Sondaj 9. Sınıf Yıllık Plan

Sondaj 9. Sınıf Yıllık Plan — Kaynaklar ve İçerik

• Maden Teknolojisi 9. Sınıf Çerçeve Öğretim Programı (ÇÖP)
• Sondaj Ders Bilgi Formu (DBF)
• Sondaj Ders Materyali (DM)
• Ders İçeriği

  Maden Teknolojisi - Madencilik (Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi) alanında Sondaj dersi 9. sınıf 2025-2026 eğitim öğretim yılı yıllık planı. Haftalık 3 ders saati.

  Üniteler ve Konular

  1. Sondaj Makine ve Ekipmanları (15 ders saati)

  • 1. Sondaj Makineleri ve Ana Bileşenleri
    • İş sağlığı ve güvenliği tedbirlerini alarak sondaj makineleri ve ana bileşenleri açıklar.
    • Sondaj makine tipleri sıralanır.
    • Sondaj makineleri tahrik sistemleri açıklanır.
    • Sondaj makineleri kaldırma ekipmanları açıklanır.
  • 2. Birimler ve Standartlar
    • İş sağlığı ve güvenliği tedbirlerini alarak sondajcılıkta kullanılan birimler ve standartları açıklar.
    • Ülkemiz ve dünya sondaj sektöründe kullanılan birimler açıklanır.
    • Ülkemiz ve dünya sondaj sektöründe kullanılan uluslararası geçerliliğe sahip sondaj standartları açıklanır.
  • 3. Takım Dizileri, Matkaplar, Muhafaza Boruları
    • İş sağlığı ve güvenliği tedbirlerini alarak sondaj takım dizilerini, matkapları ve muhafaza borularını açıklar.
    • Sondajlarda kullanılan takım dizi elemanları listelenir.
    • Sondajlarda kullanılan matkapları sınıflandırılır.
    • Sondajlarda kullanılan muhafazalı boru çeşitlerini sınıflandırılır.
    • Sondajlarda kullanılan muhafazalı boru çeşitlerinin kullanım amaçları ve standartları açıklanır.
  • 4. Temel Sondaj Parametreleri
    • İş sağlığı ve güvenliği tedbirlerini alarak temel sondaj parametrelerini açıklar.
    • Sondajda ilerlemeyi etki eden faktörler sıralanır.
    • Sondajda matkap üzerine verilen ağırlık açıklanır.
    • Sondajlarda kullanılan takım dizisine verilen devir açıklanır.
    • Basınç, devir, baskı ve ilerleme hızı ilişkileri açıklanır.

  2. Sondaj Çamuru ve Pompaları (30 ders saati)

  • 1. Sondaj Çamuru ve Tipleri
    • İş sağlığı ve güvenliği tedbirlerini alarak sondaj çamuru ve tiplerini açıklar.
    • Sondaj çamuru kirleticilerini belirlemede kullanılan yöntem ve araç gereçler açıklanır.
    • Sondaj çamuru ıslahında kullanılan yöntem ve araç gereçler açıklanır.
    • Sondaj çamurunda katı madde kontrol ekipmanları açıklanır.
  • 2. Temel Basınç/Debi Hesaplamaları
    • İş sağlığı ve güvenliği tedbirlerini alarak temel basınç ve debi hesaplamalarını açıklar.
    • Sondajda basınç, debi kavramları açıklanır.
    • Sondajda basınç ve debi ilişkisi açıklanır.
    • Sondajda basınç ve debi hesaplaması açıklanır.
  • 3. Sondaj Pompaları ve Çeşitleri
    • İş sağlığı ve güvenliği tedbirlerini alarak sondaj pompa ve çeşitlerini açıklar.
    • Sondajlarda kullanılan çamur pompaları ve çeşitleri açıklanır.
    • Sondajlarda kullanılan çamur pompası tiplerine göre debi hesaplaması açıklanır.
  • 4. Sondaj Hidrolik Hesaplamalar
    • İş sağlığı ve güvenliği tedbirlerini alarak temel sondaj hidrolik hesaplamalarını açıklar.
    • Sondaj basit hidrolik hesaplamalara örnek verilir.
    • Sondajda basınç kayıplarını ve sebepleri açıklanır.
    • Sondajda basınç ve debide meydana gelen değişiklikler ve sebepleri açıklanır.

  3. Sondaj Teknikleri (33 ders saati)

  • 1. Karotlu Sondaj Tekniği
    • İş sağlığı ve güvenliği tedbirlerini alarak karotlu sondaj tekniğini açıklar.
    • Karotlu sondaj tekniğini ve karotlu sondajlarla ilgili ulusal ve uluslararası standartları açıklanır.
    • Karotlu sondajlarda kullanılan malzeme ve ekipmanlar, Karotlu sondaj makineleri ve karot alma teknikleri açıklanır.
  • 2. Rotari Sondaj Tekniği
    • İş sağlığı ve güvenliği tedbirlerini alarak rotari sondaj tekniğini açıklar.
    • Rotari sondaj tekniği, rotari sondajlarla ilgili ulusal ve uluslararası standartlar açıklanır.
    • Rotari sondajlarda kullanılan malzeme ve ekipmanlar ile rotari sondaj makineleri açıklanır.
  • 3. Havalı-Köpüklü Sondaj Tekniği
    • İş sağlığı ve güvenliği tedbirlerini alarak havalı/köpüklü sondaj tekniğini açıklar.
    • Havalı/köpüklü sondaj tekniği ve havalı/köpüklü sondajlarla ilgili ulusal ve uluslararası standartlar açıklanır.
    • Havalı/köpüklü sondajlarda kullanılan malzeme ve ekipmanlar ile havalı/köpüklü sondaj makineleri açıklanır.

  4. Sondajlarda Tahlisiye, Çimentolama (30 ders saati)

  • 1. Tahlisiye Operasyonları
    • İş sağlığı ve güvenliği tedbirlerini alarak kuyu problemleri ve sondajlarda tahlisiye operasyonlarını açıklar.
    • Sondaj kuyularında oluşan problemler açıklanır.
    • Sondajda takım sıkışması belirtileri, engelleyici önlemler ve sıkışma tipleri açıklanır.
    • Sondajlarda tahlisiye operasyonları, tahlisiye ekipmanları, tahlisiye yöntemleri açıklanır.
  • 2. Petrol-Jeotermal-Gaz Sondajları
    • İş sağlığı ve güvenliği tedbirlerini alarak petrol-jeotermal-gaz sondajları açıklar.
    • Ülkemizde yapılan petrol, jeotermal ve gaz aramaları örneklerle açıklanır.
  • 3. Çimentolama Operasyonları
    • İş sağlığı ve güvenliği tedbirlerini alarak çimentolama operasyonlarını açıklar.
    • Sondaj kuyularında çimentolama gerektiren durumları açıklar.
    • Çimentolama ekipmanları, çimento tiplerini açıklanır.
    • Çimentolamada kullanılan katkı maddeleri ve görevleri açıklanır.
    • Sondaj kuyularında çimentolama teknikleri açıklanır.
  • 4. Kuyu Kontrolü
    • İş sağlığı ve güvenliği tedbirlerini alarak, kuyu kontrolü açıklar.
    • Kuyu kontrol ekipmanları açıklanır.
    • Kontrolsüz kuyu gelişi ve sebepleri açıklanır.
    • Kuyu kontrol yöntemleri açıklanır.

  Dersin Amaçları

  • Bu derste öğrenciye; iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerini alarak ulusal ve uluslararası standartlar, uygun mevzuat, yöntem ve araç gereçle sondaj yapma ile ilgili bilgi ve becerilerin kazandırılması amaçlanmaktadır.