10. Sınıf Uçak Elektrik Sistemleri Atölyesi Yıllık Planı 2026-2027

10. Sınıf Uçak Elektrik Sistemleri Atölyesi Yıllık Planı — Kaynaklar ve İçerik

10. sınıf Uçak Elektrik Sistemleri Atölyesi dersi, Uçak Bakım alanının Uçak Elektroniği dalında haftada 3 ders saati okutulur; yıllık planında 7 öğrenme birimi, 108 ders saati ve 85 kazanım yer alır. Yıl, “DC Motor ve Jeneratörler” öğrenme birimiyle başlar (Manyetizma ve endüksiyon hesaplarını yapma, İndüksiyon hesaplamalarını yapma, DC jeneratör çıkış değerlerini alma vb.); aradaki 5 öğrenme biriminin ardından “Uçak Elektriksel Güç Ünitelerinin Bakımı” öğrenme birimiyle biter.

• 10. Sınıf Uçak Elektrik Sistemleri Atölyesi Günlük Planları (haftalık ders planları)
• Uçak Bakım 10. Sınıf Çerçeve Öğretim Programı (ÇÖP)
• Uçak Elektrik Sistemleri Atölyesi Ders Bilgi Formu (DBF)
• Ders İçeriği

  Uçak Bakım - Uçak Elektroniği (Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi) alanında Uçak Elektrik Sistemleri Atölyesi dersi 10. sınıf 2026-2027 eğitim öğretim yılı yıllık planı. Haftalık 3 ders saati.

  Üniteler ve Konular

  1. DC Motor ve Jeneratörler (12 ders saati)

  • 1. Manyetizma ve endüksiyon hesaplarını yapma
    • Manyetizma prensiplerini açıklayarak manyetizma hesaplamalarını yapar.
    • Manyetizma ve endüksiyon prensiplerini kavratır.
    • Elektromanyetik endüksiyon yöntemi ile gerilim oluşturarak ölçme işlemlerini yapar.
    • RLC metre ile bobin ölçümlerini yapar.
  • 2. İndüksiyon hesaplamalarını yapma
    • İndüksiyon prensiplerini açıklayarak indüksiyon hesaplamalarını yapar.
  • 3. DC jeneratör çıkış değerlerini alma
    • DC jeneratörleri tekniğine uygun çalıştırarak çıkış değerlerini alır.
    • DC jeneratörlerin genel prensibini, çalışma prensiplerini, parçalarını kavratır.
    • DC jeneratör bağlantı çeşitlerini uygulayarak, çıkış değerlerine etki eden faktörleri ölçer.
    • Starter jeneratörü çalıştırarak, çıkış değerlerini ölçer.
  • 4. DC motor çeşitlerini çalıştırma
    • DC, seri, şönt, kompunt motoru ve starter jeneratörü tekniğine uygun devreye bağlayarak çalıştırır.
    • DC motorların genel prensibini, çalışma prensiplerini, parçalarını kavratır.
    • DC motor bağlantı çeşitlerini uygulayarak, çıkış değerlerine etki eden faktörleri ölçer.

  2. AC Devrelerde Elektriki Büyüklükleri Ölçme (32 ders saati)

  • 1. Osiloskopla faz frekans peryot gerilim ölçümleri yapma
    • Osiloskopla sinüsoidal dalganın faz, periyot ve frekansı tekniğine uygun olarak ölçüp ani, ortalama-etkin değer hesaplamaları ve ölçmeleri hatasız olarak yapar.
    • Osiloskopların genel prensibini, çalışma prensiplerini, ölçme ve kalibrasyon yöntemlerini kavratır.
    • Alternatif terimleri ve büyüklükleri tanımlayarak, hesaplatır.
    • Osiloskop ve alternatif akım ölçü aletleri ile alternatif büyüklükleri ölçer.
  • 2. Üçgen ve kare dalga elde etme
    • Üçgen ve kare dalga büyüklüklerini hatasız olarak hesaplar.
    • Osiloskopta üçgen ve kare dalga görüntüsünü oluşturarak değerlerini ölçer.
  • 3. Seri RLC devrelerde hesaplama yapma
    • Seri R-L-C devrelerde empedans, faz açısı, güç faktörü ve akım hesaplamalarını hatasız olarak yapar.
    • RL, RC, RLC seri devre özelliklerini kavratır, hesaplamalarını yaptırır.
    • Seri rezonans değerlerini ölçer.
    • Güç, güç katsayısı, empedans, akım, gerilim ilişkilerini deneysel olarak tanıtır.
  • 4. Paralel RLC devrelerde hesaplama yapma
    • Paralel R-L-C devrelerde empedans, faz açısı, güç faktörü ve akım hesaplamalarını hatasız olarak yapar.
    • RL, RC, RLC paralel devre özelliklerini kavratır, hesaplamalarını yaptırır.
    • Paralel rezonans değerlerini ölçer.
    • Güç, güç katsayısı, empedans, akım, gerilim ilişkilerini deneysel olarak tanıtır ve ölçtürür.
  • 5. Seri paralel RLC devrelerde hesaplama yapma
    • Seri-Paralel R-L-C devrelerde empedans, faz açısı, güç faktörü ve akım hesaplamalarını hatasız olarak yapar.
    • Karışık bağlı RLC devre özelliklerini kavratır, hesaplamalarını yaptırır.
    • Güç, güç katsayısı, empedans, akım, gerilim ilişkilerini deneysel olarak tanıtır ve ölçtürür.

  3. Transformatörler ve Filtreler (8 ders saati)

  • 1. Transformatörleri yüklü ve yüksüz çalıştırma
    • Transformatörü tekniğine uygun olarak devreye bağlayarak yüklü ve yüksüz çalıştırır.
    • Transformatörlerin yapısını, çalışmasını, özelliklerini kavratır.
    • Transformatör ve oto transformatörlerin boş ve yüklü çalışma deneylerini yaptırır.
  • 2. Filtreleri devrelerde kullanma
    • Filtreleri devrelerde tekniğine uygun olarak kullanır.
    • Filtrelerin özelliklerini, çeşitlerini, çalışmasını kavratır, devre çizimlerini yaptırır.
    • Filtre çeşitlerinin giriş çıkış eğrilerini osiloskopta elde ederek karşılaştırır.

  4. AC Jeneratör ile Alternatif EMK Elde Etme (16 ders saati)

  • 1. Tek ve çok fazlı AC jeneratörleri çalıştırma
    • Tek ve çok fazlı AC jeneratör bağlantılarını tekniğine uygun yaparak çalıştırır.
    • Endüksiyon yöntemi ile emk elde etme prensibini ve AC jeneratörün çalışmasını kavratır.
    • Tek fazlı AC jeneratörü yüklü ve yüksüz çalıştırarak, çıkış değerlerini ölçer.
    • Üç fazlı AC jeneratörü yüklü ve yüksüz çalıştırarak, çıkış değerlerini ölçer.
  • 2. Üç fazlı sistemlerde yıldız ve üçgen bağlantıları yaparak akım,gerilim,güç hesaplarını yapma
    • Üç fazlı sistemlerde yıldız ve üçgen bağlantılarını yaparak, hat akımı, faz akımı ve güç değerlerini hesaplar.
    • Üç faz özelliklerini ve terimlerini kavratır.
    • Üç fazlı yıldız bağlantı prensiplerini, akım, gerilim, güç bağıntılarını kavratır.
    • Üç fazlı üçgen bağlantı prensiplerini, akım, gerilim, güç bağıntılarını kavratır.
    • Üç fazlı yıldız bağlı yük deneyini yaparak, devre değerlerini ölçer.
    • Üç fazlı üçgen bağlı yük deneyini yaparak, devre değerlerini ölçer.
    • Hesaplama ve deney yöntemi ile bulunan sonuçları karşılaştırır.
  • 3. Sabit/doğal mıknatıslı jeneratörleri çalıştırmak
    • Daimi mıknatıslı jeneratörleri tekniğine uygun olarak çalıştırır.
    • Doğal mıknatıslı jeneratör özelliklerini, avantaj ve dezavantajlarını kavratır.
    • Doğal mıknatıslı AC jeneratörü yüklü ve yüksüz çalıştırarak, çıkış değerlerini ölçer.

  5. AC Motorlar (16 ders saati)

  • 1. Bir fazlı AC senkron motorları çalıştırma
    • Bir fazlı AC senkron motorları tekniğine uygun olarak çalıştırır.
    • Bir fazlı senkron motorun özelliklerini, çeşitlerini, çalışmasını kavratır.
    • Bir fazlı senkron motoru çalıştırır.
  • 2. Bir fazlı AC asenkron motorları çalıştırma
    • Bir fazlı AC asenkron motorları tekniğine uygun olarak çalıştırır.
    • Bir fazlı asenkron motorun özelliklerini, çeşitlerini, çalışmasını kavratır.
    • Bir fazlı asenkron motoru çalıştırır.
  • 3. Üç fazlı AC senkron motorları çalıştırma
    • Üç fazlı AC senkron motorları tekniğine uygun olarak çalıştırır.
    • Üç fazlı senkron motorun özelliklerini, çeşitlerini, çalışmasını kavratır.
    • Üç fazlı senkron motoru çalıştırır.
  • 4. Üç fazlı AC asenkron motorları çalıştırma
    • Üç fazlı AC asenkron motorları tekniğine uygun olarak çalıştırır.
    • Üç fazlı asenkron motorun özelliklerini, çeşitlerini, çalışmasını kavratır.
    • Üç fazlı asenkron motoru çalıştırır.
  • 5. Çeşitli yöntemlerle döner alan oluşturma
    • Döner alan üretme yöntemlerini tekniğine uygun olarak kavrar.
    • Döner alan oluşturma yöntem ve gereklerini kavratır.
    • Kondansatör ve endüksiyon bobininin döner alan oluşturmadaki rolünü kavratır.
    • Kondansatör ve endüksiyon bobininin döner alan oluşturduğu bir fazlı AC motoru çalıştırır.

  6. Servomekanizma Sisteminin Analizi (8 ders saati)

  • 1. Servomekanizma sistemlerine ait temel terimleri açıklama
    • Servomekanizma sistemlerinde geçen temel terimleri açıklar.
    • Servomekanizma, açık ve kapalı çevrim kavramlarını, elemanlarını kavratır.
    • Açık ve kapalı çevrimli devreleri çalıştırır.
    • Çeşitli geri beslemeli servomekanizma devrelerini çalıştırır.
  • 2. Servomekanizma sistemlerini çalıştırma
    • Servomekanizma sistemlerini çalıştırır.
    • Senkro sistem elemanlarını, çeşitlerini, özelliklerini kavratır.
    • Akım, gerilim transformatörlerinin devre bağlantısını ve ölçme işlemlerini gerçekleştirir.
  • 3. Servomekanizma sistemlerindeki hataları giderme
    • Servomekanizma sistemlerinde oluşan hataları giderir.
    • Senkro sistem hatalarını ve doğabilecek problemleri tanıtır.
    • Hata bulma ve sorun giderme yöntemlerini kavratır.

  7. Uçak Elektriksel Güç Ünitelerinin Bakımı (16 ders saati)

  • 1. Uçakta AC ve DC güç oluşturma
    • Uçak Bakım El Kitabı (AMM) ve ATA 24'e göre AC ve DC güç kaynaklarının bakımını yapar
    • AC-DC güç kaynaklarını, özelliklerini, bakım ve kontrol yöntemlerini kavratır.
    • Uçaklarda bulunan AC-DC güç kaynaklarını çalıştırır.
    • Uçaklarda bulunan TR- İnvertör-Acil durum jeneratörü gibi kaynak ve dönüştürücüleri çalıştırır, test ve kontrol işlemlerini gerçekleştirir.
  • 2. Elektriksel güç sistem elemanlarının bakım onarımını yapma
    • Uçak Bakım El Kitabı (AMM) ve ATA 24'e göre elektriksel güç sistem elemanlarının bakımını yapar.
    • Bataryaların kontrol, bakım, şarj ve test yöntemlerini kavratır.
    • Batarya kontrol ve şarj işlemini yapar.
    • Uçaklarda bulunan TR- İnvertör-Acil durum jeneratörü gibi kaynak ve dönüştürücüleri çalıştırır, test ve kontrol işlemlerini gerçekleştirir.
    • Harici güç kaynaklarını kavratır ve uçağa bağlatır.
    • Uçak üzerindeki elektriksel güç devrelerinde bulunan sigorta, şalter röle, kablo donanımı gibi unsurların kontrol, test, bakım, onarım işlerini yapar.

  Dersin Amaçları

  • Bu derste öğrenciye; iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerini alarak uçak elektrik sistemlerinde kullanılan devre elemanlarının test, bakım ve onarımını yapma ile ilgili bilgi ve becerilerin kazandırılması amaçlanmaktadır.