T.C. MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI
.......... OKUL SEÇ ..........
2026-2027 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI 9. SINIF EBRU DERSİ DERS PLANI

1. Derse Giriş10 dk

   Öğrencilerin ebru sanatına yönelik ilgileri çekilmek amacıyla sınıfa çeşitli ebru örnekleri getirilir (E1.1). Bu eserler görsel olarak incelenir (OB4) ve estetik (D7) değerleri üzerinde durulur.

2. Keşfetme25 dk

   Sınıf ortamında ebru sanatının tanımı ve 'ebru' sözcüğünün kökenine dair bilgiler aktarılır. Öğrencilerin görsel okuryazarlık (OB4) becerileri desteklenerek sunulan eserler üzerinden ebru sanatı incelenir.

   EBRU.I.1.1
3. Uygulama35 dk

   Ebru sanatının tarihî gelişimi ve gelenekli bir sanat olduğu vurgulanarak anlatılır. Öğrencilerden ebru sanatının neden kâğıt süsleme sanatı olduğu üzerine çıkarımlar yapmaları istenir (SAB3.3). Süreç boyunca merak edilenlerin sorulması sağlanır (SDB2.1) ve öğrenenler ebru sanatını tarihsel gelişimini örneklerle ifade eder.

   EBRU.I.1.1
4. Sonuçlandırma10 dk

   Ebru sanatının tanımı, gelişimi ve kullanım alanlarıyla ilgili kısa cevaplı sorularla dersin genel kazanımları değerlendirilir.

   EBRU.I.1.1

Sınıf defteri: EBRU.I.1.1 Ebru sanatını ve bu sanatın tarihî gelişimini yorumlayabilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğrencilerin merak duyguları (E1.1) uyandırılmak amacıyla ebru sanatının tarihsel derinliği ve estetik (D7) değeri üzerine genel bir giriş yapılır. Görsel okuryazarlık (OB4) kapsamında etkileşimli tahtada sergilenen gelenekli sanat eserleri üzerinden merak uyandırıcı sorular sorulur.

2. Keşfetme25 dk

   Bilgi kartları kullanılarak Hatip Mehmet Efendi, Edhem Efendi, Necmeddin Okyay ve Mustafa Düzgünman'ın eserleri incelenir. Öğrencilerden bu ebrucuların ebru sanatına katkılarını örnekler üzerinden ifade etmeleri (EBRU.I.1.2) istenir. Gruplar halinde kartlardaki bilgileri karşılaştırarak benzerlik ve farklılıkları listelerler (SDB2.1).

   EBRU.I.1.2
3. Uygulama35 dk

   Frayer modeli kullanılarak meşhur ebrucuların eserleri analiz edilir; öğrencilerden bu eserlerin estetik (D7) ve kültürel miras değerlerini içeren tanıtım yazıları hazırlamaları istenir. Destekleme ihtiyacı olan öğrenciler için 'Ben kimim?' etkinliği ile ebrucuların karakteristik özellikleri eşleştirilir. Sanatsal yorumlama (SAB3.3) kapsamında eserlerin özgünlükleri tartışılır.

   EBRU.I.1.2
4. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrencilerden hazırladıkları tanıtım yazıları ve karşılaştırma listeleri üzerinden kısa cevaplı ve çoktan seçmeli soruları içeren çıkış kartlarını doldurmaları istenir. Ebru sanatındaki ustaların mirasının korunması (D15) üzerine genel bir değerlendirme yapılır.

   EBRU.I.1.2

Sınıf defteri: EBRU.I.1.2 Tarihimizdeki bazı meşhur ebrucuların ebru sanatına katkılarını…; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen tarafından sunulan görseller üzerinden ebru sanatının estetik (D7) ve geleneksel değerleri üzerinde durulur. Öğrencilerin merak duygusu (E1.1) uyandırılmak amacıyla meşhur ebrucuların eserlerinden örnekler gösterilir.

2. Keşfetme25 dk

   Belgesel ve görsel kaynaklardan yararlanarak (OB9) meşhur ebrucuların ebru sanatına katkıları incelenir. Öğrencilerden bu ebrucuların çalışmalarındaki ortak yönleri belirleyerek bir liste oluşturmaları istenir (EBRU.I.1.2.b).

   EBRU.I.1.2
3. Uygulama35 dk

   Meşhur ebrucuların Türk ebrusuna kazandırdığı özgün güzellikler ve aralarındaki farklılıklar özetleyici tablolar kullanılarak karşılaştırılır (EBRU.I.1.2.c). Grup çalışmalarından yararlanılarak (Destekleme) sınıf panosu için bilgi görseli (İnfografik) tasarlanması istenir.

   EBRU.I.1.2
4. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrencilerden hazırladıkları bilgi görsellerini paylaşmaları ve ebrucuların sanata katkılarını içeren kısa cevaplı soruları yanıtlamaları istenir. Süreç sonunda öz değerlendirme formu doldurularak ders sonlandırılır.

   EBRU.I.1.2

Sınıf defteri: EBRU.I.1.2 Tarihimizdeki bazı meşhur ebrucuların ebru sanatına katkılarını…; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Sınıfa getirilen bir gül dalı gösterilerek ebru sanatı ile bağlantısı üzerine merak uyandırıcı (E1.1) sorular sorulur. Ebru sanatında doğal malzemelerin kullanımı vurgulanarak konuya giriş yapılır.

2. Keşfetme25 dk

   Ebru sanatında kullanılan temel malzemeler (kitre, denizkadayıfı gibi kıvam arttırıcılar, boyalar, öd, neft, fırçalar, kâğıt, bizler, taraklar ve tekne) görsel materyaller eşliğinde tanıtılır. Öğrencilerden bu malzemelerin ebru sanatındaki rollerini dinledikleri bilgiler ışığında kavramsal olarak tanımlamaları istenir.

   EBRU.I.2.1
3. Uygulama35 dk

   Öğrencilerden ebru malzemelerinin işlevlerine göre ayrıştırılması (KB2.5) istenerek bir ağaç şeması oluşturmaları sağlanır. Görsel kaynaklar kullanılarak malzemelerin işlevleri etiketlenir (EBRU.I.2.1). Destekleme ihtiyacı olan öğrenciler için kısa bir video izletilir; zenginleştirme kapsamında malzeme hazırlama süreciyle ilgili akış şeması tasarlanması istenir. Öğretmenin gösterisi sonrası öğrencilere fırça sarma uygulaması yaptırılır.

   EBRU.I.2.1
4. Sonuçlandırma10 dk

   Ebru sanatında kullanılan malzemelerin işlevlerine göre sınıflandırılması (EBRU.I.2.1) üzerine açık uçlu sorular ve çoktan seçmeli sorularla değerlendirme yapılır. Öğrencilerin performansları dereceli puanlama anahtarı ile kontrol edilir.

   EBRU.I.2.1

Sınıf defteri: EBRU.I.2.1 Ebru sanatında kullanılan malzemeleri işlevlerine göre…; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Ebru sanatında kullanılan temel malzemeler ve bunların sanatsal süreçteki rolleri üzerine bir giriş yapılır. Öğrencilerin merak duygularını (E1.1) uyandırmak amacıyla ebru sanatının malzeme çeşitliliği görsel materyallerle tanıtılır.

2. Keşfetme25 dk

   Hazırlanan bir tekne üzerinde malzemelerin kullanılışına dair örnek uygulama gösterilir. Öğrencilerden grup çalışması yaparak fırça sarma uygulaması sırasında birbirlerine destek vermeleri (D4.1, E1.5) ve ebru sanatında kullanılan malzemeleri işlevlerine göre tasnif etmeleri (KB2.5) istenir.

   EBRU.I.2.1
3. Uygulama35 dk

   Kerajin, boya, su ve öd ayarı gösterilerek gösterip yaptırma tekniğiyle uygulama süreci yürütülür. Öğrencilerden bu süreçte sabır (D12) ve iletişim (SDB2.1) becerilerini kullanarak ebrucunun sahip olması gereken tutumları belirtmeleri istenir; farklılaştırılmış eğitim kapsamında akış şeması hazırlama veya video izleme seçenekleri sunulur.

   EBRU.I.2.1
4. Sonuçlandırma10 dk

   Ebru sanatında kullanılan malzemelerin işlevlerine göre etiketlenmesi ve sınıflandırılması (KB2.5) süreci yapılandırılmış gridler ve çoktan seçmeli sorularla değerlendirilir. Öğrencilerin performans görevleri kontrol listeleri üzerinden değerlendirilerek ders sonlandırılır.

   EBRU.I.2.1

Sınıf defteri: EBRU.I.2.1 Ebru sanatında kullanılan malzemeleri işlevlerine göre…; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen, zemin ebrusu kavramını ve temel özelliklerini içeren görselleri etkileşimli tahtada yansıtarak dersin amacını açıklar. Öğrencilerden zemin ebrusunun estetik (D7) değeri üzerine kısa bir ön görüşme yapmaları istenir.

2. Keşfetme25 dk

   Meşhur ebruculara ait çeşitli zemin ebrusu görselleri üzerinde görsel okuryazarlık (OB4) çalışmaları yapılır. Öğrencilerden bu görsellerdeki ayar, ton ve öbek gibi kavramları gözlemleyerek zemin ebrusunun özelliklerini kendi cümleleriyle özetlemeleri (KB2.3) istenir.

   EBRU.I.3.1
3. Uygulama35 dk

   Öğrencilerden incelenen örneklerdeki zemin ebrusu ile motif arasında renk uyumu bakımından nasıl bir ilişki olduğunu ve zemin ebrusunun hangi amaçla kullanıldığını fikir alışverişi yaparak (SDB2.1) ifade etmeleri istenir (E1.1). Farklılaştırılmış süreçte, boya ayarı yapma veya tek renk uygulama gibi seçeneklerle sanatsal yargıda bulunma (SAB3.4) süreci desteklenir.

   EBRU.I.3.1
4. Sonuçlandırma10 dk

   Zemin ebrusunun kullanım alanlarına göre sınıflandırılması ve özelliklerinin özetlenmesi üzerine açık uçlu sorularla değerlendirme yapılır. Öğrencilerin performansları bir kontrol listesi üzerinden değerlendirilerek öğrenme günlüğü tutulur.

   EBRU.I.3.1

Sınıf defteri: EBRU.I.3.1 Zemin ebrusunun özelliklerini özetleyebilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğrencilerin merak duyguları (E1.1) uyandırılmak amacıyla zemin ebrusu örnekleri etkileşimli tahtada gösterilir. Zemin ebrusunun estetik (D7) değeri ve çeşitliliği üzerine kısa bir giriş konuşması yapılır.

2. Keşfetme25 dk

   Zemin ebrusu teknikleri, kullanılan renk tonları ve öbek yapıları hakkında bilgi verilir. Öğrencilerden zemin ebrusunun görsel özellikleri üzerine odaklanarak (OB4) görselleri incelemeleri istenir.

   EBRU.I.3.1
3. Uygulama35 dk

   Öğrencilerden zemin ebrusu özelliklerini içeren bir kavram haritası oluşturmaları (KB2.3) ve kullanım alanlarına göre sınıflandırma yapmaları istenir. Farklılaşma kapsamında; destekleme grubuna tek renk boya ile çalışma, zenginleştirme grubuna ise Düzgünman Battalı tarzında katmanlı uygulama yaptırılır.

   EBRU.I.3.1
4. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrencilerden hazırladıkları kavram haritaları ve sınıflandırma çalışmaları üzerinden öz değerlendirme formu (Öz Değerlendirme Formu) doldurmaları istenir. Zemin ebrusu türlerinin karşılaştırıldığı kısa cevaplı sorularla ders sonlandırılır.

   EBRU.I.3.1

Sınıf defteri: EBRU.I.3.1 Zemin ebrusunun özelliklerini özetleyebilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen etkileşimli tahtada farklı zemin ebrusu örneklerini gösterir ve öğrencilerden renk tonlarına ve öbeklerin dağılımına dikkat ederek örnekleri gözlemlemelerini ister (OB4, E1.1). Önceki haftalarda yapılan çözümlemeler kısaca anımsatılır. Bu derste zemin ebrusunun kullanım alanlarına göre sınıflandırılacağı ve kendi cümlelerle yorumlanacağı bildirilir.

2. Keşfetme25 dk

   Öğretmen kerajinin kıvamını anlatır; ders kitabındaki ve tahtadaki örneklerle kıvamın zeminin görünümünü nasıl değiştirdiği gösterilir. Öğrencilerden zemin ebrusu örneklerini kullanım alanlarına göre gruplamaları ve ölçütlerini sınıfa açıklamaları istenir (KB2.3). Gruplar sınıflandırmalarını karşılaştırır, farklılıklar tartışılır (EBRU.I.3.1.b).

   EBRU.I.3.1
3. Uygulama15 dk
   Etkinlik 1

   Öğretmen boya ayarında karışımdaki su ve öd dengesinin önemini vurgular; karışımın akışkanlığı kimya ile ilişkilendirilerek açıklanır. Öğrenciler zemin ebrusu için ön hazırlığı yapar ve kullanım alanını dikkate alarak kullanacakları renkleri tasarlar (D7). Tasarımlar kullanım alanlarına göre sınıflandırılır (EBRU.I.3.1.b).

   EBRU.I.3.1
4. 20 dk
   Etkinlik 2

   Öğrenciler tasarladıkları renklerle zemin ebrusu uygulamasını yapar; çalışılan ortamın temiz ve düzenli olmasının süreç ve ürüne etkisini ifade eder (D18, D12). Ürünler tahtada sergilenir ve her öğrenci zeminini kendi cümleleriyle yorumlar (SDB2.1, SAB3.4). Akranların yorumları dinlenerek ortak değerlendirme yapılır (EBRU.I.3.1.c).

   EBRU.I.3.1
5. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrencilerden zemin ebrusunu kendi cümleleriyle özetlemeleri istenir (KB2.3). Kıvam, boya ayarı, renk tasarımı ve ortam temizliği ölçütlerine göre Öz Değerlendirme Formu doldurulur; ürün Kontrol Listesi ile gözden geçirilir. Öğretmen kısa dönüt vererek zemin ebrusunun özelliklerine ilişkin yorumları toparlar.

   EBRU.I.3.1

Sınıf defteri: EBRU.I.3.1 Zemin ebrusunun özelliklerini özetleyebilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen, ders kitabından zemin ebrusu örneklerini etkileşimli tahtada gösterir ve önceki haftalarda çözümlenen ayar, ton, öbek ve zemin kavramlarının hatırlanmasını sağlar. Öğrencilerden her kavramı bir cümleyle açıklamaları istenir (SDB2.1). Dersin amacının zemin ebrusunun özelliklerini kendi cümleleriyle yorumlamak olduğu duyurulur (EBRU.I.3.1.c).

2. Keşfetme25 dk

   Öğretmen, boya hazırlama sürecinde dikkatli ve özenli olmanın ortaya çıkacak ürünün niteliğini olumlu yönde etkileyeceğini vurgular (D12). Etkileşimli tahtadaki zemin ebrusu örnekleri incelenir; öğrencilerden ayar, ton ve öbek özelliklerini kullanarak her örneği kendi cümleleriyle yorumlamaları ve yorumlarını eşlerine özetlemeleri istenir (KB2.3, OB4). Örnekler arasındaki farkların nedenleri sorularla tartışılır (E1.1, EBRU.I.3.1.c).

   EBRU.I.3.1
3. Uygulama15 dk
   Etkinlik 1

   Öğretmen örnek bir zemin ebrusu uygulaması yapar. Öğrencilerden bu süreçte dikkat edilmesi gereken hususları (boya hazırlama, araç gereç temizliği, sabırla bekleme) listelemeleri istenir (D12.3, D18.2). Listeler sınıfla paylaşılır ve etkileşimli tahtada ortak bir listeye dönüştürülür (SDB2.1, EBRU.I.3.1.c).

   EBRU.I.3.1
4. 20 dk
   Etkinlik 2

   Öğrencilere zemin ebrusu uygulaması yaptırılır; renk tonlarına, öbeklere ve serpmeye dikkat ederek zemin ebrusu oluşturmaları sağlanır (D7). Çalışma sırasında ortak listedeki hususlara uyulur ve çalışma alanının temizliği korunur (D18). Tamamlanan çalışmalar üzerinden öğrencilerden ayar, ton ve öbek özelliklerini kendi cümleleriyle yorumlamaları istenir (EBRU.I.3.1.c).

   EBRU.I.3.1
5. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrencilerden zemin ebrusunun özelliklerini üç cümleyle özetlemeleri ve çalışmalarını Kontrol Listesi ile Öz Değerlendirme Formu üzerinden değerlendirmeleri istenir (KB2.3). Seçilen çalışmalar portfolyoya eklenir. Birkaç öğrencinin yorumu sınıfla paylaşılır ve çalışmaların estetik yönü sanatsal yargı bağlamında konuşulur (SAB3.4, EBRU.I.3.1.c).

   EBRU.I.3.1

Sınıf defteri: EBRU.I.3.1 Zemin ebrusunun özelliklerini özetleyebilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen Dünya Engelliler Günü'ne (3 Aralık) değinerek sanatın herkesin kendini ifade edebildiği bir alan olduğunu vurgular. Önceki haftada öğrenilen zemin ebrusu özellikleri etkileşimli tahtada örnek görsellerle hatırlatılır. Öğrencilerden gördükleri ebrularda renklerin birbiriyle uyumunu bir cümleyle söylemeleri istenir. Bu hafta zemin ebrusunda kullanılacak renklerin tasarlanacağı açıklanır.

2. Keşfetme25 dk

   Öğretmen gösterip yaptırma tekniğiyle bir renk tasarımı örneğini adım adım gösterir: ana renk seçimi, ton ve ayar farkları, öbeklerin zemindeki dağılımı. Öğrencilerden aynı adımları kendi tasarım kâğıtlarında yinelemeleri ve renk kartına tonlarını eklemeleri istenir. Kullanılacak boyaların özellikleri ders kitabından özetlenir (KB2.3, EBRU.I.3.2.a).

   EBRU.I.3.2
3. Uygulama20 dk
   Etkinlik 1

   Öğrenciler hazırladıkları renk tasarımlarını sıra üzerine yerleştirir. Tasarımlar gelenekli ebru sanatı ilkelerine göre renk uyumu, ton, ayar ve öbek dengesi bakımından sınıfça değerlendirilir (D7.1, OB4, SAB3.4). Değerlendirme sırasında öğrencilerden gerekçeli görüş bildirmeleri istenir (SDB2.1, EBRU.I.3.2.a).

   EBRU.I.3.2
4. 15 dk
   Etkinlik 2

   Öğrencilerden geri bildirimler doğrultusunda tasarımlarını düzeltmeleri istenir. Her tasarımın altına kullanılacak renkler, tonlar ve öbek düzeni yazılır. Tasarımlar ürün dosyasında biriktirilir, çalışma alanı düzenli bırakılır (D12, D18, EBRU.I.3.2.a).

   EBRU.I.3.2
5. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrencilerden renk tasarımlarının gelenekli ebru ilkelerine uygunluğunu Kontrol Listesi ile işaretlemeleri ve Öz Değerlendirme Formunu doldurmaları istenir. Öğretmen ürün dosyasındaki tasarımları Dereceli Puanlama Anahtarı ile değerlendirir. Birkaç öğrenci, renk seçimini hangi ölçütlere göre yaptığını sınıfa kısaca açıklar.

   EBRU.I.3.2

Sınıf defteri: EBRU.I.3.2 Zemin ebrusu yapabilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen, etkileşimli tahtada zemin ebrusu örnekleri göstererek bu derste zemin için renklerin tasarlanacağını ve zemin ebrusunun oluşturulacağını duyurur. Öğrencilerden örneklerdeki renk uyumlarını incelemeleri ve en çok dikkatlerini çeken zemini söylemeleri istenir (OB4). Çalışma alanı ve araçların temizliğine dikkat edileceği hatırlatılır (D18).

2. Keşfetme25 dk

   Öğrencilerden ders kitabındaki zemin ebrusu örneklerini inceleyerek renklerin ton ve ayar yönünden uyumunu yorumlamaları istenir (SAB3.4). Ardından bireysel olarak kendi renk tasarımlarını taslak kâğıdında hazırlamaları ve zemin ebrusunun yapım basamaklarını akış şemasında özetlemeleri istenir (KB2.3). Taslaklar kontrol listesiyle gözden geçirilir. (EBRU.I.3.2.a)

   EBRU.I.3.2
3. Uygulama15 dk
   Etkinlik 1

   Gruplar hâlinde tekne, boyalar ve araçlar hazırlanır; tasarlanan renklerin ayarı denenir. Öğrencilerden kimya disiplinindeki boya ve su ilişkisinden yararlanarak ayar sonuçlarını gözlemlemeleri ve grup arkadaşlarıyla paylaşmaları istenir (SDB2.1). Çalışma sırasında alan temiz tutulur (D18). (EBRU.I.3.2.a)

   EBRU.I.3.2
4. 20 dk
   Etkinlik 2

   Öğrencilerden taslaklarındaki renk tasarımına uygun olarak sabırla öbekleri oluşturarak zemin ebrusunu yapmaları ve kâğıda almaları istenir (D12). Bireysel ve grup çalışmasıyla uygulanan ebrular, zemin ve ton uyumu açısından arkadaşlarıyla birlikte gözlemlenir. (EBRU.I.3.2.b)

   EBRU.I.3.2
5. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrenme kanıtı olarak Performans Görevi ve Kontrol Listesi kullanılır. Öğretmen, öğrencilerin tasarladığı renkleri ve oluşturduğu zemin ebrusunu kontrol listesine göre değerlendirir. Öğrencilerden çalışmalarını Öz Değerlendirme Formuyla gözden geçirmeleri istenir. Ebrular kurumaya bırakılır. (EBRU.I.3.2.b)

   EBRU.I.3.2

Sınıf defteri: EBRU.I.3.2 Zemin ebrusu yapabilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen, etkileşimli tahtada önceki haftalarda tasarlanan renk planlarından örnekler gösterir. Öğrencilerden zemin ebrusunda ayar, ton ve öbek kavramlarının anlamını söylemeleri istenir. Tutum, Yatırım ve Türk Malları Haftası kapsamında boya ve malzemenin israf edilmeden kullanılmasının önemi vurgulanır. Bu derste zemin ebrusunun oluşturulacağı belirtilir.

2. Keşfetme25 dk

   Öğrenciler daha önce yaptıkları zemin ebrularından birini seçer ve ders kitabındaki ile tahtadaki örneklerle karşılaştırır. Ayar, ton ve öbek düzeni bakımından incelenen çalışmalarda zeminin nasıl oluştuğuna ilişkin sorular üretilir (E1.1). Öğrenciler kendi zeminleri için boyaların tekne yüzeyine damlatılma sırasını ve düzenini planlar (EBRU.I.3.2.b).

   EBRU.I.3.2
3. Uygulama35 dk

   Öğrenciler bireysel ve grup çalışmasıyla planladıkları renkleri hazırlanmış teknenin yüzeyine ayar, ton ve öbek düzenine uygun biçimde damlatır; kâğıdı serip kaldırarak zemin ebrusunu oluşturur. Tekne kıvamı ile boyanın yüzeyde yayılması arasındaki ilişki kimya bilgisiyle açıklanır. Çalışma boyunca sabırlı davranılması (D12) ve çalışma alanının temiz tutulması (D18) istenir (EBRU.I.3.2.b).

   EBRU.I.3.2
4. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrenciler zemin oluşturma basamaklarını birer cümleyle özetler (KB2.3). Ardından tamamladıkları zemin ebrularından birinin üzerine seçtikleri bir mısrayı, özlü sözü, ayeti ya da hadisi yazar ve çalışmalarını sınıfa tanıtır (SDB2.1). Performans Görevi Dereceli Puanlama Anahtarı ile değerlendirilir; öğrenciler Kontrol Listesi ve Öz Değerlendirme Formu ile çalışmalarının estetik yönünü yargılar (D7, SAB3.4). Çalışmalar portfolyoya eklenir.

   EBRU.I.3.2

Sınıf defteri: EBRU.I.3.2 Zemin ebrusu yapabilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen dersi başlatır ve etkileşimli tahtada bir battal ebru görseli gösterir. Öğrencilere görselde dikkatlerini çeken ilk özelliğin ne olduğu sorulur. Dersin amacı, battal ebru görsellerini çözümleyerek battal ebrunun özelliklerini fark etmek olarak paylaşılır; çalışma ortamında temizlik kurallarına uyulması hatırlatılır (D18).

2. Keşfetme25 dk

   Öğrencilerden ders kitabındaki ve görsel kaynaklardaki battal ebru görsellerinden yararlanarak çözümleme yapmaları istenir. Çözümlemede boyaların yayılışı, renklerin uyumu, desenin görünümü ve neft kavramı üzerinde durulur. Öğrenciler gözlemlerini çalışma kâğıdına yazar ve birkaç öğrencinin gözlemi sınıfla paylaşılır (OB4) (EBRU.I.4.1.a).

   EBRU.I.4.1
3. Uygulama20 dk
   Etkinlik 1

   Öğrenciler ikişerli gruplara ayrılır ve her gruba farklı bir battal ebru görseli verilir. Gruplar görselin çözümlemesini karşılıklı konuşarak tamamlar ve birbirini dikkatle dinler (SDB2.1, D3.4). Öğretmen, gruplardaki çözümlemelerin ayrıntılı olması için yönlendirici sorular sorar (EBRU.I.4.1.a).

   EBRU.I.4.1
4. 15 dk
   Etkinlik 2

   Her grup görselini ve çözümlemesini sınıfa kısaca sunar. Dinleyen öğrenciler sunulan görselde uyum ve renk dağılımı hakkında birer soru yöneltir. Sorulara verilen yanıtlarla çözümlemeler tamamlanır (SDB2.1, D3.4) (EBRU.I.4.1.a).

   EBRU.I.4.1
5. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrencilerden Açık Uçlu Soru aracılığıyla bir battal ebru görselinin özelliklerini kendi sözcükleriyle çözümlemeleri istenir. Yazılı cevaplar Kontrol Listesi ile gözden geçirilir. Öğrencilerin çözümlemelerinde uyum ve renk dağılımına yer verip vermediği değerlendirilerek ders sona erdirilir.

   EBRU.I.4.1

Sınıf defteri: EBRU.I.4.1 Battal ebruyu özetleyebilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen etkileşimli tahtada bir battal ebru örneği gösterir ve öğrencilerden bir dakika sessizce gözlemlemelerini ister (E3.2, OB4). Hangi renk ve desenleri fark ettikleri sorulur. Dersin amacı, battal ebruyu çözümlemek olarak açıklanır.

2. Keşfetme25 dk

   Öğrenciler çember oluşturur; ders kitabındaki battal ebru görselleri etkileşimli tahtada gösterilir. Her öğrenci sırayla görselde fark ettiği bir özelliği (renk, desen, uyum, neft) söyler; söylenenler tekrarlanmadan çember tamamlanır. Özellikler tahtada toplanır ve çözümleme için ölçüt başlıkları oluşturulur (SDB2.1, EBRU.I.4.1.a).

   EBRU.I.4.1
3. Uygulama20 dk
   Etkinlik 1

   Öğretmen, battal ebruda tıpkı doğada olduğu gibi birbiriyle uyumlu veya zıt renklerin ve aynı rengin tonlarının kullanıldığına dikkat çeker. Öğrenciler çiftler hâlinde iki örnekte renk ilişkilerini belirleyip çözümleme tablosuna yazar (OB4, D7, EBRU.I.4.1.a).

   EBRU.I.4.1
4. 15 dk
   Etkinlik 2

   Öğretmen battal ebru türleri hakkında kısa bilgi verir. Öğrenciler seçtikleri örneğin desen, renk ve neft kullanımına ilişkin çözümlemesini tamamlar ve bir cümleyle sanatsal yargısını belirtir (KB2.3, SAB3.4, EBRU.I.4.1.a).

   EBRU.I.4.1
5. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrencilerden Açık Uçlu Soru ile battal ebruyu çözümlerken hangi özellikleri dikkate aldıklarını yazmaları istenir (EBRU.I.4.1.a). Öğretmen Kontrol Listesi ile çözümleme tablolarını inceler. Çalışmalar portfolyoya eklenir ve ortak ölçütler tahtada özetlenir.

   EBRU.I.4.1

Sınıf defteri: EBRU.I.4.1 Battal ebruyu özetleyebilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen etkileşimli tahtada üç farklı battal ebru örneği gösterir ve öğrencilerden bu örnekleri birbirinden ayıran bir özelliği söylemelerini ister (OB4). Verilen yanıtlar tahtaya yazılır. Dersin amacı olarak battal ebruların çözümlenmesi ve türlerine göre sınıflandırılması duyurulur.

2. Keşfetme25 dk

   Etkileşimli tahtada Tarzıkadim battal ebrular ile Mustafa Düzgünman, Edhem Efendi ve Babaoğlu battal örnekleri sırayla ve ayrıntılı biçimde incelenir (OB4). Öğrenciler her örneği renk, desen düzeni, uyum ve genel görünüm bakımından çözümler; gözlemlerini örnek başına bir tabloya yazar (E3.2). Tablolar eşleriyle karşılaştırılır (EBRU.I.4.1.a).

   EBRU.I.4.1
3. Uygulama20 dk
   Etkinlik 1

   Öğrenciler yaptıkları çözümlemelerden hareketle ortak ve ayırt edici özellikleri belirleyerek sınıflandırma ölçütleri oluşturur. Örnekler bu ölçütlere göre gruplanır ve her gruba bir ad verilir (SAB3.4). Gruplamanın gerekçesi tabloya yazılır (EBRU.I.4.1.b).

   EBRU.I.4.1
4. 15 dk
   Etkinlik 2

   Öğrenciler oluşturdukları sınıflandırmayı eşlerine veya yakın gruplara kısaca sunar (SDB2.1). Farklı gruplamalar karşılaştırılır; ölçütlerin tutarlı olup olmadığı tartışılır ve gerekli düzeltmeler yapılır. Son hâli verilen battal ebru türleri tahtadaki listeye eklenir (EBRU.I.4.1.b).

   EBRU.I.4.1
5. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrencilerden battal ebru türlerini ve ayırt edici özelliklerini Tanılayıcı Dallanmış Ağaç şemasında göstermeleri istenir. Öğretmen, Kontrol Listesi ile ölçütlerin tutarlılığını ve türlerin doğru yerleştirilmesini denetler. Öğrenciler Öz Değerlendirme Formu'nu doldurarak sınıflandırma çalışmalarını değerlendirir (EBRU.I.4.1.b).

   EBRU.I.4.1

Sınıf defteri: EBRU.I.4.1 Battal ebruyu özetleyebilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen etkileşimli tahtada farklı battal ebru örneklerinin görsellerini gösterir. Öğrencilerden görsellerdeki renk, desen ve yayılma farklarını gözlemlemeleri istenir (OB4, E3.2). Önceki derslerde yapılan çözümlemeden hareketle bugünkü amacın battal ebruları türlerine göre sınıflandırmak olduğu belirtilir (EBRU.I.4.1.b).

2. Keşfetme25 dk

   Öğrenciler gruplara ayrılır ve kavram haritası şablonunun ortasına 'battal ebru' yazılır. Ders kitabındaki örnek eserler incelenerek türler, özellikler, uyum ve neft kavramları harita dallarına yerleştirilir (EBRU.I.4.1.b, OB4). Gruplar haritalarını birbirleriyle karşılaştırır ve eksikleri tamamlar (SDB2.1, E3.2).

   EBRU.I.4.1
3. Uygulama20 dk
   Etkinlik 1

   Gruplara oyun kartları/eşleştirme kartları olarak battal ebru örnekleri dağıtılır. Öğrenciler eserlerin özelliklerinden yola çıkarak her kartı ait olduğu türün altına yerleştirir ve sınıflandırma tablosunu doldurur (EBRU.I.4.1.b). Her yerleştirmenin gerekçesi grup içinde söylenir (SDB2.1, E3.2).

   EBRU.I.4.1
4. 15 dk
   Etkinlik 2

   Gruplar tablolarını sınıfla paylaşır; tür dağılımındaki farklılıklar eserlerin özelliklerine dayanılarak tartışılır (EBRU.I.4.1.b). Eserlerin estetik yönüne ilişkin kısa görüşler belirtilir (SAB3.4, D7). Her öğrenci çıkış kartına, bir örneği hangi türe neden yerleştirdiğini yazar.

   EBRU.I.4.1
5. Sonuçlandırma10 dk

   Öğretmen, sınıflandırma tablolarından hareketle battal ebru türlerini ve ayırt edici özelliklerini özetler. Öğrencilerden tanılayıcı dallanmış ağaçta bir örneği türüne ulaştırmaları ve öz değerlendirme formunu doldurmaları istenir. Çıkış kartları ve kontrol listesi ile sınıflandırma becerisi değerlendirilir (EBRU.I.4.1.b, KB2.3).

   EBRU.I.4.1

Sınıf defteri: EBRU.I.4.1 Battal ebruyu özetleyebilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen etkileşimli tahtada farklı battal ebru örneklerini gösterir; öğrencilerden gördükleri renk, desen ve uyumu birkaç sözcükle betimlemeleri istenir (OB4). Ardından 'Bir battal ebruyu türüne göre nasıl ayırt ederiz?' sorusu yöneltilir. Dersin amacı, battal ebruların sınıflandırılması ve kendi cümlelerle yorumlanmasıdır; öğrencilerden örnekleri dikkatle izlemeleri beklenir (E3.2).

2. Keşfetme25 dk

   Öğretmen, battal ebru yapımında kullanılabilecek renkler, kerajinin ve boyaların ayarı hakkında bilgi verir; ders kitabındaki örnekler birlikte incelenir. Öğrencilerden bu bilgileri özetlemeleri istenir (KB2.3). Gruplar hâlinde örnekler türlerine göre sınıflandırılır, gerekçeler sınıfa sunulur (SDB2.1). (EBRU.I.4.1.b)

   EBRU.I.4.1
3. Uygulama15 dk
   Etkinlik 1

   Battal ebru uygulaması için ön hazırlık yapılır; tezgâh ve malzemeler temiz ve düzenli hazırlanır (D18, D3). Öğrencilerden battal ebruda kullanılacak renkleri tasarlamaları ve tasarımlarının hangi battal ebru türüne uygun olduğunu belirlemeleri istenir (D7). (EBRU.I.4.1.b)

   EBRU.I.4.1
4. 20 dk
   Etkinlik 2

   Öğrencilerden tasarladıkları renk uyumunu ve incelenen bir battal ebru örneğini kendi cümleleriyle yorumlamaları istenir. Yorumlar eşlerle paylaşılır; eşler birbirinin yorumuna estetik açıdan görüş bildirir (SAB3.4, D5). (EBRU.I.4.1.c)

   EBRU.I.4.1
5. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrencilerden 'battal', 'uyum' ve 'neft' kavramlarını kullanarak bir battal ebruyu iki üç cümleyle yorumlamaları istenir. Öğrenme kanıtı olarak Öz Değerlendirme Formu doldurulur; sınıflandırma ve yorumun ölçütlere uygunluğu Kontrol Listesi ile gözden geçirilir. (EBRU.I.4.1.c)

   EBRU.I.4.1

Sınıf defteri: EBRU.I.4.1 Battal ebruyu özetleyebilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen, etkileşimli tahtada farklı battal ebru örneklerini gösterir. Öğrencilerden gördükleri örneklerdeki renk, desen ve uyum konusundaki ilk izlenimlerini bir cümleyle söylemeleri istenir (OB4). Dersin amacının battal ebruyu kendi cümleleriyle yorumlamak olduğu belirtilir.

2. Keşfetme25 dk

   Öğretmen, temizlik ve malzeme düzenine dikkat ederek örnek bir battal ebru uygulaması yapar (D18). Öğrencilerden uygulamayı odaklanarak izlemeleri ve neft, uyum ile desen oluşumuna dair gözlemlerini defterlerine kısa cümlelerle yazmaları istenir (E3.2). Gözlemler paylaşılır ve ilk yorum cümleleri oluşturulur (EBRU.I.4.1.c, SDB2.1).

   EBRU.I.4.1
3. Uygulama20 dk
   Etkinlik 1

   İstasyon tekniği kullanılır; tarzıkadim battal ebru, Mustafa Düzgünman battalı, Edhem Efendi battalı ve Babaoğlu battalı örnekleri dört istasyona yerleştirilir. Gruplardan her istasyonu sırayla gezerek örnekleri incelemeleri ve her türe ilişkin yorumlarını kendi cümleleriyle yazmaları istenir (EBRU.I.4.1.c, SAB3.4).

   EBRU.I.4.1
4. 15 dk
   Etkinlik 2

   Gruplardan istasyonlarda yazdıkları yorumları özetleyerek bir battal ebru türü hakkında üç cümlelik değerlendirme hazırlamaları istenir (KB2.3). Değerlendirmeler sınıfta okunur; arkadaşlarının yorumlarına estetik açıdan görüş bildirmeleri sağlanır (EBRU.I.4.1.c, D7).

   EBRU.I.4.1
5. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrencilerden Performans Görevi olarak seçtikleri bir battal ebru türünü kendi cümleleriyle yorumlayan kısa bir metin yazmaları istenir. Metinler Dereceli Puanlama Anahtarı ile değerlendirilir ve Portfolyo'ya eklenir. Öğrencilerden Öz Değerlendirme Formu'nu doldurmaları istenir (EBRU.I.4.1.c).

   EBRU.I.4.1

Sınıf defteri: EBRU.I.4.1 Battal ebruyu özetleyebilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen, önceki derslerde çalışılan battal ebru türlerini etkileşimli tahtada gösterilen görsellerle hatırlatır. Battal, uyum ve neft kavramları kısaca sorulur. Öğrencilere bu derste kendi battal ebrularını yapıp kendi cümleleriyle yorumlayacakları açıklanır; çalışma alanının düzeni ve temizliği (D18) için gerekli kurallar hatırlatılır.

2. Keşfetme25 dk

   Öğrencilere battal ebru uygulaması yaptırılır; boyalar tekne yüzeyine damlatılarak battal ebru hazırlanır ve kâğıda alınır. Öğrencilerden çalışırken boyaların neftle uyumuna odaklanmaları istenir (E3.2). Her öğrenciden ortaya çıkan çalışmasını inceleyip gördüklerini kendi cümleleriyle anlatmaya başlaması istenir (EBRU.I.4.1.c).

   EBRU.I.4.1
3. Uygulama20 dk
   Etkinlik 1

   Öğrencilerin yaptıkları battal ebru çeşitleri gelenekli Türk ebrusu ilkelerine göre değerlendirilir (D7.1, OB4, SAB3.4). Etkileşimli tahtadaki örneklerle karşılaştırılarak öbeklere ve neftin boyaya etkisine dikkat çekilir. Öğrencilerden kendi çalışmalarındaki öbekleri ve neftin etkisini kendi cümleleriyle yorumlamaları istenir (EBRU.I.4.1.c).

   EBRU.I.4.1
4. 15 dk
   Etkinlik 2

   Öğrenciler ikili eşleşir ve her biri eşinin battal ebrusunu sanatsal açıdan yorumlar (SDB2.1). Yorumlarda battal, uyum ve neft kavramlarının kullanılması istenir (EBRU.I.4.1.c). Öğrencilerden yorumlarını iki üç cümleyle özetlemeleri istenir (KB2.3).

   EBRU.I.4.1
5. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrencilerden battal ebruyu kendi cümleleriyle yorumlayan kısa bir açık uçlu yanıt yazmaları istenir. Yanıtlar ve çalışmalar kontrol listesiyle gözden geçirilir, öğrenciler öz değerlendirme formunu doldurur. Çalışmalar portfolyoya eklenir; öğretmen battal, uyum ve neft kavramlarını birlikte toparlar (EBRU.I.4.1.c).

   EBRU.I.4.1

Sınıf defteri: EBRU.I.4.1 Battal ebruyu özetleyebilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen etkileşimli tahtada farklı battal ebru örneklerini gösterir ve öğrencilerden renklerin birbiriyle nasıl uyum kurduğunu gözlemlemelerini ister. 'Bu ebruda hangi renk öne çıkıyor?' sorusu sorulur. Bu derste battal ebruda kullanılacak renklerin tasarlanacağı duyurulur.

2. Keşfetme25 dk

   Öğrenciler ders kitabındaki battal ebru örneklerini inceler; örneklerde kullanılan renkleri ve renklerin uyumunu birkaç cümleyle özetler (KB2.3, OB4). Beğenilen bir renk uyumu seçilir ve gerekçesi sınıfla paylaşılır (EBRU.I.4.2.a). Ebru uygulamasından sonra çalışma ortamının temizliğine özen gösterilmesinin önemi vurgulanır (D18.2).

   EBRU.I.4.2
3. Uygulama15 dk
   Etkinlik 1

   Öğrenciler bireysel olarak kâğıt üzerinde üç ila beş renkten oluşan bir battal ebru renk paleti tasarlar. Renklerin yerleşimi ve birbiriyle uyumu işaretlenir; çalışma boyunca dikkatin tasarım üzerinde toplanması sağlanır (E3.2; EBRU.I.4.2.a).

   EBRU.I.4.2
4. 20 dk
   Etkinlik 2

   Gruplar bireysel paletleri yan yana koyar; arkadaşlarının tasarımları hakkında sanatsal yargıda bulunur ve görüşlerini ifade eder (SAB3.4, SDB2.1). Her grup ortak bir renk paleti belirler ve gerekçesini tahtada sunar (EBRU.I.4.2.a). Çalışma alanının temiz tutulmasına özen gösterilir (D18.2).

   EBRU.I.4.2
5. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrencilerin renk paleti tasarımları Kontrol Listesi ve Dereceli Puanlama Anahtarı ile değerlendirilir, portfolyoya eklenir. Öğrencilerden 'Seçtiğiniz renkler neden birbiriyle uyumludur?' açık uçlu sorusunu yazılı yanıtlamaları istenir. Öz Değerlendirme Formu ile renk tasarlama çalışmaları gözden geçirilir.

   EBRU.I.4.2

Sınıf defteri: EBRU.I.4.2 Battal ebru türlerini yapabilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen, ders kitabından ve etkileşimli tahtadan battal ebru örneklerini gösterir; öğrencilerden örneklerdeki renklerin birbirini nasıl etkilediğini söylemelerini ister (OB4). Çalışma alanının temiz ve düzenli tutulması gerektiği hatırlatılır (D18). Bu derste battal ebru için kullanılacak renklerin tasarlanacağı açıklanır.

2. Keşfetme25 dk

   Öğrencilerden kullanılmış temizleme kâğıtlarını ve bozuk ebruları biriktirip geri dönüşüme göndermek üzere ayrı bir kutuda toplamaları istenir (D5.2). Ardından bozuk ebrular incelenerek hangi renk ilişkilerinin uyumlu göründüğü tartışılır (OB4). Gözlemler kısa maddelerle özetlenir (KB2.3). (EBRU.I.4.2.a)

   EBRU.I.4.2
3. Uygulama15 dk
   Etkinlik 1

   Öğrencilerden bireysel olarak battal ebruda kullanacakları renkleri seçmeleri ve küçük bir kâğıt üzerinde yan yana denemeleri istenir. Seçimler renklerin uyumu ve estetiği açısından değerlendirilir (D7). Çalışma sırasında dikkatin renk seçimine odaklanması sağlanır (E3.2). (EBRU.I.4.2.a)

   EBRU.I.4.2
4. 20 dk
   Etkinlik 2

   Gruplar hâlinde her öğrenci renk tasarımını sunar; grup, uyum ve denge ölçütlerine göre hangi renklerin kullanılacağına karar verir (SAB3.4). Öğrenciler görüşlerini saygılı ve açık bir dille iletir (SDB2.1). Grup kararı ortak renk planı olarak kâğıda yazılır. (EBRU.I.4.2.a)

   EBRU.I.4.2
5. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrencilerden renk tasarımlarının amacını ve seçim gerekçesini Açık Uçlu Sorulara yazılı olarak yanıtlamaları istenir. Tasarımlar Kontrol Listesi ile gözden geçirilir; her öğrenci Öz Değerlendirme Formunu doldurur. Renk tasarımları portfolyoya eklenir. (EBRU.I.4.2.a)

   EBRU.I.4.2

Sınıf defteri: EBRU.I.4.2 Battal ebru türlerini yapabilme; değerlendirme