerine tahmin yürütmeleri istenir (TDE1.2.2). Mektuplarda saygı, sevgi ve dostluk gibi değerleri yansıtan ifadelerin kullanım biçimleri üzerinde durular.

2. Keşfetme30 dk
   Etkinlik 1

   Öğrencilerden mektup hitap cümlelerindeki duygusal tonları analiz etmeleri istenir. Gelişen teknolojiyle birlikte mektupların yerini alan elektronik içerik ve e-posta kavramları açıklanır.

   TDE1.1
3. 30 dk
   Etkinlik 2

   Mektubun hitap cümlelerindeki farklılıkların oluşturduğu anlam dünyası tartışılır. Geleneksel mektup yazımındaki değerlerin dijital mecralara nasıl taşındığı üzerine odaklanılır.

   TDE1.1
4. Uygulama25 dk
   Etkinlik 1

   Öğrenciler gruplar halinde okul kütüphanesinde geçmişten bugüne iletişim araçlarını araştırırlar (D16, SDB2.2). Araştırma sonuçları sınıf içinde paylaşılır ve e-postanın tarihsel süreci üzerinde durulur (OB1).

   TDE1.1TDE1.2
5. 25 dk
   Etkinlik 2

   İletişim veya e-posta içeriği içeren çok modlu bir metin dinletilir/izletilir (SDB2.1). Dinleme esnasında not alınması ve iletişim engellerinin kaldırılması sağlanır (SDB2.1, KB3.2).

   TDE1.1TDE1.2
6. 20 dk
   Etkinlik 3

   Dinlenen metinden hareketle geçmişten bugüne araçlara dair çıkarımlar yapılır (KB2.10). E-postanın diğer yöntemlere göre avantajları gerekçelendirilerek açıklanır (SDB3.3).

   TDE1.1TDE1.2
7. 20 dk
   Etkinlik 4

   İletişim aksaklıklarına yönelik çözüm yolları karşılaştırma tabloları ile sunulur (SDB3.2). Dinlenen metin, dil kullanımı açısından eleştirel bir bakış açısıyla değerlendirilir (E3.10).

   TDE1.1TDE1.2
8. Sonuçlandırma30 dk

   Öğrencilerin dinleme/izleme sürecinde oluşturdukları çıkarımlar ve karşılaştırma tabloları üzerinden bir çalışma kâğıdı doldurmaları istenir. Dinlenen metindeki dil kullanımının hayatın farklı alanlarındaki yansımaları üzerine kısa cevaplı sorularla süreç değerlendirilir.

   TDE1.1TDE1.2

Sınıf defteri: TDE1.1 “Bir Diyeceğim Var!” temasında ele alınan metinlerde…; TDE1.2 “Bir Diyeceğim Var!” temasında ele alınan metinlerde anlam…; değerlendirme

1. Derse Giriş20 dk

   Öğrencilere 'Bir Diyeceğim Var!' teması kapsamındaki dinleme ve izleme süreçleri hakkında genel bir giriş yapılır. Çok modlu metinlerde iletişimi etkileyen güven, saygı ve yapıcılık gibi temel unsurların önemi vurgulanarak dersin amaçları açıklanır.

2. Keşfetme30 dk
   Etkinlik 1

   Öğrencilere sunulan çok modlu metinlerde iletişimi etkili kılan güven, saygı ve yapıcılık gibi unsurları içeren dil yapıları tespit ettirilir. Tespit edilen bu yapılar özelliklerine göre sınıflandırılır (E3.6, E3.8).

   TDE1.3
3. 30 dk
   Etkinlik 2

   Dinlenen veya izlenen çok modlu metinde dilin kullanım biçimleri değerlendirilir. Öğrencilerden beğendikleri kısımları gerekçeleriyle ifade etmeleri ve olumsuz eleştiri içeren bölümler için çözüm önerileri sunmaları istenir (SDB3.3, E3.10).

   TDE1.3
4. Uygulama25 dk
   Etkinlik 1

   Öğrencilerden tespit edilen iletişim unsurları arasındaki ilişkiyi ve etkileşimi gösteren bir kavram haritası hazırlamaları istenir (SDB1.2).

   TDE1.3TDE1.4
5. 20 dk
   Etkinlik 2

   Öğrenciler tarafından dinlenen metindeki dil kullanımı üzerine çıkış kartları doldurulur; bu süreçte öğrenilenler ve eleştirel bakış açıları kaydedilir (E3.5, E3.6).

   TDE1.3TDE1.4
6. 25 dk
   Etkinlik 3

   Öğrencilere e-posta yazımı üzerine bir performans görevi verilir; belirlenen konu çerçevesinde sınıf içinde e-posta taslakları oluşturulur.

   TDE1.3TDE1.4
7. 20 dk
   Etkinlik 4

   Zenginleştirme kapsamında Karagöz metni bağlamına uygun diyaloglar; destekleme kapsamında ise Karagöz karakterleri üzerine araştırma temelli yazılar hazırlanması istenir.

   TDE1.3TDE1.4
8. Sonuçlandırma30 dk

   Öğrencilerin dinleme ve izleme süreçlerindeki performansları öz değerlendirme formları ve akran değerlendirme formları ile kontrol edilir. Hafta boyunca işlenen 'Bir Diyeceğim Var!' temalı metinlerin parçaları ve aralarındaki ilişkiler (TDE1.3) üzerinden genel bir değerlendirme yapılır.

   TDE1.3TDE1.4

Sınıf defteri: TDE1.3 “Bir Diyeceğim Var!” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme; TDE1.4 “Bir Diyeceğim Var!” temasında ele alınan metinlerde dinleme/izleme…; değerlendirme

1. Derse Giriş20 dk

   Mektup ve e-posta türlerinin tarihsel süreçteki gelişimleri ve günümüzdeki işlevleri üzerine genel bir tartışma açılır. Öğrencilerden bu iki iletişim yönteminin temel farkları hakkında ön bilgilerini paylaşmaları istenir (E3.8, OB5). Yazının duyguları ve düşünceleri aktarma gücü üzerinde durulur.

2. Keşfetme30 dk
   Etkinlik 1

   Öğrencilerden mektup ve e-posta türlerinin karakteristik özelliklerini içeren bir karşılaştırma tablosu oluşturmaları istenir (KB2.7, OB1). İki türün hitap ettiği kitleler ve kullanılan üsluplar arasındaki farklar analiz edilir.

   TDE4.1
3. 30 dk
   Etkinlik 2

   Öğrencilerden mektup ve e-posta aracılığıyla yazılmış örnek metinleri inceleyerek bu türlerdeki sanatsal ögeleri belirlemeleri istenir (SAB1, SAB3). Yazma becerilerini kullanarak belirli bir konu üzerine taslak bir e-posta oluşturmaları sağlanır (SAB4).

   TDE4.1
4. Uygulama20 dk
   Etkinlik 1

   E-postanın amacına, konusuna ve hedef kitlesine uygun yazma stratejileri belirlenir (TDE4.1.1). Yazının etkili bir şekilde iletilmesi için seçilecek sözcüklerin analitik olarak değerlendirilmesi sağlanır (E3.6).

   TDE4.1
5. 20 dk
   Etkinlik 2

   Öğrencilerden farklı senaryolar için e-posta taslakları oluşturmaları istenir (TDE4.1.2). Her bir taslakta alıcının kimliği ve mesajın tonu arasındaki ilişkinin korunması sağlanır.

   TDE4.1
6. 25 dk
   Etkinlik 3

   Zenginleştirme kapsamında; öğrencilerden Türk edebiyatında mektup türünün kullanıldığı eserleri araştırıp sınıfta tanıtım yapmaları istenir (SAB4). Destekleme kapsamında ise öğrenciler yakınlarına yönelik kişisel bir e-posta taslağı hazırlarlar.

   TDE4.1
7. 25 dk
   Etkinlik 4

   Öğrencilerin yazdıkları metinler akran değerlendirme formu ve kontrol listesi kullanılarak karşılıklı olarak incelenir (SDB2.2). Yazıların etkili bir şekilde iletilip iletilemediği üzerine tartışılır.

   TDE4.1
8. Sonuçlandırma30 dk

   Öğrencilerin hazırladıkları e-posta taslakları üzerinden performans görevi ve öz değerlendirme formu kullanılarak değerlendirilir. Mektup ve e-postanın iletişimdeki rolleri üzerine kısa cevaplı sorularla konunun genel bir sentezi yapılır.

   TDE4.1

Sınıf defteri: TDE4.1 Duygu, düşünce ve isteklerini etkili bir şekilde ileteceği yazısını…; değerlendirme

1. Derse Giriş20 dk

   Öğretmen, etkileşimli tahtada biri özensiz, biri özenli iki kısa e-posta gösterir; öğrencilerden hangisinin amacı alıcıya daha iyi ilettiğini gerekçesiyle söylemeleri istenir. Mektup ve e-postanın günlük hayatta duygu, düşünce ve isteklerin ifadesindeki yeri kısaca konuşulur. Bu haftaki çalışmanın e-posta için plan hazırlamayı, düşünceyi geliştirmeyi ve yazma sürecini değerlendirmeyi kapsadığı duyurulur.

2. Keşfetme20 dk
   Etkinlik 1

   Oyun kartlarındaki yazılı iletişim durumları (okul yönetimine dilek, arkadaşa teşekkür, resmî başvuru gibi) ile alıcı ve amaç kartları eşleştirilir. Eşleştirmeler gerekçeleriyle sınıfa açıklanır. Öğretmen, amaç ve alıcının e-postanın içeriğini nasıl belirlediğini örneklerle vurgular (TDE4.3.1.a).

   TDE4.3
3. 20 dk
   Etkinlik 2

   Mektup ve e-posta örnekleri incelenir; başlık, hitap, üslup ve biçim yönünden Karşılaştırma Tablosu doldurulur (KB2.7). Benzerlik ve farklılıklar sınıfta sorgulanır (E3.8). Tabloya dayanarak e-postanın amacına ve alıcısına göre nasıl bir içerik gerektirdiği belirlenir (TDE4.3.1.a).

   TDE4.3
4. 20 dk
   Etkinlik 3

   Her öğrenci günlük hayattan bir durum seçip e-postasının amacını ve alıcısını yazar; içerikte yer alacak ana düşünceleri sıralayan bir plan hazırlar (TDE4.3.1.a). Planlar eşlerle değiştirilerek amaç ve alıcıya uygunluğu açısından incelenir (SDB2.2). Eşlerden gelen önerilere göre plan düzenlenir (E3.5).

   TDE4.3
5. Uygulama30 dk
   Etkinlik 1

   Öğretmen, iletinin alıcı tarafından doğru ve eksiksiz anlaşılması için düşünceyi geliştirme yollarını (örnekleme, tanımlama, karşılaştırma, tanık gösterme) e-posta örnekleri üzerinde hatırlatır (TDE4.3.2.b). Öğrenciler planlarındaki ana düşünceyi destekleyecek yolları seçer. Seçimlerini gerekçelendirir (E3.6).

   TDE4.3TDE4.4
6. 30 dk
   Etkinlik 2

   Öğrencilerden planlarına göre e-postalarının taslağını yazmaları istenir; yazma, plandaki sırayla ve seçilen düşünceyi geliştirme yollarıyla sürdürülür (TDE4.3.2.b). Öğretmen dolaşarak bireysel dönüt verir. Anlatılmak istenenlerin doğru ifade edilmesine odaklanılır (E3.2).

   TDE4.3TDE4.4
7. 30 dk
   Etkinlik 3

   Öğrenciler eşlerinin taslağını alıcı gözüyle okuyarak iletinin amacını ve istenen şeyi kendi cümleleriyle özetler (SDB2.1). Anlaşılmayan noktalar için düşünceyi geliştirme yollarından hangisinin eklenebileceği önerilir (TDE4.3.2.b). Yazarlar önerileri değerlendirerek taslaklarının içeriğini düzenler (SDB3.3).

   TDE4.3TDE4.4
8. Sonuçlandırma30 dk

   Öğrencilerden Öz Değerlendirme Formunda yazma sürecindeki davranış, duygu ve düşüncelerini; Kontrol Listesinde e-postalarının plana, amaca ve alıcıya uygunluğunu değerlendirmeleri istenir (TDE4.4.1.a, SDB1.2). Eş görüşleri forma işlenir. Balık Kılçığı üzerinde 'alıcı iletiyi tam anlayamıyor' sorununun olası nedenleri sınıfça belirlenir (SDB3.1).

   TDE4.3TDE4.4

Sınıf defteri: TDE4.3 Günlük hayatta karşılaşılan durumlara ilişkin duygu ve düşüncelerini…; TDE4.4 Günlük hayatta duygu, düşünce ve isteklerini ifade ettiği yazısında…; değerlendirme

1. Derse Giriş20 dk

   Etkileşimli tahtada Türk dünyasında konuşulan Türkçenin farklı şivelerini gösteren bir harita ve birkaç ortak kelime sunulur. Öğrencilerden bu kelimelerin Türkiye Türkçesindeki karşılıklarına ilişkin ilk izlenimlerini söylemeleri istenir. Haftanın Türk dünyasının ortak kelimeleri ve söz varlığı üzerinden anlam oluşturmaya ayrıldığı belirtilir; çalışmanın aşamaları kısaca tanıtılır.

2. Keşfetme30 dk
   Etkinlik 1

   Türk dünyasında okunuşu, yazılışı ve anlamı neredeyse aynı olan kelime örnekleri yazılı ya da sözlü olarak sunulur. Öğrencilerden örnekleri incelemeleri; ses, yazım ve anlam benzerliklerine ilişkin görüşlerini gerekçeleriyle söylemeleri istenir. Görüşler etkileşimli tahtadaki tabloda toplanır (TDE2.1.1.a).

   TDE2.1
3. 30 dk
   Etkinlik 2

   Öğrencilerden ders kitabı ve güvenilir kaynaklardan Türk dünyasında kullanılan ortak kelimeler ve dil yapılarıyla ilgili kısa bir araştırma yapmaları istenir (OB1). Bulunan yeni örnekler tabloya eklenerek verilen örnekler çoğaltılır. Araştırma sonuçlarına ilişkin görüşler paylaşılır (TDE2.1.1.a).

   TDE2.1
4. Uygulama20 dk
   Etkinlik 1

   Dil örnekleri küçük kâğıtlara yazılarak torbaya konur. Öğrencilerden torbadan rastgele çektikleri kelimenin anlamını tahmin etmeleri istenir ve öğretmen dönüt verir. Kâğıtlar panoda sergilenerek kelime duvarı oluşturulur ya da ikili gruplarla düşün-eşleş-paylaş etkinliği yapılır (SDB2.2) (TDE2.2.2.b).

   TDE2.1TDE2.2
5. 20 dk
   Etkinlik 2

   Türk dünyasındaki dil yapılarını, söz varlığı benzerliklerini ve ortak kültür unsurlarını gösteren bir hikâye seçilir (OB5). Öğrencilerden hikâyenin konusunu başlığından ve görselinden hareketle tahmin etmeleri istenir. Tahminler doğrultusunda bir okuma stratejisi belirlenir (E3.2, KB3.1) (TDE2.2.2.b).

   TDE2.1TDE2.2
6. 25 dk
   Etkinlik 3

   Hikâye okunur; anlamı bilinmeyen kelimeler tespit edilir ve bağlamdan yola çıkılarak anlamlarına ilişkin tahminler yürütülür. Öğrencilerden hikâyede kullanılan söz varlığının seçilme nedenlerini tahmin etmeleri istenir (E3.2, KB2.12). Tahminler çalışma kâğıdına not edilir (TDE2.2.2.b).

   TDE2.1TDE2.2
7. 25 dk
   Etkinlik 4

   Hikâyenin adı, yazarı ve görsellerinden yola çıkılarak söz varlığıyla ilgili fikir oluşturulur (E3.6). Türkçenin farklı şiveleriyle yazılmış metinlerdeki söz varlığının yapı ve anlam bakımından değişimine ilişkin çıkarımlarda bulunulur (E3.6). Değişimin sebepleri açık uçlu sorularla tartışılır, ulaşılan sonuçlardan bir kontrol listesi oluşturulup uygulanır (E2.3, E3.3, SDB2.1) (TDE2.2.3.c).

   TDE2.1TDE2.2
8. Sonuçlandırma30 dk

   Öğrencilerden hikâyeden çıkardıkları sonuçları çalışma kâğıdına yazmaları istenir: bağlamdan anlamı çıkarılan kelimeler ve söz varlığındaki değişimin olası nedenleri. Çalışma kâğıtları kontrol listesiyle gözden geçirilir. Öğrenciler Öz Değerlendirme Formunu doldurarak tahmin ve çıkarım yapma düzeylerini değerlendirir (SDB1.3).

   TDE2.1TDE2.2

Sınıf defteri: TDE2.1 “Kültür Yolculuğu” temasında ele alınan metinlerde okumayı yönetebilme; TDE2.2 “Kültür Yolculuğu” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme; değerlendirme

1. Derse Giriş20 dk

   Öğretmen, etkileşimli tahtada Türk gelenekleri ve görenekleriyle ilgili birkaç görsel gösterir. Öğrencilerden görsellerin kendilerinde uyandırdığı bir kelimeyi söylemeleri istenir. Kelimeler tahtada toplanır; haftanın hedefi olan metindeki parçaları belirleme ve okuma sürecini değerlendirme açıklanır. Anahtar kavramlar (anlatma, metin, öğretici metin) tahtada gösterilir. Dünya Engelliler Günü (3 Aralık) anılarak okuma erişiminin önemine değinilir.

2. Keşfetme20 dk
   Etkinlik 1

   Ders kitabındaki hikâye okunur. Öğrenciler hikâyenin yapı unsurlarını (olay, kişi, yer, zaman) ve temasını gösteren bir hikâye haritasını sınıfça oluşturur. Haritadaki unsurlar etkileşimli tahtada yazılır (TDE2.3.a).

   TDE2.3
3. 20 dk
   Etkinlik 2

   Hikâyedeki çatışmayı oluşturan unsurlar haritadan seçilir. Çatışmalarda dilin etkisi görüş geliştirme tekniğiyle tartışılır; öğrenciler görüşlerini sırayla ifade eder (SDB2.1). Tartışmada ortaya çıkan parçalar haritaya eklenir (TDE2.3.a).

   TDE2.3
4. 20 dk
   Etkinlik 3

   Açık uçlu sorularla çatışmayı oluşturan unsurların etkileşimi değerlendirilir (KB3.1). Öğrencilerden kendi görüşlerini ve gerekçelerini savunmaları istenir (SDB3.3). Her öğrenci, haritada belirlediği parçalar için bir gerekçe yazar (TDE2.3.a).

   TDE2.3
5. Uygulama25 dk
   Etkinlik 1

   Üçlü gruplar oluşturulur. Gruplar görüş ve gerekçelerini kendi aralarında tartışır, tek bir görüş ve gerekçe oluşturur ve nezaket kuralları içinde sınıfa sunar (D14, SDB2.2). Sunumlarda hikâyeden belirlenen parçalara dayanılır (TDE2.3.a).

   TDE2.3
6. 25 dk
   Etkinlik 2

   Türk gelenekleri, görenekleri ve folkloru üzerine tespitler içeren bir anı metni seçilir. Metin okunmadan önce millî kültür unsurlarını yansıtacak kelimeler tahmin edilir ve vatanseverlik değeri ön plana çıkarılır (D19). Tahminler kartlara yazılır; metin okunduktan sonra kart gösterme tekniğiyle benzer ve farklı tahminler sınıflandırılır, kullanılan dille ilgili çıkarımlar yapılır (E3.6, OB5) (TDE2.3.a).

   TDE2.3
7. 20 dk
   Etkinlik 3

   İkinci okuma metni olarak Orhun Abideleri’nden bir bölüm ele alınır ve öğretici metinlere yönelik metin tahlili süreci izlenir. Abidelerin Türk dili, tarihi ve kültürü açısından önemi vurgulanır. Gerekirse Kutadgu Bilig ve Dîvânu Lugâti’t-Türk’ten seçilen bir bölüme değinilir; metnin tarih, coğrafya ve sosyoloji ile ilişkisi konuşulur (TDE2.3.a).

   TDE2.3
8. 20 dk
   Etkinlik 4

   Öğrenciler okunan hikâyedeki farklı kültür unsurlarına ilişkin duygu ve düşüncelerini dile getirir (SDB2.1). Hikâyeden öğrendikleri ve beğendikleri ifadeleri yazar. Bu ifadelerin çağrışım zenginliğini çıkış kartlarıyla değerlendirir ve okuma sürecindeki kendi durumlarını gözden geçirir (SDB1.2) (TDE2.4.a).

   TDE2.4
9. Sonuçlandırma30 dk

   Öğrencilerden öz değerlendirme formunu doldurarak okuma sürecindeki güçlü yönlerini, zorlandıkları noktaları ve metindeki parçaları belirlemedeki başarılarını değerlendirmeleri istenir. Hikâye haritaları ve çıkış kartları öğrenme kanıtı olarak toplanır. Birkaç öğrenci değerlendirmesini sınıfla paylaşır; öğretmen genel geri bildirim verir (TDE2.4.a).

   TDE2.3TDE2.4

Sınıf defteri: TDE2.3 “Kültür Yolculuğu” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme; TDE2.4 “Kültür Yolculuğu” temasında ele alınan metinlerde okuma sürecini…; değerlendirme

1. Derse Giriş20 dk

   Öğretmen etkileşimli tahtada Türk dünyasının farklı coğrafyalarından dil, din, sanat ve mutfak görselleri gösterir; öğrencilerden gördüklerini Türk kültürüyle ilişkilendirerek söylemeleri istenir (E1.1). Okuma çalışmalarında edinilen bilgilerle bağ kurulur. Haftanın hedefinin Türk kültürünü tanıtan bir konuşma hazırlamak olduğu, bu hafta görsel ve yöntem seçimi, karşılaştırma, sınıflandırma ve yeniden ifade etme basamaklarının işleneceği belirtilir.

2. Keşfetme20 dk
   Etkinlik 1

   Öğrencilere Türk dünyasına ait görsellerden hareketle Türk kültürünün özelliklerini yansıtan bir konuşma yapmalarına yönelik performans görevi verilir (SAB4). Etkileşimli tahtadaki dil, din, coğrafya, sanat, müzik, gelenek, giyim ve yemek görselleri arasından her öğrenci konuşmasına uygun görselleri seçer ve seçim gerekçesini söyler (TDE3.1.a).

   TDE3.1
3. 20 dk
   Etkinlik 2

   Öğrencilerden konuşmanın amacını, hedef kitleyi ve hazırlık süresini yazmaları istenir. Bu bilgilere göre konuşma için uygun yöntem ve stratejinin belirlenmesi sağlanır (KB3.1). Her öğrenci seçtiği yöntemin nedenini eşine açıklar (TDE3.1.a).

   TDE3.1
4. 20 dk
   Etkinlik 3

   Öğrencilerden değişik coğrafyalardaki Türk kültürlerini yansıtan görselleri karşılaştırma tablosunda benzer ve farklı unsurlar bakımından incelemeleri istenir. Kültür unsurlarının farklılaşmasının ve zamanla yok olmasının nedenlerini sorgulayan sorular yöneltilir ve yanıtlar tartışılır (SDB2.1, TDE3.2.c).

   TDE3.2
5. Uygulama25 dk
   Etkinlik 1

   Öğrenciler gruplara ayrılır ve istasyonlar kurulur (SDB2.2). İstasyonlarda görsellerden hareketle Türk dünyasının önemli eserleri, tarihî şahsiyetleri, müzik kültürü ve ortak lezzetleri üzerine bilgiler paylaşılır. Gruplar görselleri ve bilgileri kültür unsuruna göre kategorilere ayırır (TDE3.2.ç).

   TDE3.2
6. 20 dk
   Etkinlik 2

   Gruplar istasyon çalışmalarından elde ettikleri bilgileri sınıflandırarak konuşmanın ana başlıklarını belirler. Her başlığın altına yerleştirilecek içerik ve görseller zihin haritasında düzenlenir (OB4, OB9). Başlıkların sıralaması grupta tartışılarak karara bağlanır (TDE3.2.ç).

   TDE3.2
7. 25 dk
   Etkinlik 3

   Öğrencilerden konuşmayı destekleyecek görselleri belirlemeleri ve her görsel için gerekli açıklayıcı yorumu kendi cümleleriyle yeniden ifade etmeleri istenir (OB4, OB5). Yorumlar konuşma içeriğine uygun biçimde düzenlenir. Eşler birbirlerinin yorumlarını sadeleştirme açısından değerlendirir (TDE3.2.d).

   TDE3.2
8. 20 dk
   Etkinlik 4

   Konuşmanın amacı ve dinleyici özellikleri göz önünde tutularak bir konuşma planı hazırlanır. Dil farkındalığını ortaya koyacak söz varlığı seçilir ve plana uygun taslak konuşma metni yazılır (SDB1.2). Metindeki anlatım, sözcük ve cümle düzenlemeleri yapılarak prova için gerekli değişiklikler belirlenir (KB3.1, TDE3.2.d).

   TDE3.2
9. Sonuçlandırma30 dk

   Öğrencilerden taslak konuşma metnini ve görsel yorumlarını performans görevi dosyasında toplamaları istenir. Metinler, dereceli puanlama anahtarı ile görsel seçimi, karşılaştırma, sınıflandırma ve yeniden ifade etme ölçütlerine göre değerlendirilir. Ardından her öğrenci öz değerlendirme formunu doldurarak metninde geliştirmek istediği bir noktayı yazar (SDB1.3).

   TDE3.1TDE3.2

Sınıf defteri: TDE3.1 Türk dünyasının ortak kültürünü (dil, din, coğrafya, sanat) yansıtan…; TDE3.2 Kültürel çeşitliliği konu edeceği konuşması için içerik oluşturabilme; değerlendirme

1. Derse Giriş20 dk

   Öğretmen etkileşimli tahtada Türk dünyasının ortak kültürünü yansıtan fotoğrafları gösterir ve öğrencilerden bu görsellerde dil, sanat ve coğrafya ile ilgili neler fark ettiklerini söylemelerini ister. Haftanın amacı paylaşılır: önceki haftalarda hazırlanan plana uygun, Türk kültüründe dil farkındalığını konu alan konuşma geliştirilecek, uygun söz varlığı ve iletilerle güçlendirilecek, süreç sonunda değerlendirilecektir.

2. Keşfetme30 dk
   Etkinlik 1

   Öğrenciler önceki haftalarda hazırladıkları konuşma planını Türk kültüründe dil farkındalığı konusuna göre gözden geçirir. Öğretmen düşünceyi geliştirme yollarını (tanımlama, örneklendirme, karşılaştırma, tanık gösterme, sayısal verilerden yararlanma) tahtada örneklerle hatırlatır. Her öğrenci planındaki ana düşünceler için uygun bir yol seçer (TDE3.3.2.b).

   TDE3.3
3. 30 dk
   Etkinlik 2

   Öğrenciler seçtikleri yolla Türk kültürünü tanıtan ve dinleyicinin bu kültürden kendine ait olanları fark etmesini sağlayan konuşma bölümlerini geliştirir (OB5). Görsel kaynaklardan elde edilen bilgilerin dayanağı gerekçeleriyle açıklanır (SDB3.3). Eşler taslaklarını birbirine okur ve seçilen yolların uygunluğu tartışılır (TDE3.3.2.b).

   TDE3.3
4. Uygulama30 dk
   Etkinlik 1

   Öğretmen Türk kültürüne ait kavramların geçtiği kısa bir metin sunar; öğrencilerden bağlama uygun ve uygun olmayan sözcükleri belirlemeleri istenir. Ardından öğrenciler kendi taslaklarındaki sözcükleri bağlama uygunluk açısından gözden geçirir. Gerekli yerlerde daha uygun sözcükler seçilir (TDE3.3.3.c).

   TDE3.3TDE3.4
5. 30 dk
   Etkinlik 2

   Öğrenciler taslaklarında açıkça söylemek istedikleri iletileri ve dinleyicinin çıkarım yapmasını amaçladıkları örtük iletileri ayrı renklerle işaretler. İletilerin amaca ve konuşma akışına uygun yerlere yerleştirilmesi sağlanır. Eşler birbirinin örtük iletisini tahmin ederek iletinin anlaşılırlığını sınar (TDE3.3.4.ç).

   TDE3.3TDE3.4
6. 30 dk
   Etkinlik 3

   Öğrenciler hazırladıkları konuşmayı küçük gruplarda sunar. Öğretmen dereceli puanlama anahtarında konuya hâkim olma, söz varlığını etkili ve güzel kullanma ve seyircinin ilgisini çekebilme ölçütlerini işaretler (E3.7, SDB2.1). Her konuşmanın ardından açık ve örtük iletilerin dinleyiciye ulaşıp ulaşmadığı sorulur (TDE3.3.4.ç).

   TDE3.3TDE3.4
7. Sonuçlandırma30 dk

   Öğrenciler Öz Değerlendirme Formunu, düşünceyi geliştirme yollarını, söz varlığını ve iletileri ifade etme aşamalarına ilişkin ölçütlere göre doldurur (SDB1.2, TDE3.4.1.a). Öğretmen formları ve dereceli puanlama anahtarı sonuçlarını inceler, hataları düzeltir, olumlu davranışları pekiştirir. Öğrenciler öğrenme günlüklerine sonraki konuşmada kullanacakları bir kazanımı yazar.

   TDE3.3TDE3.4

Sınıf defteri: TDE3.3 Kültürel çeşitliliği konu edeceği konuşması için kural uygulayabilme; TDE3.4 Türk dünyasının ortak kültürüne (dil, din, coğrafya, sanat) yönelik…; değerlendirme

1. Derse Giriş20 dk

   Öğretmen, âşıklık geleneğinden söz ederek bu hafta bir âşık atışmasının dinletileceğini/izletileceğini söyler. Öğrencilere 'Bir atışmayı anlamak için dinleme/izleme sırasında nelere dikkat edilir?' sorusu yöneltilir. Öğretmen, dinleme/izleme sürecinin izlenmesinde bilişsel ve duyuşsal davranışlar ile fiziksel etkenleri içeren bir gözlem formunun kullanılacağını açıklar (E1.1). Öğrencilerin görüşleri tahtaya yazılır.

2. Keşfetme20 dk
   Etkinlik 1

   Öğretmen, öğrencilere bir âşık atışması dinleyecekleri/izleyecekleri bilgisini verir. Öğrencilerden dinleme/izleme amaçlarını belirlemeleri ve bu amaca uygun stratejiyi seçmeleri istenir; dinleme/izleme kurallarına ilişkin kontrol listesi sınıfça hazırlanır (TDE1.1.a). Öğretmen, iletişim engellerini ortadan kaldıracak düzenlemeleri yapar (SDB2.1).

   TDE1.1
3. 20 dk
   Etkinlik 2

   Öğretmen etkileşimli tahtada atışmanın başlığını, tanıtım metnini ve görsellerini gösterir. Öğrencilerden bu unsurlardan hareketle atışmanın hangi geleneğin ürünü olduğuna ve içeriğine yönelik tahminlerini gerekçeleriyle söylemeleri istenir. Tahminler tahtaya yazılır (TDE1.2.b).

   TDE1.2
4. 20 dk
   Etkinlik 3

   Âşık atışması dinletilir/izletilir; öğrenciler dinleme/izleme sırasında not alır (TDE1.1.a, SDB2.1, E3.2). Öğretmen, gözlem formunu kullanarak öğrencilerin süreçteki davranışlarını izler (E1.1). Dinleme/izleme sonunda tahminlerin doğruluğu notlara bakılarak sınanır (TDE1.2.b).

   TDE1.1TDE1.2
5. Uygulama20 dk
   Etkinlik 1

   Öğrencilerden sözlü gelenek konusundaki önceki öğrenmelerini hatırlamaları istenir; ozanlık geleneğinin Türk dünyasında bugün farklı şekillerde sürdüğü vurgulanır. Beyin fırtınası tekniğiyle, dinlenen/izlenen atışmada halk kültürü, mizah ve eğlencenin hangi unsurlarla oluştuğuna dair tahminler alınır ve tahtaya yazılır (TDE1.2.b, SDB2.1).

   TDE1.2
6. 25 dk
   Etkinlik 2

   Öğrenciler, atışmada kullanılan mizah unsurları ile günlük hayatta kendilerinin kullandığı mizah unsurlarını karşılaştırma tablosuna yazar (SDB1.2). Tablodaki benzerlik ve farklılıklardan hareketle atışmada kullanılan dilin inceliği ile günlük dil arasındaki ayrımlar tespit edilir (D7). Bu tespitlerden âşıkların dili kullanımına yönelik çıkarımlar yapılır (TDE1.2.c).

   TDE1.2
7. 20 dk
   Etkinlik 3

   Öğretmen, âşıklık geleneğindeki usta-çırak ilişkisine ve söz oyunlarındaki ustalığa dikkat çeker. Öğrencilerden ustanın hürmet edilen konumundan ve söz oyunlarının atışmadaki işlevinden hareketle çıkarımlar yapmaları istenir; böylece millî ve manevi değerlere saygı pekiştirilir (TDE1.2.c, D14).

   TDE1.2
8. 25 dk
   Etkinlik 4

   Öğrenciler, dinledikleri/izledikleri atışmada en çok beğendikleri bölümü seçer (TDE1.1.a). Bölümü hangi ölçütleri (söz varlığı, tema, mizah, söyleyici vb.) dikkate alarak tercih ettiklerini, sınıfça oluşturulan ölçüt kontrol listesinden yararlanarak gerekçesiyle açıklar (E1.2, E1.6, E2.2, E3.6, OB5, SDB3.3).

   TDE1.1
9. Sonuçlandırma30 dk

   Öğrencilerden çalışma kâğıdına, dinledikleri/izledikleri atışmaya ilişkin tahminlerini ve çıkarımlarını dayanak olan ifadelerle birlikte yazmaları istenir. Ardından öğrenme günlüğüne amaçlarına uygun hangi dinleme/izleme stratejisini seçtiklerini ve bunun anlamayı nasıl etkilediğini yazarlar. Öğretmen, gözlem formu ve çalışma kâğıdı üzerinden öğrencilerin gelişimini değerlendirir.

   TDE1.1TDE1.2

Sınıf defteri: TDE1.1 “Kültür Yolculuğu” temasında ele alınan metinlerde dinlemeyi/izlemeyi…; TDE1.2 “Kültür Yolculuğu” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme; değerlendirme

1. Derse Giriş20 dk

   Öğretmen, yılbaşı vesilesiyle toplulukça paylaşılan kültürel anlara değinir ve âşık atışmasının da toplulukla paylaşılan bir kültür geleneği olduğunu belirtir. Atışmadan kısa bir bölüm dinletilir/izletilir; öğrencilerden ilk izlenimlerini söylemeleri istenir. Dersin amacı açıklanır: atışmadaki unsurlar belirlenecek, dinleme/izleme süreci kişisel olarak değerlendirilecektir. Çalışma kâğıdı ve kavram haritası şablonu dağıtılır (OB5).

2. Keşfetme20 dk
   Etkinlik 1

   Âşık atışması baştan sona dinletilir/izletilir; öğrencilerden mekân, beden dili, söyleyiş tarzı ve estetik unsurlara ilişkin kısa notlar almaları istenir. Etkileşimli tahtada kavram haritası şablonu gösterilir ve belirlenen unsurlar şablona birlikte işlenir (SDB1.2). Atışmanın geçtiği yöre harita/atlas üzerinde gösterilir (TDE1.3.1.a).

   TDE1.3
3. 20 dk
   Etkinlik 2

   Öğrenciler gruplara ayrılır ve “Altı şapkalı düşünme tekniği” tanıtılır; her gruba bir şapka rengi verilir. Beyaz şapka sorusu üzerinden atışmada aktarılmak istenen ileti grupça tartışılır ve çalışma kâğıdına yazılır (TDE1.3.1.a).

   TDE1.3
4. 20 dk
   Etkinlik 3

   Beyaz şapka yanıtları gruplarca sınıfa okunur. Atışmanın unsurları, bu yanıtlar ve atışmadan alınan örneklerle ortak kavram haritasında tamamlanır. Öğretmen eksik kalan unsurlar için öğrencilere yönlendirici sorular sorar (TDE1.3.1.a).

   TDE1.3
5. Uygulama20 dk
   Etkinlik 1

   Gruplar sarı şapka ve siyah şapka sorularını yanıtlar: atışmadaki iyimser ve olumsuz iletiler belirlenir. Her ileti atışmadan bir örnekle birlikte çalışma kâğıdına yazılır (TDE1.3.1.a).

   TDE1.3TDE1.4
6. 15 dk
   Etkinlik 2

   Kırmızı şapka sorusu bireysel olarak yanıtlanır: Atışmanın uyandırdığı duygu ve nedeni öğrenciler tarafından yazılır. Duygular, atışmaya değer katan unsurlarla ilişkilendirilerek kendi düşünceleri doğrultusunda değerlendirilir (SDB1.3, D11) (TDE1.4.1.a).

   TDE1.3TDE1.4
7. 20 dk
   Etkinlik 3

   Gruplar yeşil şapka sorusuyla atışmanın nasıl devam ettirilebileceğini tartışır. Ardından mavi şapka kapsamında tüm cevaplar gözden geçirilir ve atışma hakkındaki ortak düşünceler çalışma kâğıdına yazılır (TDE1.4.1.a).

   TDE1.3TDE1.4
8. 15 dk
   Etkinlik 4

   Gruplar cevaplarını sınıfa sunar. Öğretmen her gruba sunum içeriği ve iş birliği bakımından geri bildirim verir; öğrenciler kendi katkılarını gözden geçirir (SDB2.2) (TDE1.4.1.a).

   TDE1.3TDE1.4
9. 20 dk
   Etkinlik 5

   “Görüş geliştirme” tekniğiyle atışmaların şiir şeklinde söylenme sebepleri hakkında gerekçeli görüşler ifade edilir. Görüşler ve gerekçeleri bireysel olarak bir çalışma kâğıdında toplanır (SDB3.3) (TDE1.4.1.a).

   TDE1.3TDE1.4
10. Sonuçlandırma30 dk

    Öğrencilerden dinledikleri/izledikleri âşık atışmasına değer katan unsurları ve söyleyicinin metne katkısını, öğrendiklerini kullanarak yansıtıcı yazıda anlatmaları istenir (SDB1.2). Yazıda kendi dinleme/izleme süreçlerinin güçlü ve geliştirilmesi gereken yönlerine yer verilir. Yazılar teslim alınır; öğrenciler öz değerlendirme formunu doldurur (TDE1.4.1.a).

    TDE1.3TDE1.4

Sınıf defteri: TDE1.3 “Kültür Yolculuğu” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme; TDE1.4 “Kültür Yolculuğu” temasında ele alınan metinlere yönelik…; değerlendirme

1. Derse Giriş20 dk

   Öğretmen “Kültür Yolculuğu” temasını etkileşimli tahtada hatırlatır ve öğrencilere hiç müze gezip gezmediklerini sorar. Gezilen müzelerden akılda kalanlar kısaca paylaşılır. Bu hafta çevrim içi müze gezisiyle edinilecek izlenimlerin yazıya dökülmesine hazırlık yapılacağı, müze, yazma yöntemi ve stratejisi seçimlerinin gerekçelendirileceği açıklanır.

2. Keşfetme20 dk
   Etkinlik 1

   Öğretmen, çevrim içi müze gezisi yapıp izlenimlerin yazılmasına yönelik performans görevini verir (SAB4). Görev sınıf içinde gerçekleştirilir. Görevin dereceli puanlama anahtarı etkileşimli tahtada gösterilir ve öğrencilerden ölçütleri okuyarak kendi seçimlerini hangi ölçütlere göre yapacaklarını söylemeleri istenir (TDE4.1.a).

   TDE4.1
3. 20 dk
   Etkinlik 2

   Öğrencilerden çevrim içi gezilebilecek müzeleri araştırmaları ve belirlemeleri istenir. Araştırmada güvenilir müze sayfaları kullanılır ve müzelerin sanal tur olanakları incelenir (OB2, E1.1). Belirlenen müzeler defterlere not edilir (TDE4.1.a).

   TDE4.1
4. 20 dk
   Etkinlik 3

   Öğrenciler belirledikleri müzeleri tanıtan kısa bir liste oluşturur. Listede müzenin adı, bulunduğu yer ve sergilediği kültürel miras yer alır. Listeler arkadaşlarla paylaşılır ve ortak bir sınıf listesi hazırlanır (E2.2, BTYAB1) (TDE4.1.a).

   TDE4.1
5. Uygulama25 dk
   Etkinlik 1

   Öğrencilerden ilgi alanlarına göre hangi müzeyi gezeceklerini belirlemeleri istenir. Seçimler gerekçelendirilerek ikili gruplarda açıklanır. Kısa cevaplı sorularla seçimin görevin ölçütlerine uygunluğu sorgulanır (SDB3.3) (TDE4.1.a).

   TDE4.1
6. 20 dk
   Etkinlik 2

   Seçilen müzeyi tanımaya yönelik çalışma yapılır. Öğrenciler müzenin tanıtım sayfasını ve sanal tur görüntülerini inceleyerek koleksiyonla ilgili bilgi ve izlenimlerini not eder. Notlar zihin haritasında düzenlenir (OB1, E1.1) (TDE4.1.a).

   TDE4.1
7. 25 dk
   Etkinlik 3

   Öğrencilerden müze gezisiyle edindikleri izlenimleri yazarken kullanacakları cümle yapılarına yönelik yazma yöntem ve stratejilerini seçmeleri istenir. Öğrenciler izlenimlerini anlatmak için uygun cümle türlerini ve anlatım biçimlerini belirler. Seçimlerini kısa bir notla gerekçelendirir (E1.6) (TDE4.1.a).

   TDE4.1
8. 20 dk
   Etkinlik 4

   Öğrencilerden izlenimlerini yazarken kullanacakları paragraf ve metin düzeni için uygun yazma yöntem ve stratejilerini seçmeleri istenir. Öğrenciler paragraf sayısını ve paragrafların sırasını belirleyen bir taslak planı hazırlar. Planlar akranlarla paylaşılır ve birbirlerine geri bildirim verilir (SDB2.1) (TDE4.1.a).

   TDE4.1
9. Sonuçlandırma30 dk

   Öğretmen, müze, yazma yöntemi ve strateji seçimlerinin nasıl yapıldığını etkileşimli tahtada toparlar. Öğrenciler seçimlerini öz değerlendirme formuyla performans görevinin ölçütlerine göre değerlendirir. Öğrencilerden öğrenme günlüklerine, seçimlerinde en çok yararlandıkları bilgiyi ve bir sonraki adımda dikkat edecekleri noktayı yazmaları istenir.

   TDE4.1

Sınıf defteri: TDE4.1 Kültürel miraslara yönelik gözlemlerini ve incelemelerini yansıtacağı…; değerlendirme

1. Derse Giriş20 dk

   Öğretmen Enerji Tasarrufu Haftasına değinerek gaz lambası, fener gibi eski aydınlatma araçlarının müzelerde sergilenen birer kültür unsuru olduğunu söyler ve etkileşimli tahtada bir müze fotoğrafı gösterir. Öğrencilerden fotoğraftaki nesnelerin kültürümüzle ilişkisini birer cümleyle söylemeleri istenir. Dersin amacının, kültürel unsurlara ilişkin gözlemleri benzerlik ve farklılıklarıyla ortaya koyan bir yazı için içerik oluşturmak olduğu açıklanır.

2. Keşfetme30 dk
   Etkinlik 1

   Önceki haftada müzede bulunabileceği tahmin edilen kültür unsurlarının listeleri etkileşimli tahtada hatırlanır. Öğrencilerden defterlerine iki sütunlu bir karşılaştırma tablosu çizmeleri istenir. Bir sütuna müzede yer alabileceğini düşündükleri unsurlar, diğerine kendi yaşamlarındaki karşılıkları yazılır ve tablo ikili çalışmayla doldurulur (TDE4.2.3.c).

   TDE4.2
3. 30 dk
   Etkinlik 2

   Öğretmen görsel kaynaklardan (fotoğraf, resim) seçtiği müze nesnelerini tahtada gösterir. Öğrenciler her nesneyi kendi yaşamlarındaki benzeriyle karşılaştırarak benzerlik ve farklılıkları tabloya ekler. Gönüllü öğrenciler en dikkat çekici benzerliği ve farklılığı sınıfla paylaşır (TDE4.2.3.c).

   TDE4.2
4. Uygulama30 dk
   Etkinlik 1

   Öğrencilerden kültürün sözlü gelenek, yazılı eserler, müzeler, el sanatları, törenler gibi hangi yollarla taşındığına dair görüş geliştirmeleri istenir. Grup hâlinde ya da bireysel olarak kültürel unsurlar, taşınma yollarına göre sınıflandırılır. Sınıflandırma çalışma kâğıdına yazılır (TDE4.2.4.ç).

   TDE4.2
5. 30 dk
   Etkinlik 2

   Müzelerin kültürel mirasın önemli bir ögesi olduğu düşüncesinden hareketle öğrencilerden sınıflandırmalarını arkadaşlarıyla paylaşmaları istenir (SDB2.1). Farklı fikirler dinlenir ve bu fikirler dikkate alınarak sınıflandırma yeniden düzenlenir (SDB2.3). Düzenlenen sınıflandırma çalışma kâğıdına işlenir (TDE4.2.4.ç).

   TDE4.2
6. 30 dk
   Etkinlik 3

   Öğrencilerden karşılaştırma tablosundan ve sınıflandırmalarından yararlanarak kültürel unsurlara ilişkin gözlemlerini benzerlik ve farklılıklarıyla ortaya koyan yazılarının içerik planını oluşturmaları istenir. Yazıda özgün ifadeler kullanılması beklenir. İçeriği zenginleştirmek için başka metinlerden alıntılara yer verilebileceği hatırlatılır (TDE4.2.3.c, TDE4.2.4.ç).

   TDE4.2
7. Sonuçlandırma30 dk

   Öğrenciler karşılaştırma tablosunu ve sınıflandırma çalışmalarını son kez gözden geçirir. Öğrencilerden bir müze nesnesinin kültürel anlamını ve kendi yaşamlarındaki karşılığını benzerlik ve farklılıklarıyla anlatan, sınıflandırmalarının dayandığı ölçütü açıklayan kısa bir yansıtıcı yazı yazmaları istenir. Öğrenciler öz değerlendirme formunu doldurur; öğretmen karşılaştırma tablosunu ve yansıtıcı yazıları dereceli puanlama anahtarıyla değerlendirir.

   TDE4.2

Sınıf defteri: TDE4.2 Kültürel unsurlara ilişkin gözlemlerini benzerlik ve farklılıklarıyla…; değerlendirme