10. Sınıf Mikrobiyoloji ve Hijyen Yıllık Planı 2026-2027

10. Sınıf Mikrobiyoloji ve Hijyen Yıllık Planı — Kaynaklar ve İçerik

10. sınıf Mikrobiyoloji ve Hijyen dersi, Hayvan Yetiştiriciliği ve Sağlığı alanında haftada 2 ders saati okutulur; yıllık planında 4 öğrenme birimi, 72 ders saati ve 131 kazanım yer alır. Yıl, “Kişisel Hijyen ve İş Güvenliği Kuralları” öğrenme birimiyle başlar; “Mikroorganizmaların Özellikleri” ve “Dezenfeksiyon ve Antisepsi” öğrenme birimlerinin ardından “Sterilizasyon” öğrenme birimiyle biter. En geniş yer 28 ders saatiyle “Mikroorganizmaların Özellikleri” öğrenme birimine ayrılır.

• 10. Sınıf Mikrobiyoloji ve Hijyen Günlük Planları (haftalık ders planları)
• Hayvan Yetiştiriciliği ve Sağlığı 10. Sınıf Çerçeve Öğretim Programı (ÇÖP)
• Mikrobiyoloji ve Hijyen Ders Bilgi Formu (DBF)
• Mikrobiyoloji ve Hijyen Ders Materyali (DM)
• Ders İçeriği

  Hayvan Yetiştiriciliği ve Sağlığı - Hayvan Yetiştiriciliği ve Sağlığı (Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi) alanında Mikrobiyoloji ve Hijyen dersi 10. sınıf 2026-2027 eğitim öğretim yılı yıllık planı. Haftalık 2 ders saati.

  Üniteler ve Konular

  1. Kişisel Hijyen ve İş Güvenliği Kuralları (12 ders saati)

  • 1. Kişisel Hijyen
    • Hijyenin tanımı ve önemi açıklatılır.
    • Kişisel temizlik kuralları sıralanır.
    • Kişisel temizlik için gerekli araç gereç açıklatılır.
    • Banyo yapmanın önemi açıklatılır.
    • Banyoda kullanılan araç gereçler açıklatılır.
    • El ve ayak bakımında yapılan işlemler açıklatılır.
    • Ağız ve diş bakımı açıklatılır.
    • Tırnak bakımı yaptırılır.
    • Cilt bakımı ve sağlığının korunması anlattırılır.
    • Hijyenik el temizliğinin önemi açıklatılır.
    • El yıkama çeşitleri açıklatılır.
    • Hijyenik el yıkama tekniği tarif edilir.
    • Eldiven kullanımını gerektiren durumlar açıklatılır.
    • İşin özelliğine uygun iş kıyafeti giymenin önemi açıklatılır.
    • İş kıyafetleri ve koruyucu malzemeler açıklatılır.
    • Eldiven giyme ve çıkartma tekniği açıklatılır.
    • İş kıyafetlerinin temizlik ve bakımı açıklatılır.
  • 2. Bulaşıcı Hastalıklara Karşı Alınacak Önlemler
    • Hayvandan insana bulaşan (zoonoz) hastalıklar açıklatılır.
    • Enfeksiyon etkenlerinin insana bulaşma şekilleri açıklatılır.
    • Hastalık bulaşmasına karşı alınması gereken önlemler tarif edilir.
    • Enfeksiyöz ajanların bulaşma riskini azaltmak için alınacak önlemler sıralanır.
    • Kontamine olmuş iş kıyafetinin temizlik dezenfeksiyonu açıklatılır.
    • Önemli bulaşıcı hastalıklarda iş kıyafetinin özel torbalarda muhafazası açıklatılır.
  • 3. Mevzuata Uygun Genel İş Güvenliği Önlemleri
    • İş güvenliği ve sağlığı tanımlanır.
    • İş yerinde risk analizi açıklatılır.
    • Risklere karşı alınabilecek önlemler sıralanır.
    • İş güvenliği önlemleri açıklatılır.

  2. Mikroorganizmaların Özellikleri (28 ders saati)

  • 1. Mikroskop Ayarları ve Preparat İnceleme Yöntemleri
    • Mikroskop çeşitleri açıklatılır.
    • Mikroskobun kısımları ve işlevleri açıklatılır.
    • Mikroskop kullanımında dikkat edilecek noktalar açıklatılır.
    • Mikroskobun temizliği ve bakımı açıklatılır.
    • Mikroskopta preparat inceleme basamakları sıralanır.
    • Preparatın özelliğine uygun olarak mikroskobun ışık, şaryo ve diyafram ayarları açıklatılır.
    • Örnek, lam üzerine fiske edilir, preparat yapılır.
    • Mikroskopta görüntü bulunur, netleştirilir.
    • Mikroskop ışık ayarı yapılır.
    • Mikroskop diyafram ayarı yapılır.
    • Mikroskop şaryo (ileri-geri) ayarı yapılır.
    • Objektiflerle dikkatli olarak inceleme yapılır.
    • İmmersion objektifi ile inceleme yapılır.
    • Sedir yağı (immersiyon yağı) bulaşmış immersiyon objektifi ksilol veya uygun çözücü ile temizlenir.
    • Mikroskobun temizlik ve bakımı periyodik olarak yapılır.
    • İmmersiyon yağı objektiften yumuşak gazlı bez veya pamukla ksilol dökerek iyice temizlenir.
  • 2. Bakterilerin Özellikleri
    • Mikroorganizmalar tanımlanır.
    • Mikroorganizmalar sınıflandırılır.
    • Mikroorganizmalar isimlendirilir.
    • Bakteriler tanımlanır.
    • Bakterilerin genel özellikleri açıklatılır.
    • Bakterilerin morfolojileri tarif edilir.
    • Bakterilerin gelişimine etki eden faktörler sıralanır.
    • Bakterilerin çoğalmaları açıklatılır.
  • 3. Mantarların Özellikleri
    • Mantarlar tanımlanır.
    • Mantarlar sınıflandırılır.
    • Mayalar tanımlar.
    • Mayaların genel özellikleri açıklatılır.
    • Mayaların morfolojik özellikleri tarif edilir.
    • Mayaların gelişimine etki eden faktörler sıralanır.
    • Mayaların çoğalmaları açıklatılır.
    • Küfler tanımlanır.
    • Küflerin genel özellikleri açıklatılır.
    • Küflerin morfolojik özellikleri açıklatılır.
    • Küflerin gelişimine etki eden faktörler sıralanır.
    • Küflerin çoğalmaları açıklatılır.
    • Maya ve küf preparatı hazırlama tekniği açıklatılır.
  • 4. Virüslerin Özellikleri
    • Virüsler tanımlanır.
    • Virüsler sınıflandırılır.
    • Virüslerin genel özellikleri açıklatılır.
    • Virüslerden kaynaklanan önemli hastalıklar açıklatılır.

  3. Dezenfeksiyon ve Antisepsi (18 ders saati)

  • 1. Dezenfeksiyon Öncesi Hazırlıklar
    • Dezenfeksiyon tanımlanır.
    • Dezenfeksiyonun önemi açıklatılır.
    • Dezenfeksiyon yöntemleri açıklatılır.
    • Dezenfeksiyon amacıyla kullanılan kimyasal maddeler ve etki mekanizmaları tarif edilir.
    • Dezenfektanların kombine edilerek birlikte kullanılması açıklatılır.
    • Dezenfektanlarda aranacak özellikler sıralanır.
    • Dezenfeksiyon işlemini etkileyen faktörler açıklatılır.
    • Dezenfektanların hazırlanması ve kullanılmasında dikkat edilecek noktalar sıralanır.
    • Dezenfeksiyon öncesi temizliğin önemi açıklatılır.
    • Bulaşıcı hayvan hastalıkları ile mücadelede temizlik ve dezenfeksiyon uygulama talimatı anlatır.
    • Temizlikte kullanılan deterjan ve dezenfektan solüsyonları açıklatılır.
    • Temizlikte kullanılan araç gereçler sıralanır.
    • Genel temizlik kuralları açıklatılır.
    • Dezenfeksiyon öncesi yapılması gereken temizlikler tarif edilir.
    • Barınakların, çiftlik malzemelerinin ve nakil araçlarının temizlenmesi açıklatılır.
  • 2. Dezenfeksiyon Yöntemleri
    • Bulaşıcı hayvan hastalıklarında dezenfeksiyon yapılacak yerler sıralanır.
    • Önemli zoonoz hastalıklarda temizlik öncesi dezenfeksiyon açıklatılır.
    • Yüzde çözelti hazırlama tarif edilir.
    • Yoğun antiseptik çözeltilerin istenilen derişimlere seyreltilmeleri anlatılır.
    • Kapalı hayvan barınakları ve çiftlik malzemelerinin dezenfeksiyonu açıklatılır.
    • Hayvan nakil araçlarının dezenfeksiyonu açıklatılır.
    • Dezenfeksiyon işleminden sonra belge düzenlenmesi açıklatılır.
    • Fumigasyonla dezenfeksiyon yapma tekniği açıklatılır.
    • Fumigasyon işleminde kullanılan kimyasal maddeler sıralanır.
    • Fumigasyonda kullanılan kimyasalların hazırlanması açıklatılır.
    • Fumigasyon yapılan alanın nötralizasyonu açıklatılır.
    • Fumigasyon yaparken dikkat edilecek hususlar sıralanır.
  • 3. Antisepsi Yöntemleri
    • Asepsi ve antisepsi tanımlanır.
    • Antiseptik olarak kullanılan kimyasal maddeler sıralanır.
    • Antiseptiklerde aranacak özellikler açıklatılır.
    • Asepsi ve antisepsiyi etkileyen faktörler sıralanır.
    • Antiseptiklerin hazırlanması açıklatılır.
    • Antiseptiklerin kullanılmasında dikkat edilecek noktalar açıklatılır.
    • Ellerin (cilt-deri) antisepsisinde kullanılacak ürünler ve özellikleri açıklatılır.
    • El (cilt-deri) antiseptiklerinin kullanılmasında dikkat edilecek hususlar açıklatılır.
    • Cerrahi el temizliği ve antisepsisi tarif edilir.
    • Derinin antisepsisi öncesi temizliği açıklatılır.
    • Derinin antisepsisinde kullanılan kimyasal ajanlar sıralanır.
    • Derinin antisepsisi tekniği açıklatılır.

  4. Sterilizasyon (14 ders saati)

  • 1. Sterilizasyon Öncesi Hazırlıklar
    • Sterilizasyon tanımlanır.
    • Sterilizasyon yöntemleri sınıflandırılır.
    • Sterilize edilecek araç gereçlerin özellikleri açıklatılır.
    • Araç gerecin özelliğine göre sterilizasyona hazırlanması aşamaları sıralanır.
    • Sterilize edilecek araç gerecin temizlenmesi açıklatılır.
    • Sterilize edilecek malzemenin paketlenmesi tarif edilir.
  • 2. Isı Uygulayarak Sterilizasyon
    • Isı ile sterilizasyon yöntemleri sıralanır.
    • Kuru sıcak hava ile sterilizasyon tekniği açıklatılır.
    • Kızıl dereceye kadar ısıtma veya yakma ile sterilizasyon tekniği açıklatılır.
    • Alevden geçirme ile sterilizasyon tekniği açıklatılır.
    • Nemli ısı ile sterilizasyon tekniği açıklatılır.
    • Kaynatma ile sterilizasyon tekniği açıklatılır.
    • Steril alanın tanımı yapılır.
    • Sterilize edilen materyallerin saklanması açıklatılır.
    • Steril alanın kontaminasyon nedenleri sıralanır.
    • Steril paketi açarken dikkat edilecek hususlar sıralanır.
    • Sterilizasyon kontrolü açıklatılır.
  • 3. Kimyasal Yöntemle Sterilizasyon
    • Kimyasal yöntemle sterilizasyon tanımlanır.
    • Kimyasal yöntemle sterilizasyonu gerektiren durumlar sıralanır.
    • Sterilizasyon işleminde kullanılan kimyasal maddeler sıralanır.
    • Kimyasal yöntemle sterilizasyonun uygulanma şekilleri tarif edilir.
    • Gaz kimyasal maddeler ile sterilizasyon tekniği açıklatılır.
    • Sıvı kimyasal maddeler ile sterilizasyon tekniği açıklatılır.
    • Kimyasalların metal üzerindeki korozyon etkisinin önlenmesi için yapılması gerekenler sıralanır.

  Dersin Amaçları

  • Bu derste öğrenciye; iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerini alarak kişisel hijyeni sağlama, dezenfeksiyon ve antisepsi yapma, bulaşıcı hastalıklara karşı önlem alma, mikroorganizmaları inceleme, dezenfeksiyon ve sterilizasyon yapma ile ilgili bilgi ve becerilerin kazandırılması amaçlanmaktadır.