T.C. MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI
.......... OKUL SEÇ ..........
2026-2027 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI 5. SINIF ŞEHRİMİZ ... DERSİ DERS PLANI

1. Derse Giriş10 dk

   Öğrencilere şehir, il, ilçe ve mahalle kavramları üzerinde kısa bir ön bilgi sunulur. Şehrin oluşumunu etkileyen coğrafi, tarihî, sosyal ve kültürel unsurların önemine değinilirken; ibadethaneler ve tarihi mezarlıkların şehir hafızasındaki yeri vurgulanır.

2. Keşfetme25 dk

   Öğrencilere şehrin oluşumunda etkili olan coğrafi, tarihî, sosyal, kültürel, ekonomik ve çevresel unsurları içeren görsel ve dijital kaynaklar sunulur (OB1, OB2, OB4). Sunulan materyaller üzerinden şehirlerin tarihsel dokusunu yansıtan mekanların önemini inceleyen bir araştırma süreci yürütülür (E3.8).

   Ş.1.1
3. Uygulama35 dk

   Öğrenciler gruplara ayrılarak sunulan kaynaklardaki unsurları analiz eder ve bir anlam çözümleme tablosu üzerinde sınıflandırırlar (SDB2.1, SDB2.2). Hazırlanan tablolar paylaşılırken, kültürel mirasın korunması ve gelecek nesillere aktarılması üzerine tartışmalar yürütülür (D19). Ardından farklı köşelere asılan kavram kâğıtlarına göre 'en önemli unsur' üzerine görüşlerini ifade ederek ilgili bölgeye yönelirler.

   Ş.1.1
4. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrencilerden hazırladıkları çözümleme tabloları ve zihin haritaları üzerinden performans görevini tamamlamaları istenir. Şehri oluşturan unsurların sentezlendiği bir çalışma kâğıdı doldurulur ve öğrenilenlerin öz değerlendirme formu ile kontrolü sağlanır.

   Ş.1.1

Sınıf defteri: Ş.1.1 Şehrin oluşumunda etkili olan unsurları özetleyebilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğrencilere şehrin tarihsel ve coğrafi süreçlerle nasıl şekillendiği sorulur. Şehrin oluşumunda etkili olan unsurlar üzerinde merak uyandırılmak amacıyla (E1.1) görsel materyallerle giriş yapılır.

2. Keşfetme25 dk

   Öğrenciler gruplara ayrılarak şehrin oluşumunda etkili olan unsurları (coğrafi, ekonomi, kültür vb.) içeren kartları inceleyerek tartışırlar. Farklı görüşlere sahip bireylerin fikir belirtme hakları vurgulanarak karşılıklı saygı (D14) ve iş birliği (SDB2.2) içinde hareket etmeleri sağlanır. Elde edilen sonuçlar kendi cümleleri ile sınıfla paylaşılır (SDB2.1, KB2.14).

   Ş.1.1
3. Uygulama35 dk

   Şehrin oluşumundaki unsurların korunması ve geliştirilmesinde bireysel sorumluluklar (E2.2) vurgulanarak öğrencilerden bu unsurları içeren özgün bir afiş veya dijital sunu hazırlamaları istenir (E3.3). Çevreyi koruma ve güzelleştirme odaklı duyarlılık (D5) geliştirilmesi sağlanır. Zenginleştirme için gelecek senaryosu, destekleme için ise bilgi kartları kullanılır.

   Ş.1.1
4. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrencilerin hazırladıkları ürünler dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilir. Öğrencilerden yaptıkları çalışmalar hakkında öz değerlendirme formunu doldurmaları istenir. Şehrin oluşumundaki unsurların önemine dair genel bir özetleme (KB2.3) yapılarak ders sonlandırılır.

   Ş.1.1

Sınıf defteri: Ş.1.1 Şehrin oluşumunda etkili olan unsurları özetleyebilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğrencilerin medeniyet kavramı ve şehirlerin bu süreçteki rolü üzerine ön bilgileri aktifleştirilir. Medeniyete yön veren şehirlerin coğrafi, kültürel ve mimari özellikleri hakkında merak uyandırıcı görsellerle giriş yapılır.

2. Keşfetme25 dk

   Öğrenciler; Medine, İstanbul, Paris, Semerkant gibi medeniyete yön veren şehirlerin özelliklerine dair yazılı ve görsel kaynaklardan (OB1, OB4) hareketle merak ettikleri konuları tanımlarlar (E1.1). Bu süreçte şehirlerin kültür, sanat ve mimariye katkılarıyla ilgili dikkat çeken noktalar fark edilir (OB2).

   Ş.1.2
3. Uygulama35 dk

   Öğrencilerden medeniyete yön veren şehirlerden birini seçmeleri ve bu şehrin katkılarını içeren 5N1K tekniğiyle sorular hazırlamaları istenir (E3.8). Gruplar halinde oluşturulan sorular sınıf içinde tartışılır (SDB2.2, SDB2.3). Farklılaştırılmış süreçte; bazı öğrencilerer seçtikleri şehri gazete haberi gibi sunarken (E3.3), diğerleri 'turist rolü' üstlenerek tanıtım yapar.

   Ş.1.2
4. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrencilerin topladıkları bilgilerin doğruluğunu değerlendirdikleri bir çalışma kâğıdı üzerinden çıkarımlar yapmaları sağlanır (Ş.1.2.ç, Ş.1.2.d). Süreç sonunda öğrenilenlerin öz değerlendirme formu ile kaydedilmesi sağlanır.

   Ş.1.2

Sınıf defteri: Ş.1.2 Medeniyetlere yön vermiş şehirlerin özelliklerini sorgulayabilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğrencilerden medeniyete yön veren şehirlerin özellikleri hakkında merak ettikleri konuları tanımlamaları ve bu konuda sorular oluşturmaları istenir (E1.1, E3.8). Etkileşimli tahtada yansıtılan görseller üzerinden şehrin coğrafi, ekonomik ve kültürel unsurları üzerine kısa bir beyin fırtınası yapılır.

2. Keşfetme25 dk

   Gruplar halinde ders kitabı, harita ve güvenilir dijital kaynakları kullanarak seçtikleri şehir hakkında bilgi toplarlar (OB1, SDB2.2). Bilgi toplama sürecinde öğrencilerden şehrin kültür, sanat veya mimari birikimini yansıtan bir eser ya da yapı belirlemeleri istenir (KB2.8).

   Ş.1.2
3. Uygulama35 dk

   Öğrenciler belirlenen yapıyı biçim, renk ve özgünlük gibi estetik özellikler açısından inceleyerek şehrin kültürel kimliğini açıklarlar (D7, KB2.14). Okul Dışı Öğrenme Platformu üzerinden İstanbul'daki tarihî mekanlar incelenir ve kültürel mirasa saygı duymanın önemi üzerine soru-cevap çalışması yapılır (D14, OB2).

   Ş.1.2
4. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrencilerden hazırladıkları çalışma kâğıtları üzerinden edindikleri bilgilerin doğruluğunu değerlendirmeleri ve çıkarımlar yapmaları istenir (Ş.1.2 d, e). Süreç sonunda öz değerlendirme formu doldurularak dersin hedeflerine ulaşılıp ulaşılmadığı kontrol edilir.

   Ş.1.2

Sınıf defteri: Ş.1.2 Medeniyetlere yön vermiş şehirlerin özelliklerini sorgulayabilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Medeniyete yön veren şehirlerin coğrafi, ekonomik ve kültürel özellikleri üzerine merak uyandırılır (E1.1). Öğrencilerden bu şehirlerin medeniyet tarihindeki rollerine dair ön bilgilerinin paylaşılması istenir.

2. Keşfetme25 dk

   Öğrencilerin farklı kaynaklardan topladıkları bilgileri gruplar halinde sınıfta sundukları bir sunum süreci gerçekleştirilir (SDB2.1). Sunulan bilgiler, sınıf içi tartışma ve öğretmen geri bildirimiyle doğrulanarak değerlendirilir (OB1).

   Ş.1.2
3. Uygulama35 dk

   Grupların doğruladıkları bilgilerden hareketle şehrin medeniyete katkılarına dair çıkarımlar yapmaları sağlanır (SDB2.3). Elde edilen veriler; poster, dijital sunum veya maket gibi ürünlere dönüştürülerek zamanında sunulur (E3.3, D16). Destekleme ihtiyacı olanlara bilgi kartları, zenginleştirme için gelecek senaryosu seçenekleri sunulur.

   Ş.1.2
4. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrencilerin hazırladıkları ürünler ve gerçekleştirdikleri sunumlar bütüncül dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilir. Süreç sonunda öğrencilere öz değerlendirme formu doldurtularak öğrenme kanıtları toplanır.

   Ş.1.2

Sınıf defteri: Ş.1.2 Medeniyetlere yön vermiş şehirlerin özelliklerini sorgulayabilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğrencilerden şehir yaşantısında toplumsal kurallara uymanın önemiyle ilgili merak ettikleri konuları tanımlamaları ve bu konuda sorular oluşturmaları istenir (KB2.8, SDB2.1). Etkileşimli tahta üzerinden kural ve özgürlük kavramları tartışılır.

2. Keşfetme25 dk

   Öğrencilerden 'Kurallar olmasaydı sınıfta nasıl bir ortam olurdu?' sorusu üzerine beyin fırtınası yapmaları istenir (KB2.8). Gönüllü öğrencilerden gruplar oluşturularak kurallı ve kuralsız ortamlarda yaşanabilecek durumları içeren kısa doğaçlama sahneleri sergilemeleri istenir (E3.3, SDB2.2).

   Ş.2.1
3. Uygulama35 dk

   Öğrencilere sunulan görsel ve dijital kaynaklar üzerinden ortak alanlarda temizlik, başkalarının mahremiyetini koruma ve toplu taşıma kuralları gibi örnekler incelenir (OB1, OB2, OB4). Öğrencilerden kural ihlallerinin sorumluluk ve saygı değerleriyle ilişkisini tartışmaları istenir (D8, D16). Destekleme ihtiyacı duyan öğrencilere resimli kartlar üzerinden doğru/yanlış davranış gruplandırması yaptırılır; zenginleştirme için kuralsız bir şehir hayatını anlatan kısa hikaye yazımı istenir.

   Ş.2.1
4. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrencilerin topladıkları bilgilerin doğruluğunu değerlendirdikleri ve çıkarımlar yaptıkları gözlem formları ile grup değerlendirme formları aracılığıyla kaydedilir (Ş.2.1.ç, Ş.2.1.d). Öğrencilerden toplumsal kuralların bireysel haklar üzerindeki etkisini özetlemeleri istenir (KB2.3, KB2.10).

   Ş.2.1

Sınıf defteri: Ş.2.1 Şehir yaşantısında toplumsal kurallara uymanın önemini sorgulayabilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Şehir yaşamında toplumsal kuralların önemine dair merak uyandırıcı görseller etkileşimli tahtada sunulur. Öğrencilerden şehir yaşantısında karşılaştıkları kural ve durumlarla ilgili ön bilgileri paylaşmaları istenir.

2. Keşfetme25 dk

   Öğrencilerden şehir yaşamında toplumsal kurallara uymanın önemine yönelik merak ettikleri konuları tanımlamaları (KB2.8) istenir. Zıt panel tekniği uygulanarak, kurala uygun ve uygunsuz davranışların sonuçlarını içeren soru-cevap çiftleri oluşturulur.

   Ş.2.1
3. Uygulama35 dk

   Öğrenciler soru hazırlayan ve cevaplayan olarak iki gruba ayrılır (SDB2.2). Görsel ve yazılı kaynaklardan (OB1, OB4) bilgi toplayarak toplumsal kuralların ortak sorumluluk (D16) olduğunu tartışırlar (SDB3.1). Diğer grup soruları yanıtlar; farklılaştırılmış olarak bazı öğrencilere şehir yaşamındaki riskleri karşılaştırma veya durumları resimle ifade etme görevi verilir.

   Ş.2.1
4. Sonuçlandırma10 dk

   Toplanan bilgiler ve oluşturulan soru-cevaplar üzerinden toplumsal kurallara uymanın bireysel ve ortak sorumluluk (D16) olduğu vurgulanır. Öğrencilerin performansları gözlem formu ve grup değerlendirme formu ile kaydedilir.

   Ş.2.1

Sınıf defteri: Ş.2.1 Şehir yaşantısında toplumsal kurallara uymanın önemini sorgulayabilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen etkileşimli tahtada bir şehir sokağının fotoğrafını gösterir ve öğrencilerden fotoğrafta gördükleri bir kolaylığı ve bir zorluğu söylemelerini ister. Yanıtlardan hareketle 'risk' kavramı açıklanır. Dersin amacı, şehrin içerdiği fırsat ve riskleri çözümlemek ve sınıflandırmak olarak paylaşılır; Afet Eğitimi Hazırlık Günü'ne kısaca değinilir (D5).

2. Keşfetme25 dk

   Şehir yaşamını ve köy yaşamını yansıtan iki görsel etkileşimli tahtada gösterilir; öğrencilerden görselleri dikkatle incelemeleri istenir (OB4). Öğretmen 'Bu yerleşim alanlarından hangisinde yaşamak isterdiniz, neden?' sorusunu yöneltir ve öğrenci görüşleri alınır. Görüşlerde geçen olumlu ve olumsuz durumlar tahtaya yazılarak şehrin içerdiği fırsat ve risklerin çözümlenmesine zemin hazırlanır (Ş.2.2.a).

   Ş.2.2
3. Uygulama20 dk
   Etkinlik 1

   Öğrencilere eğitim, sağlık, iş imkânları, kültürel ve sosyal fırsatlar ile ulaşım, çevre kirliliği, trafik, gürültü ve güvenlik konularına ilişkin yazılı, görsel ve dijital kaynaklar sunulur (OB1, OB2, OB4). Öğrenciler 6 kişilik vızıltı gruplarında kaynaklardaki durumları analiz eder, topladıkları bilgileri grupta tartışarak şehir hayatının barındırdığı fırsat ve riskleri çözümler (KB2.4, SDB2.1, SDB2.2, Ş.2.2.a).

   Ş.2.2
4. 15 dk
   Etkinlik 2

   Gruplar çözümledikleri durumları 'Fırsatlar' ve 'Riskler' başlıklı iki sütunlu bir tabloda sınıflandırır. Grup sözcüleri ulaşılan sonuçları sınıfa sunar. Öğrencilerden fırsatlardan yararlanma ve risklerle başa çıkma konusunda topluma karşı görevlerini yerine getirmenin önemi üzerine görüş bildirmeleri istenir (D16.2, Ş.2.2.b).

   Ş.2.2
5. Sonuçlandırma10 dk

   Grupların sınıflandırma tabloları Kontrol Listesi ile, grup çalışması Grup Değerlendirme Formu ile değerlendirilir; öğretmen Gözlem Formuna notlar alır. Öğrencilerden birer fırsat ve risk örneğini hangi ölçüte göre sınıflandırdıklarıyla birlikte söylemeleri istenir ve tahtadaki ortak sınıflandırma tamamlanır (Ş.2.2.b).

   Ş.2.2

Sınıf defteri: Ş.2.2 Şehrin içerdiği fırsat ve riskleri özetleyebilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen, etkileşimli tahtada bir şehir görseli gösterir ve öğrencilerden önceki derste çözümlenen bir fırsatı ile bir riski söylemelerini ister. Ardından “Şehrin aynı özelliği hem fırsat hem risk olabilir mi?” sorusu sorulur (KB2.8). Bugün fırsat ve risklerin sınıflandırılıp kendi cümlelerle yorumlanacağı belirtilir.

2. Keşfetme25 dk

   Öğrencilerden bireysel olarak şehir yaşamının fırsat ve risklerine yönelik “Şehrin Fırsatları” ve “Şehrin Riskleri” başlıklarını içeren bir sınıflama tablosu oluşturmaları istenir (E3.7, OB4, Ş.2.2.b). Bireysel tablolar büyük grup tartışmasıyla etkileşimli tahtada tek bir tablo hâline getirilir (SDB2.1).

   Ş.2.2
3. Uygulama20 dk
   Etkinlik 1

   “Ayrılıp birleşme” tekniğiyle gruplar oluşturulur; her uzman grup tablonun bir bölümünü kendi cümleleriyle özetleyerek yorumlar, ardından karma gruplarda arkadaşlarına anlatır (Ş.2.2.c, KB2.3, SDB2.2). Soru cevap tekniğiyle riskler karşısında yardımlaşma ve dayanışma etkinliklerine katılmanın önemine ilişkin çıkarımlar ifade edilir (D16.2, SDB2.3).

   Ş.2.2
4. 15 dk
   Etkinlik 2

   Öğrencilerden tablo ve yorumlarından yola çıkarak şehrin fırsat ve risklerini içeren “Şehir Yaşamı Rehberi” konulu kısa sunular hazırlamaları istenir. Hazırlanan sunular sınıfta paylaşılır (Ş.2.2.c, E3.3, SDB2.1).

   Ş.2.2
5. Sonuçlandırma10 dk

   Sunular Kontrol Listesi ile değerlendirilir; öğretmen Gözlem Formu ile öğrencilerin katılımını kaydeder. Gruplar Grup Değerlendirme Formu ile iş birliği düzeylerini gözden geçirir. Öğrencilerden şehir yaşamında fırsatları değerlendirmek ve riskleri azaltmak için yapılabileceklere ilişkin tek cümlelik bir çıkarım yazmaları istenir (KB2.10, D5).

   Ş.2.2

Sınıf defteri: Ş.2.2 Şehrin içerdiği fırsat ve riskleri özetleyebilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Dünya Engelliler Günü'ne değinilerek öğrencilere şehirde bir kaldırımın, otobüs durağının ya da okul girişinin herkes için kullanılabilir olup olmadığı sorulur. Yanıtlardan hareketle şehirde yaşayanların birbirine karşı sorumlulukları konuşulur (D5). Dersin amacının, şehirlerde uygulanan sosyal sorumluluk çalışmalarını fark etmek ve incelemek olduğu belirtilir.

2. Keşfetme25 dk

   Sınıfın farklı bölümlerinde erişilebilirlik, çevre koruma, sokak hayvanları, yaşlıların toplumsal yaşama katılımı, kültürel miras, yardımlaşma ve afetlere hazırlık alanlarına ait görseller ve kısa örnek olaylarla “Şehir Yaşamı İstasyonları” oluşturulur. Öğretmen, bu alanlarda yürütülen çalışmaları tanıtan yazılı, görsel ve dijital kaynakları etkileşimli tahtadan sunar (OB1, OB2, OB4). Öğrencilerden kaynakları ve istasyonlardaki örnekleri inceleyerek şehirde yapılan sosyal sorumluluk çalışmalarını fark etmeleri istenir (Ş.2.3.a).

   Ş.2.3
3. Uygulama20 dk
   Etkinlik 1

   Öğrenciler gruplar hâlinde istasyonları dolaşarak her istasyonda ele alınan ihtiyacı, bu ihtiyaçtan etkilenenleri ve yapılabilecek sosyal sorumluluk çalışmalarını defterlerine kaydeder (SDB2.2). Ardından sosyal sorumluluk çalışmalarının şehirde birlikte yaşamaya sağladığı katkılar sınıfça değerlendirilir (D5.1, Ş.2.3.a).

   Ş.2.3
4. 15 dk
   Etkinlik 2

   Öğrencilerden farklı şehirlerde gerçekleştirilen erişilebilir yaşam, çevre koruma, hayvanları koruma, kuşaklar arası dayanışma, kültürel mirası yaşatma ve afetlere hazırlık çalışmalarına ilişkin başarılı örnekleri ders kitabı ve dijital içerikten incelemeleri istenir (OB1, OB2, OB4). Örnekler çalışmanın amacı, hitap ettiği ihtiyaç, yapılan faaliyetler, katılan kişi ve kurumlar ile topluma sağladığı katkılar bakımından incelenir (KB2.8, Ş.2.3.b).

   Ş.2.3
5. Sonuçlandırma10 dk

   Gruplar, incelediği bir örneğin amacını, hitap ettiği ihtiyacı ve topluma katkısını birkaç cümleyle özetleyerek sunar (KB2.3, Ş.2.3.b). Öğretmen, grupların örnekleri ölçütlere göre inceleyişini Grup Değerlendirme Formu ve Kontrol Listesi ile izler; Performans Görevi olarak öğrencilerden incelemelerini yazılı özetlemeleri istenir. Ders, şehirde herkesin sorumluluk üstlenebileceği vurgulanarak toparlanır (D16).

   Ş.2.3

Sınıf defteri: Ş.2.3 Şehirlerde uygulanabilecek sosyal sorumluluk çalışmalarına yönelik…; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen, 10 Aralık İnsan Hakları Günü'nü içine alan haftaya dikkat çekerek şehirde herkesin yararlandığı ortak alanların ve hizmetlerin nasıl korunduğunu sorar. Etkileşimli tahtada şehirde yapılmış bir gönüllülük çalışmasına ait görsel gösterilir (OB4). Öğrencilerden görseldeki çalışmanın kime ya da neye yarar sağladığını tahmin etmeleri istenir. Bu hafta sosyal sorumluluk örneklerinin incelenip şehir için yeni fikirler üretileceği belirtilir.

2. Keşfetme25 dk

   Öğretmen, ders kitabından ve tahtadan şehirlerde uygulanan gönüllülük, yardımlaşma ve çevre bilinci temelli sosyal sorumluluk çalışması örneklerini sunar. Öğrenciler örnekleri inceler; ortak ve farklı yönleri sınıfça paylaşılır (KB2.8) (Ş.2.3.b). Ardından öğrenciler ilgi duydukları sosyal sorumluluk alanına göre gruplara ayrılır; gruplar seçtikleri alandaki örnekleri amaç ve katkı yönünden çözümler (KB2.4) (Ş.2.3.b).

   Ş.2.3
3. Uygulama20 dk
   Etkinlik 1

   Her gruptan 'Yaşadığımız şehirde ortak yaşamı güçlendirmek için nasıl bir sosyal sorumluluk çalışması yapabiliriz?' sorusuna yanıt arayarak şehrin ihtiyaçlarından birine yönelik fikir üretmesi istenir (E3.3) (Ş.2.3.c). Gruplar fikrin amacını, kimlere veya neye yönelik olduğunu, yapılabilecek çalışmaları, iş birliği kurulabilecek kişi ve kurumları ve beklenen katkıları belirler (SDB3.1) (Ş.2.3.c).

   Ş.2.3
4. 15 dk
   Etkinlik 2

   Gruplar geliştirdikleri fikri afiş, broşür, poster ya da dijital sunum hâline getirir ve sınıfta sergiler (SDB2.1, SDB2.2) (Ş.2.3.c). Öğrenciler öğrenme galerisi tekniğiyle çalışmaları gezerek inceler ve önerilerini diğer gruplarla paylaşır (SDB2.3) (Ş.2.3.c).

   Ş.2.3
5. Sonuçlandırma10 dk

   Gruplar, geliştirdikleri fikrin ihtiyaca uygunluğunu ve toplumsal yararını bir cümleyle özetler. Üretilen fikirler performans görevi olarak ihtiyaca uygunluk, toplumsal yarar, uygulanabilirlik ve özgünlük ölçütlerini içeren dereceli puanlama anahtarıyla değerlendirilir. Grup içi iş birliği grup değerlendirme formuyla, çalışma süreci gözlem formu ve kontrol listesiyle gözden geçirilir. Şehirlerde uygulanabilecek sosyal sorumluluk fikirleri sınıf panosunda toparlanır.

   Ş.2.3

Sınıf defteri: Ş.2.3 Şehirlerde uygulanabilecek sosyal sorumluluk çalışmalarına yönelik…; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen, öğrencilere şehrin dikkat çeken bir manzarasını etkileşimli tahtada gösterir ve 'Şehrimizi diğer şehirlerden ayıran özellikler neler olabilir?' sorusunu yöneltir (SDB2.1). Öğrencilerin ilk düşünceleri alınır. Bugün şehrin görsellerinden ve haritalarından yararlanılarak coğrafi özelliklerin ayırt edileceği duyurulur.

2. Keşfetme25 dk

   Öğrenciler gruplar hâlinde yaşadıkları şehre ait görselleri ve haritaları inceler (OB4). Görsellerde ve haritalarda dikkat çeken yerleri, renkleri ve sembolleri not eder; şehrin iklimi ve bitki örtüsü hakkında gözleme dayalı tahminlerini söyler (KB2.11, SDB2.2). İncelemede bulunan özellikler sınıfla paylaşılır. (Ş.3.1.a)

   Ş.3.1
3. Uygulama20 dk
   Etkinlik 1

   Öğrencilerden incelenen görsellerde yer alan coğrafi özellikleri (yer şekilleri, yer altı ve üstü doğal kaynakları, iklim ve bitki örtüsü) ayırt etmeleri ve her özelliğe şehirlerinden örnek vermeleri istenir. Bitki örtüsü ele alınırken şehirde doğal olarak yetişen, yaygın görülen veya şehirle özdeşleşen bitki, çiçek ve ağaç türleri belirlenir. (Ş.3.1.a)

   Ş.3.1
4. 15 dk
   Etkinlik 2

   Öğrencilerden şehrin su varlığının yeterliliğini ve su kaynaklarının amacına uygun, özenli kullanılmasının önemini tartışmaları istenir (D17.2). Tartışmada su kaynaklarının hangi coğrafi özelliklerle ilişkili olduğu da ele alınır. (Ş.3.1.a)

   Ş.3.1
5. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrencilerden ayırt ettikleri coğrafi özelliklerden birini ve şehirlerinden bir örneğini sınıfa söylemeleri istenir (SDB2.1). Öğretmen çalışmayı gözlem formu ve kontrol listesiyle değerlendirir; performans görevi olarak öğrencilerin ayırt ettikleri özellikleri örnekleriyle yazmaları istenir ve dereceli puanlama anahtarı kullanılır. (Ş.3.1.a)

   Ş.3.1

Sınıf defteri: Ş.3.1 Yaşadığı şehrin coğrafi özelliklerini tanımlayabilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Etkileşimli tahtada şehre ait bir manzara fotoğrafı gösterilir. Öğrencilerden fotoğraftaki yeryüzü şekillerine, su kaynaklarına ve bitki örtüsüne bakarak şehrin iklimi hakkında gözleme dayalı tahminde bulunmaları istenir (KB2.11). Öğretmen, tahminlerin doğrulanması için güvenilir kaynaklardan bilgi toplanacağını belirtir (OB1).

2. Keşfetme25 dk

   Küçük grup tartışması tekniğiyle öğrenciler gruplara ayrılır. Gruplardan şehrin coğrafi özellikleri hakkında bildiklerini, öğrenmek istediklerini ve bilgi toplayabilecekleri kaynakları (ders kitabı, harita / atlas, görsel ve dijital kaynaklar) tartışmaları istenir (SDB2.1, SDB2.2). Her grup bilgi toplama planını ve görev paylaşımını yazar; sözcüler planı sınıfa aktarır (Ş.3.1.b).

   Ş.3.1
3. Uygulama15 dk
   Etkinlik 1

   Öğrencilerden ders kitabı, harita / atlas ve fotoğraf gibi yazılı ve görsel kaynaklardan yaşadıkları şehrin yeryüzü şekilleri, iklimi ve bitki örtüsüyle ilgili bilgileri bulup not almaları istenir (OB1, OB4). Her bilginin kaynağı notun yanına yazılır (Ş.3.1.b).

   Ş.3.1
4. 20 dk
   Etkinlik 2

   Öğrenciler Okul Dışı Öğrenme Platformu'nu ziyaret ederek "Okul Dışı Öğrenme Ortamlarını Keşfet" sayfasındaki harita üzerinde yaşadıkları ili seçer. Bu ildeki yeryüzü şekilleri ile göl, akarsu, ova gibi coğrafi özellikleri tanıtan sayfaları inceleyerek bilgi toplar (OB2). Dijital kaynaklardan elde edilen bilgiler önceki notlarla karşılaştırılıp yorumlanır (KB2.14, Ş.3.1.b).

   Ş.3.1
5. Sonuçlandırma10 dk

   Her grup topladığı bilgilerden en önemli üçünü kaynaklarıyla birlikte sınıfa sunar (SDB2.1). Öğretmen, kontrol listesiyle bilgilerin doğruluğunu ve kaynağın belirtilip belirtilmediğini, gözlem formuyla grup içi iş birliğini değerlendirir. Öğrencilerden başlangıçtaki tahminleri ile topladıkları bilgileri karşılaştırarak yorumlamaları istenir (KB2.14).

   Ş.3.1

Sınıf defteri: Ş.3.1 Yaşadığı şehrin coğrafi özelliklerini tanımlayabilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Yılbaşı dolayısıyla kış mevsiminin şehirdeki görünümü üzerine kısa bir konuşma yapılır. Öğrencilerden şehirlerinde bu mevsimde görülen hava durumunu gözlemlerine dayanarak tahmin etmeleri istenir (KB2.11). Öğretmen etkileşimli tahtada şehrin haritasını gösterir. Dersin amacı, şehrin coğrafi özelliklerinin sınıflandırılması olarak açıklanır (OB4).

2. Keşfetme25 dk

   Öğrencilerden önceki derslerde belirledikleri coğrafi özellikleri başlıklar altında, belirlenen ölçütlere göre ve sıra gözeterek tablo veya kavram ağına yerleştirmeleri istenir (E3.7). Eşler tablolarını bilgilerin düzenli, tutarlı ve eksiksiz olması açısından karşılıklı kontrol eder (SDB2.2). Ardından her başlığa şehirden bir örnek yazılarak sınıflandırma şehirle ilişkilendirilir (KB2.14) (Ş.3.1.c).

   Ş.3.1
3. Uygulama15 dk
   Etkinlik 1

   Öğrenciler gruplara ayrılır ve her gruba boş bir şehir haritası verilir. Şehrin yer şekilleri, yer altı ve yer üstü doğal kaynakları, iklim ve bitki örtüsüyle ilgili konular dağıtılarak her gruba şehrin bir coğrafi özelliği verilir. Gruplar kendi özelliklerine ait ögeleri ortak ölçütlere göre sınıflandırır (SDB2.2) (Ş.3.1.c).

   Ş.3.1
4. 20 dk
   Etkinlik 2

   Gruplar sınıflandırdıkları ögeleri atlas ve ders kitabından yararlanarak şehrin ilgili bölgeleriyle ilişkilendirir ve haritada işaretler (OB1, OB2). Sınıflandırmanın başlık, ölçüt ve sıra bakımından tutarlılığı grup içinde gözden geçirilir. Doğal kaynakların tasarruflu kullanımı üzerine kısa bir yorum yapılır (D17, KB2.14) (Ş.3.1.c).

   Ş.3.1
5. Sonuçlandırma10 dk

   Gruplar sınıflandırmalarını sırayla kısaca sunar; diğer öğrenciler ölçütlerin tutarlılığı açısından dinleyip dönüt verir (SDB2.1). Sınıflandırmanın başlıklara, ölçütlere ve sıraya uygunluğu kontrol listesi ve dereceli puanlama anahtarıyla değerlendirilir; çalışma süreci gözlem formuyla izlenir. Öğretmen geri bildirim verir ve sınıflandırmanın şehirle ilişkisi toparlanır (Ş.3.1.c).

   Ş.3.1

Sınıf defteri: Ş.3.1 Yaşadığı şehrin coğrafi özelliklerini tanımlayabilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen, önceki derslerde ayırt edilen, bilgisi toplanan ve sınıflandırılan coğrafi özellikleri (yeryüzü şekilleri, iklim, bitki örtüsü) etkileşimli tahtada şehre ait fotoğraflarla hatırlatır. Öğrencilere bu derste söz konusu özelliklerin dilsiz şehir haritası üzerinde görselleştirileceği söylenir. Görselleştirmede estetik unsurlara dikkat edilmesi gerektiği vurgulanır (D7.1) ve grupların çalışma düzeni belirlenir.

2. Keşfetme25 dk

   Sınıf gruplara ayrılır ve her gruba şehrin bir coğrafi özelliği (yeryüzü şekilleri, iklim ya da bitki örtüsü) verilir. Gruplar harita/atlas ve görsel kaynaklardan yararlanarak verilen özelliği dilsiz şehir haritası üzerinde renk ve simgelerle görselleştirir; estetik unsurlara dikkat edilir (D7.1, E3.3, OB4). Her grup ilk taslağını hazırlar (Ş.3.1.ç).

   Ş.3.1
3. Uygulama20 dk
   Etkinlik 1

   Gruplar haritalarını tamamlar; renk, simge ve açıklama anahtarının doğru ve tutarlı kullanılmasına dikkat eder. Çalışma sırasında görev paylaşımı yapılır, grup içi iletişim ve iş birliği desteklenir (SDB2.1, SDB2.2). Öğretmen gruplar arasında dolaşarak çalışmaları kontrol listesiyle izler (Ş.3.1.ç).

   Ş.3.1
4. 15 dk
   Etkinlik 2

   Her grup haritasını sınıfa sunar ve coğrafi özelliği nasıl görselleştirdiğini açıklar. Dinleyen gruplardan haritadaki özelliği gözlemleyerek tahmin etmeleri ve gözlemlerini yorumlamaları istenir (KB2.11, KB2.14). Hazırlanan çalışmalar kontrol listesi veya derecelendirme ölçeğiyle değerlendirilir (Ş.3.1.ç).

   Ş.3.1
5. Sonuçlandırma10 dk

   Haritalar sınıf panosunda sergilenir ve öğrencilerden şehrin coğrafi özelliklerinin harita üzerindeki görünümünü karşılaştırmaları istenir. Öğretmen, kontrol listesi ve dereceli puanlama anahtarıyla değerlendirdiği çalışmalardan hareketle öğrencilerin coğrafi özellikleri görselleştirme durumunu toplar. Şehri tanıtan çalışmaların şehre bağlılığı güçlendirdiği vurgulanır (D19).

   Ş.3.1

Sınıf defteri: Ş.3.1 Yaşadığı şehrin coğrafi özelliklerini tanımlayabilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen şehrin iklimini, yeryüzü şekillerini ve bitki örtüsünü gösteren fotoğraf ve haritaları etkileşimli tahtada sunar. Öğrencilerden hava soğuduğunda ya da yağış arttığında şehirde nelerin değiştiğini kısaca söylemeleri istenir. Enerji Tasarrufu Haftası'na değinilerek şehrin iklimine göre ısınma ve aydınlatmada tasarruf yollarına dikkat çekilir (D17). Dersin amacı paylaşılır.

2. Keşfetme25 dk

   Öğrencilerden yaşadığı şehrin coğrafi özelliklerinin şehir yaşamındaki hangi alanları nasıl etkilediğini önce bireysel olarak düşünmeleri, sonra eşleriyle örnekleri karşılaştırmaları ve ardından sınıfla paylaşmaları istenir (düşün-eşleş-paylaş) (SDB2.1). Verilen örnekler tahtada toplanır ve öğrencilerin ön gözlemleri ile günlük deneyimleri arasında bağ kurulur (Ş.3.2.a).

   Ş.3.2
3. Uygulama20 dk
   Etkinlik 1

   Gruplara yazılı, görsel ve dijital kaynaklar verilir. Gruplar hâlinde şehrin coğrafi özelliklerinin beslenme, giyim ve barınma alanlarındaki olumlu ve olumsuz etkilerini kendi gözlem ve deneyimleriyle ilişkilendirerek tabloya yazmaları istenir (E3.3, OB1, SDB2.2, Ş.3.2.a).

   Ş.3.2
4. 15 dk
   Etkinlik 2

   Öğrencilerden yöresel kültür unsurlarına sahip çıkmanın gerekliliğine yönelik duygu ve düşüncelerini açıkça ifade etmeleri istenir (D6.2, D19.3). Verilen olumlu ve olumsuz örnekler incelenerek etkiler öğrencilerin kendi cümleleriyle ifade edilir (KB2.14, SDB2.1, Ş.3.2.a).

   Ş.3.2
5. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrencilerden bir coğrafi özelliğin şehir yaşamındaki etkisini kendi gözlem ve deneyimine dayandırarak bir cümleyle yazmaları istenir. Yazılanlar kontrol listesiyle gözden geçirilir; öğretmen etkinlikler boyunca gözlem formunu doldurur. Hazırlanan tablo performans görevi olarak dereceli puanlama anahtarıyla değerlendirilir. Ön gözlem ile deneyim arasındaki ilişki sınıfça toparlanır (Ş.3.2.a).

   Ş.3.2

Sınıf defteri: Ş.3.2 Yaşadığı şehrin coğrafi özelliklerinin şehir yaşamına etkileri…; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen etkileşimli tahtada şehre ait bir panorama fotoğrafı gösterir (OB4). Öğrencilerden fotoğrafta gördükleri yeryüzü şekillerini, bitki örtüsünü ve iklime dair ipuçlarını söylemeleri istenir. Dersin amacının bu özelliklerin şehir yaşamına etkileri hakkında çıkarımda bulunmak olduğu belirtilir.

2. Keşfetme25 dk

   Öğrencilerden şehrin iklimine, yeryüzü şekillerine ve bitki örtüsüne ilişkin gözlemlerinden hareketle her özelliğin günlük yaşamı, ulaşımı, barınmayı ve beslenmeyi nasıl etkilediğine dair çıkarımlarını 'çünkü' ifadesiyle yazmaları istenir (KB2.14). Çıkarımlar ikili eşleşmelerle paylaşılır ve birlikte gözden geçirilir (SDB2.1). (Ş.3.2.b)

   Ş.3.2
3. Uygulama15 dk
   Etkinlik 1

   Sınıfın çıkarımları etkileşimli tahtada özellik ve etki sütunlarından oluşan bir tabloda toplanır. Öğrencilerden çıkarımlarını gözlem ve deneyimlerine dayandırarak açıklamaları, diğer öğrencilerin çıkarımlarını ortak gözlemlerle karşılaştırmaları istenir (KB2.11, SDB2.1). (Ş.3.2.b)

   Ş.3.2
4. 20 dk
   Etkinlik 2

   Öğrenciler gruplara ayrılır; her grup şehrin coğrafi özelliklerinden dolayı oluşmuş yöresel yemek, kıyafet veya konutlardan birini seçer. Grup, seçtiği ürünün hangi coğrafi özellikten kaynaklandığına ilişkin çıkarımını görsellerle destekleyen bir afiş hazırlar (E3.3, SDB2.2). (Ş.3.2.b)

   Ş.3.2
5. Sonuçlandırma10 dk

   Afişler sınıfta sergilenir ve her grup çıkarımını bir cümleyle sunar. Öğretmen çıkarımların özellik ve etki ilişkisini kurmasını Gözlem Formu ve Kontrol Listesi ile izler; afiş Performans Görevi olarak Dereceli Puanlama Anahtarı ile değerlendirilir. Öğrencilerden bu derste yaptıkları bir çıkarımı 'çünkü' ile tamamlamaları istenir (KB2.14).

   Ş.3.2

Sınıf defteri: Ş.3.2 Yaşadığı şehrin coğrafi özelliklerinin şehir yaşamına etkileri…; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen etkileşimli tahtada yaşanılan şehrin dağ, deniz, ova ya da akarsu gibi bir coğrafi özelliğini gösteren fotoğraf sunar; öğrencilerden bu özelliğin şehirde gündelik hayatı nasıl etkilediğini tahmin etmeleri istenir (KB2.11). Önceki derslerdeki ön gözlem ve çıkarımlar hatırlatılır. Bu derste coğrafi özelliklerin şehir yaşamına etkileri hakkında yargıda bulunulacağı açıklanır; bitki örtüsü, iklim ve yeryüzü şekilleri kavramları tahtada gösterilir.

2. Keşfetme25 dk

   Önceki haftalarda hazırlanan afişler sınıfta sergilenir; öğrencilerden afişleri kontrol listesi ile incelemeleri istenir (OB4). Her öğrenciden bir afişte gördüğü coğrafi özelliğin şehir yaşamını nasıl etkilediğine ilişkin yargısını gerekçesiyle ifade etmesi istenir. Yargılar sınıfça karşılaştırılır ve farklı görüşler dinlenir (KB2.14, SDB2.1; Ş.3.2.c).

   Ş.3.2
3. Uygulama15 dk
   Etkinlik 1

   Öğrencilerden yaşadıkları şehrin coğrafi özelliklerinden (bitki örtüsü, iklim, yeryüzü şekilleri) birini seçmeleri ve bu özelliğin şehir yaşamı üzerindeki etkisine ilişkin yargılarını gerekçeleriyle birlikte taslak olarak yazmaları istenir. Öğretmen performans görevinin resim yapma ya da hikâye yazma seçeneklerini tahtada gösterir (KB2.14; Ş.3.2.c).

   Ş.3.2
4. 20 dk
   Etkinlik 2

   Öğrencilerden taslaktaki yargılarını resim yaparak ya da hikâye yazarak anlatan çalışmalarını tamamlamaları istenir. Çalışmada seçilen özelliğin şehir yaşamına etkisi gerekçesiyle gösterilir (E3.3, D7, OB4). Tamamlanan çalışmalar çiftler hâlinde birbirine sunulur (SDB2.1, SDB2.2; Ş.3.2.c).

   Ş.3.2
5. Sonuçlandırma10 dk

   Tamamlanan çalışmalar dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilir; öğretmen gözlem formu ve kontrol listesiyle öğrencilerin yargılarını gerekçelendirme düzeyini izler. Öğrencilerden çalışmaları üzerinden coğrafi özelliğin şehir yaşamına etkisine ilişkin yargılarını tek cümleyle yeniden söylemeleri istenir. Performans görevi çıktıları gözden geçirilerek şehrin coğrafi özelliklerinin şehir yaşamına etkileri sınıfça özetlenir.

   Ş.3.2

Sınıf defteri: Ş.3.2 Yaşadığı şehrin coğrafi özelliklerinin şehir yaşamına etkileri…; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Etkileşimli tahtada şehrin eski bir fotoğrafı ile aynı yerin günümüzdeki görüntüsü yan yana gösterilir. Öğrencilerden iki görüntü arasında fark ettikleri bir özelliği söylemeleri istenir. Önceki haftada incelenen coğrafi özelliklerin şehir yaşamına etkileri hatırlatılır. Dersin amacı, şehrin tarihsel gelişiminde değişim ve sürekliliğin incelenmesi olarak duyurulur.

2. Keşfetme25 dk

   Öğrencilere şehirdeki aynı meydan, cadde, mahalle veya yapının geçmişteki ve günümüzdeki durumunu gösteren fotoğraf, harita ve çizimler sunulur. Öğrencilerden görsellerdeki mekânları ve yapıları tanımaları (OB4), değişen ve değişmeden kalan özellikleri belirleyerek görselleri yorumlamaları istenir (Ş.4.1.a). Tarihî yapılarda biçim, renk, desen ve simetri gibi estetik özelliklerin zaman içindeki değişimi incelenir (D7.1).

   Ş.4.1
3. Uygulama20 dk
   Etkinlik 1

   Öğrenciler gruplara ayrılır; her gruba tarih şeridi, eski ve yeni harita, fotoğraf veya yerel tarih çalışması gibi kaynaklar sunulur (OB1). Gruplardan coğrafi koşullar, ekonomik faaliyetler, ulaşım imkânları, teknolojik gelişmeler ve doğa kaynaklı afetler arasından şehrin değişiminde etkili olan unsurları belirlemeleri ve bulgularını tabloya kaydetmeleri istenir (E3.7, Ş.4.1.a).

   Ş.4.1
4. 15 dk
   Etkinlik 2

   Gruplardan belirledikleri nedenlerin şehrin yerleşim yapısı, mimarisi, ulaşımı, ekonomisi ve kültürel yaşamı üzerindeki etkilerini araştırmaları ve nedenlerle etkilenen unsurlar arasında ilişki kurmaları istenir (OB1, Ş.4.1.b). Kaynak inceleme, kanıt seçme, ilişki kurma ve görselleştirme görevleri grup üyeleri arasında paylaşılır (SDB2.2).

   Ş.4.1
5. Sonuçlandırma10 dk

   Gruplar tablolarındaki bir neden ile bu nedenin etkilediği unsuru sınıfa sunar. Estetik niteliğini koruyan bir yapı veya çevre seçilerek neden değerli bulunduğu açıklanır (D7). Grup çalışmaları Kontrol Listesi ile, tablo ve sunumlar Dereceli Puanlama Anahtarı ile değerlendirilir; Performans Görevi için toplanan kanıtlar dosyalanır (Ş.4.1.b).

   Ş.4.1

Sınıf defteri: Ş.4.1 Yaşadığı şehrin kuruluşundan günümüze tarihsel gelişimindeki değişim…; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen etkileşimli tahtada şehrimizin eski ve yeni dönemlerine ait iki fotoğrafı yan yana gösterir. Öğrencilerden fotoğraflarda değişen ve değişmeyen unsurları söylemeleri, bu değişimden kimlerin nasıl etkilenmiş olabileceğini tahmin etmeleri istenir. Bugün değişim ve sürekliliğin şehirde yaşayan farklı gruplar üzerindeki etkilerinin inceleneceği, bu etkilerin niteliğinin sorgulanacağı belirtilir (OB4).

2. Keşfetme25 dk

   Öğrenciler gruplara ayrılır; her gruba farklı yaş ve meslek grupları, göç edenler ya da farklı dönemlerde şehirde yaşayan toplumsal gruplar verilir. Gruplar, değişim ve sürekliliğin bu gruplar üzerindeki etkilerinin aynı olmayabileceğini görsel kaynaklar ve ders kitabı üzerinden inceler; grupların deneyimleri ve bakış açıları dikkate alınır (SDB2.3) (Ş.4.1.b). Kurdukları neden-sonuç ilişkilerini yansıtan bir bilgi görseli oluşturulur (OB1, OB4) (Ş.4.1.b).

   Ş.4.1
3. Uygulama20 dk
   Etkinlik 1

   Gruplar belirledikleri etkileri kısa veya uzun süreli, doğrudan veya dolaylı, olumlu veya olumsuz sonuçları bakımından sorgular (E3.10). “Bu değişim şehirde yaşayan herkesi aynı şekilde etkilemiş midir?”, “Değişimin olumlu ve olumsuz sonuçları nelerdir?”, “Ortaya çıkan sonuçlar geçici mi, kalıcı mı olmuştur?” ve “Değişime rağmen varlığını sürdüren unsurlar nelerdir?” soruları üzerinde düşünülür (Ş.4.1.c).

   Ş.4.1
4. 15 dk
   Etkinlik 2

   Gruplar ulaştıkları yargıları kullandıkları kanıtlarla birlikte sınıfa sunar. Dinleyiciler farklı görüşleri dikkatle dinler; sunucular kendi görüşlerini anlaşılır biçimde ifade eder (SDB2.1). Tartışmalarda sözü kesmeden, farklı görüşlere saygı göstererek ve nezaketli bir dille eleştiri getirilir (D14.1). Yeni kanıtlarla karşılaşıldığında önceki yargıların yeniden gözden geçirilmesi teşvik edilir (E3.10) (Ş.4.1.c).

   Ş.4.1
5. Sonuçlandırma10 dk

   Gruplar bilgi görsellerini ve sunumlarda ulaştıkları yargıları kanıtlarıyla birlikte gözden geçirir. Her gruptan değişim ve sürekliliğin etkilerinin niteliğine ilişkin tek cümlelik bir yargı yazması istenir. Grupların sunumu performans görevi olarak ele alınır; sunumlar ve tartışmaya katılım kontrol listesi ve dereceli puanlama anahtarıyla değerlendirilir (Ş.4.1.c).

   Ş.4.1

Sınıf defteri: Ş.4.1 Yaşadığı şehrin kuruluşundan günümüze tarihsel gelişimindeki değişim…; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen, etkileşimli tahtada şehrin eski ve yeni fotoğraflarını yan yana gösterir; öğrencilerden gördükleri değişimleri ve geçmişten günümüze devam eden özellikleri söylemeleri istenir (OB4). Değişimin ve sürekliliğin şehirde yaşayanları nasıl etkilediği sorulur. Önceki haftalarda incelenen nedenler ve etkilenen unsurlar anımsatılır, bu haftanın ürün hazırlama çalışması duyurulur.

2. Keşfetme25 dk

   Gruplar hâlinde ders kitabı, harita/atlas ve görsel kaynaklardan şehrin başlıca dönüm noktaları, değişimin nedenleri ve etkilediği unsurlar belirlenir. Değişimlerin ve devam eden özelliklerin etkilerinin olumlu ya da olumsuz niteliği gerekçeleriyle sorgulanır (Ş.4.1.c, E3.10). Bilgiler kaynaklardaki anlam ve tarihsel bağlam değiştirilmeden kendi cümleleriyle not edilir (OB1, KB2.6); fotoğraf, harita veya diğer görseller anlatımı destekleyecek ve doğru bilgi verecek biçimde seçilir (OB4).

   Ş.4.1
3. Uygulama20 dk
   Etkinlik 1

   Gruplar, keşfetme çalışmasındaki bilgilerle afiş, pano veya sunu biçiminde bir ürün hazırlar; ürüne şehrin dönüm noktaları, değişimin nedenleri ve sonuçları ile devam eden özellikleri bağlamından koparılmadan kendi ifadeleriyle yazılır (Ş.4.1.ç). Ürüne şehrin geçmişten günümüze ulaşan somut veya somut olmayan bir kültürel miras unsuru eklenir ve bu unsurun şehir kimliği açısından önemi açıklanır (OB5). Unsurun korunarak gelecek kuşaklara aktarılmasının önemi ifade edilir (D19.3, SDB2.2).

   Ş.4.1
4. 15 dk
   Etkinlik 2

   Gruplar, şehrin mimarisinde veya kent dokusunda estetik açıdan değerli buldukları bir yapı ya da çevresel unsuru belirler; bu unsurdaki değişim ve sürekliliği biçim, uyum veya özgünlük özellikleri açısından değerlendirir (D7.1, Ş.4.1.ç). Ürünler, estetik ve kültürel miras unsurlarının korunmasına yönelik farkındalık oluşturmak amacıyla sınıf veya okul ortamında paylaşılır (D7.3). Dinleyiciler görüşlerini saygıyla ifade eder (SDB2.1, D14).

   Ş.4.1
5. Sonuçlandırma10 dk

   Hazırlanan ürünler Dereceli Puanlama Anahtarı ve Performans Görevi ölçütlerine göre değerlendirilir; grup çalışmasındaki katkı düzeyi Kontrol Listesi ile izlenir. Öğrencilerden şehrin tarihsel gelişimindeki bir değişimin ya da sürekliliğin nedenini ve sonucunu bağlamdan kopmadan tek cümleyle yeniden ifade etmeleri istenir (Ş.4.1.ç). Kronoloji ve tarihsel süreç kavramları tahtada gözden geçirilir.

   Ş.4.1

Sınıf defteri: Ş.4.1 Yaşadığı şehrin kuruluşundan günümüze tarihsel gelişimindeki değişim…; değerlendirme