T.C. MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI
.......... OKUL SEÇ ..........
2026-2027 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI 5. SINIF BEDEN EĞİTİMİ VE SPOR DERSİ DERS PLANI

1. Derse Giriş10 dk

   Öğrencilere fiziksel aktivite ve fiziksel uygunluk kavramları üzerinde kısa bilgiler verilir. Fiziksel aktiviteler sırasında vücutta meydana gelebilecek değişimlere yönelik merak uyandırıcı sorular yöneltilerek (E1.1) dersin konusu hakkında ön görüşme yapılır.

2. Keşfetme25 dk

   Öğrenciler okulun uygun alanlarında merdiven çıkma, eğimli rampada yürüme ve düz alanda hızlanıp yavaşlama aktivitelerine katılır. Öğrencilere 'Nefes alışınız değişti mi?' ve 'Hızlandığınızda vücudunuzda ne gibi değişiklikler fark ettiniz?' gibi sorular yöneltilerek değişimlerin gözlemlenmesi (KB2.2, SDB1.1) ve tanımlanması sağlanır.

   BES.5.1.1
3. Uygulama35 dk

   Öğrenciler gruplar hâlinde denge tahtısı, hedef atışları ve tırmanma duvarı gibi engelleri içeren macera parkuruna dahil edilir. Parkur sırasında öğrencilerin vücutlarındaki değişimleri gözlemleyip not almaları (KB2.2) istenir; ayrıca 'Tırmanırken neler hissettiniz?' sorusuyla özgürce soru sormaları (D11, E3.8) desteklenir.

   BES.5.1.1
4. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrencilerin parkur ve yürüyüş aşamalarında gözlemledikleri değişimler üzerine çıkarımlar yapmaları (KB2.10) sağlanır. Toplanan bilgilerin doğruluğu değerlendirilerek (KB2.17) fiziksel aktivitenin vücut üzerindeki etkileri hakkında öğrenme günlüğü veya açık uçlu sorularla değerlendirme yapılır.

   BES.5.1.1

Sınıf defteri: BES.5.1.1 Fiziksel aktiviteler sırasında vücudunda meydana gelen değişimleri…; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğrencilere fiziksel aktivite, fiziksel uygunluk ve terleme kavramları üzerinden hareketin vücut üzerindeki etkileri hakkında sorular yöneltilir (E1.1, SDB2.1). Etkileşimli tahta üzerinden hareket sırasında nabız ve terlemenin neden değiştiği tartışılır.

2. Keşfetme25 dk

   Öğrencilerden oyun ve fiziksel aktiviteler sırasında nabızlarını ölçüp not almaları ve terleme durumlarını gözlemlemeleri istenir (SDB1.2, KB2.6, OB1). Aktivite şiddetine bağlı olarak değişen fizyolojik tepkiler vurgulanarak, toplanan verilerin doğruluğu değerlendirilir (KB2.6, KB2.17, E3.10).

   BES.5.1.1
3. Uygulama35 dk

   Öğrencilerden topladıkları verileri tablolaştırmaları ve 'Hangi aktivitelerde nabzınız çok arttı?' gibi sorularla çıkarımlar yapmaları istenir (KB2.10, SDB3.3). İstenirse teknolojik araçlarla veri doğruluğu test edilir; zorlanan öğrenciler akran desteği alır. Süreç sonunda fiziksel değişimler öğrenme günlüğüne kaydedilir (SDB1.2).

   BES.5.1.1
4. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrencilerden açık uçlu soruları yanıtlayarak fiziksel aktiviteler sırasında vücutlarında meydana gelen değişimleri özetlemeleri istenir. Performans görevi kapsamında hazırlanan öğrenme günlükleri kontrol listesi üzerinden değerlendirilir.

   BES.5.1.1

Sınıf defteri: BES.5.1.1 Fiziksel aktiviteler sırasında vücudunda meydana gelen değişimleri…; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğrencilerin fiziksel aktivite ve hareketsizlik kavramları üzerine ön bilgileri sorgulanır. Hareketin vücut üzerinde yarattığı değişimler hatırlatılarak, fiziksel hareketsizliğin bireysel sağlık üzerindeki olası etkileri hakkında merak uyandırılır (E1.1).

2. Keşfetme25 dk

   Öğrencilere fiziksel hareketsizliğin bireylerin fiziksel, duygusal ve sosyal sağlığına etkileri hakkında sorular yöneltilir (KB2.8). Öğrencilerin bu durumun sonuçlarını düşünmeleri ve tartışmaları sağlanır (E3.8).

   BES.5.1.2
3. Uygulama35 dk

   Fiziksel hareketsizliğin obezite, diyabet, kas kaybı gibi sağlık sorunları ile öz güven kaybı ve stres gibi duygusal etkileri içeren metinler, grafikler veya videolar üzerinden incelenir (OB4, OB7). Öğrencilerden gruplar hâlinde bu sonuçları farklı örneklerle açıklamaları istenir (SDB2.2, KB1).

   BES.5.1.2
4. Sonuçlandırma10 dk

   Fiziksel hareketsizliğin getirdiği sonuçların öğrenilenler ışığında yeniden ifade edilmesi sağlanır (BES.5.1.2.c). Öğrencilerin bu durumun günlük yaşamdaki etkilerini değerlendirdikleri birer 'Öğrenme Günlüğü' girişi yapmaları istenir.

   BES.5.1.2

Sınıf defteri: BES.5.1.2 Fiziksel hareketsizliğin getirdiği sonuçları yorumlayabilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğrencilere fiziksel aktivite ve hareketsizlik kavramları üzerinden hareketli bir yaşamın önemi sorgulanır (E1.1, KB1). Etkileşimli tahta aracılığıyla hareketsizliğin vücut üzerindeki etkileri görsel olarak sunulur (OB4). Öğrencilerin günlük rutinlerinde ne kadar süre hareket ettikleri üzerine kısa bir beyin fırtınası yapılır.

2. Keşfetme25 dk

   Gruplar halinde fiziksel hareketsizliğin getirdiği sonuçlara ilişkin düşüncelerini paylaşmaları ve bu sonuçları kendi bakış açıları ile yeniden ifade etmeleri istenir (SDB2.1, KB2.14). Öğrencilerin farklı örneklerle hareket etmemenin zararlarını analiz etmeleri sağlanır (KB2.4, E3.8).

   BES.5.1.2
3. Uygulama35 dk

   Öğrencilerden fiziksel hareketsizliğin olumsuz etkilerini önlemek için birey ve toplum düzeyinde alınabilecek önlemleri içeren afiş veya broşürler tasarlamaları istenir (SDB1.2, D13, OB4). Farklı fiziksel uygunluklara sahip kişilerin senaryoları canlandırılarak zenginleştirme çalışmaları yapılır.

   BES.5.1.2
4. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrencilerden hazırladıkları afişler üzerinden hareketli yaşamın önemine dair çıkarımlar yapmaları istenir (KB2.10, KB2.17). Fiziksel hareketsizliğin sonuçlarının değerlendirildiği bir öğrenme günlüğü çalışması ile ders sonlandırılır.

   BES.5.1.2

Sınıf defteri: BES.5.1.2 Fiziksel hareketsizliğin getirdiği sonuçları yorumlayabilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğrencilere zindelik kavramı ve fiziksel aktivite arasındaki temel bağlantılar hakkında genel bilgiler aktarılır. Etkileşimli tahta üzerinden zindeliği etkileyen temel bileşenler (beslenme, uyku, fiziksel aktivite) görselleştirilerek sunulur.

2. Keşfetme25 dk

   Öğrencilere 'Bir gece çok güzel uyuduğunuzu hayal edin, spor yaparken enerjiniz nasıl olur?' ve 'Bir hafta boyunca düzenli fiziksel aktivite yaptığınızı düşünün, vücudunuzda ne gibi değişimler olur?' senaryoları sunulur (SDB1.1). Bu sorular üzerinden beslenme, uyku, teknoloji bağımlılığı ve fiziksel aktivitenin zindelik üzerindeki etkileri sorgulanarak tartışılır (E3.8, SDB1.1).

   BES.5.1.3
3. Uygulama35 dk

   Öğrenciler gruplar halinde sağlıklı beslenme, uykunun önemi ve teknoloji bağımlılığının olumsuz etkileri gibi başlıkları araştırarak fiziksel aktivite ile zindelik arasındaki ilişkiyi analiz ederler (KB2.6, SDB2.1). Tartışmalarda obezite ve kalp hastalıkları gibi risklere değinilerek çıkarımlar yapılır (E3.10, KB2.10, D13). Öğrencilere kendi uyku, beslenme ve aktivite alışkanlıklarını kaydedecekleri öğrenme günlükleri dağıtılır.

   BES.5.1.3
4. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrencilerin tuttuğu öğrenme günlüklerindeki veriler üzerinden fiziksel aktivitenin zindelik üzerindeki etkileri değerlendirilir. Zindeliği etkileyen bileşenlerin (beslenme, uyku, hareket) bir bütün olarak nasıl işlediği üzerine açık uçlu sorularla ders sonlandırılır.

   BES.5.1.3

Sınıf defteri: BES.5.1.3 Fiziksel aktivite ve zindelik ilişkisini çözümleyebilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğrencilerden günlük yaşamda karşılaştıkları fiziksel aktiviteler ve vücutlarının bu aktivitelere verdiği tepkiler üzerine kısa bir beyin fırtınası yapmaları istenir. Fiziksel uygunluk kavramına giriş yapılırken öğrencilerin merak duyguları (E1.1) uyandırılır.

2. Keşfetme25 dk

   Öğrencilerden merdiven çıkma, uzun süre yürüme veya ağır bir çanta taşıma gibi günlük aktiviteleri zorlanmadan yapabilmek için vücutlarının hangi özelliklere sahip olması gerektiği üzerine tahmin yürütmeleri istenir (E1.1). Bu süreçte fiziksel uygunluk kavramı sorgulanarak (E3.8) öğrencilerin konuyu analiz etmeleri (KB2.4) sağlanır.

   BES.5.1.4
3. Uygulama35 dk

   Öğrenciler ip atlama, hafif tempoda koşma ve diz çekme gibi fiziksel aktiviteleri içeren uygulamalara katılır. Uygulama sırasında zorlanma durumları ve bu aktivitelerin düzenli yapılmasının faydaları üzerine sorular sorularak kalp-damar sistemi dayanıklılığı, kas kuvveti, esneklik gibi bileşenler açıklanır (D13). Öğrencilerden fiziksel uygunluk kavramını açıklamaları istenir (KB2.17) ve kendi durumlarını değerlendirdikleri öz değerlendirme formları doldurmaları sağlanır (SDB1.3). İleri düzeyde öğrenen öğrenciler için kişisel veri takip uygulamaları üzerinden analiz yapma seçeneği sunulur.

   BES.5.1.4
4. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrencilerden fiziksel uygunluk kavramını kendi cümleleriyle ifade etmeleri ve bu durumun sağlıklı yaşam (D13) üzerindeki etkilerini değerlendirmeleri istenir. Öğrenme günlüğü veya kontrol listesi kullanılarak sürecin öz değerlendirmesi yapılır.

   BES.5.1.4

Sınıf defteri: BES.5.1.4 Fiziksel uygunluk kavramını açıklayabilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen tahtada iş birlikli oyunlardan görseller gösterir ve öğrencilere ortak bir amaca ulaşmak için neden birlikte hareket etmek gerektiğini sorar. Öğrencilerden önceki haftada çalıştıkları fiziksel uygunluk hareketlerinden birini hatırlayarak ısınma hareketlerini birlikte yapmaları istenir. Dersin amacı olarak oyunlarda hareket kavramlarının ayırt edileceği duyurulur.

2. Keşfetme25 dk

   Öğrenciler küçük gruplar hâlinde ortak bir amaca ulaşmak için birlikte hareket etmeyi gerektiren bir iş birlikli oyun oynar; örneğin tüm üyelerin nesneyi karşı çizgiye birlikte taşıması istenir. Oyun sonrası öğrenciler hangi alanda, hangi yönde ve hangi hızda hareket ettiklerini anlatır. Alan, yön, ebat ve tempo kavramları tahtada örneklerle tanıtılır (BES.5.2.1.a).

   BES.5.2.1
3. Uygulama15 dk
   Etkinlik 1

   Öğretmen rehberliğinde heterojen gruplar oluşturulur; gruplar ortak amaçlarını ve üyelerin sorumluluklarını belirler (SDB2.2). Seçilen iş birlikli oyunda yardımlaşma, paylaşma, görev dağılımı, roller ve birlikte hareket etmenin önemi fark edilirken öğrenciler alan ve yön kavramlarını ayırt eder (BES.5.2.1.a; E2.2, D16.3, D20.2).

   BES.5.2.1
4. 20 dk
   Etkinlik 2

   Gruplar ikinci bir iş birlikli oyunu oynar; grup üyeleriyle birlikte hareket ederken ebat ve tempo kavramları ayırt edilir. Öğretmen oyunu durdurarak öğrencilerden hareketin büyüklüğünü ya da hızını değiştirmelerini ister. Gruplar hangi kavramı ne zaman kullandıklarını söyler (BES.5.2.1.a; D20.2).

   BES.5.2.1
5. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrenciler soğuma hareketleriyle sakinleşir. Oyunda ayırt ettikleri alan, yön, ebat ve tempo kavramlarından birini örnekle söyler (BES.5.2.1.a). Öğrenciler Öz Değerlendirme Formunu doldurur, grup arkadaşlarına Akran Değerlendirme Formu ile dönüt verir. Öğretmen performansı Dereceli Puanlama Anahtarı ile değerlendirir.

   BES.5.2.1

Sınıf defteri: BES.5.2.1 İş birlikli oyunlarda hareket kavramlarını uygulayabilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Oyun alanında öğrencilerle ısınma hareketleri yapılır; öğretmen yavaş, hızlı, ileri, geri gibi komutlar verir. Öğrencilerden komuta uygun hareket etmeleri istenir (SDB1.2). Öğretmen, 'Bir nesneyi arkadaşlarımızla birlikte hedefe nasıl ulaştırırız?' sorusunu yöneltir. Dersin amacı, hareket becerileri ile hareket kavramları arasındaki ilişkiyi görmek olarak duyurulur.

2. Keşfetme25 dk

   Nesneyi grup üyeleriyle yardımlaşarak hedefe ulaştırma, farklı yönlerde yavaş ya da hızlı hareket etme gibi durumlar içeren iş birliğine dayalı oyun ortamı kurulur. Gruplar oyunu oynar; öğrencilerden oyunda kullandıkları hareketlerin yön ve hız bakımından nasıl değiştiğini gözlemlemeleri istenir (E2.5). Oyun sonrasında hareket becerileri ile hareket kavramları arasındaki ilişki sorulur (BES.5.2.1.b).

   BES.5.2.1
3. Uygulama20 dk
   Etkinlik 1

   Oyunlarda öğrencilerden bireysel sorumluluk almaları ve eşle senkronize hareket etmeleri istenir (E2.2). Öğrenciler hareket becerisini hangi hareket kavramıyla birlikte kullandıklarını eşleriyle konuşarak ilişki kurar (SDB3.1) (BES.5.2.1.b). Yardımlaşma gereken anlarda eşlerin birbirine nasıl destek olduğu paylaşılır.

   BES.5.2.1
4. 15 dk
   Etkinlik 2

   Öğrencilerden grupla senkronize hareket ederek oyunu yeniden oynamaları istenir. Her grup, kullandığı hareket becerisini ve onunla ilişkili hareket kavramını belirler (E3.6) (BES.5.2.1.b). Gruplar buldukları ilişkileri sınıfa hareketle gösterir.

   BES.5.2.1
5. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrencilerden bu derste kullandıkları bir hareket becerisini ve ilişkili olduğu hareket kavramını söylemeleri istenir (BES.5.2.1.b). Öğretmen, Dereceli Puanlama Anahtarı ile bireysel sorumluluk ve ilişki kurma düzeylerini değerlendirir. Öğrencilerden Akran Değerlendirme Formu ile grup arkadaşlarının iş birliğini işaretlemeleri istenir.

   BES.5.2.1

Sınıf defteri: BES.5.2.1 İş birlikli oyunlarda hareket kavramlarını uygulayabilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen öğrencilerle birlikte ısınma hareketleri yapar ve güvenlik kurallarını hatırlatır. Önceki haftalarda ayırt edilen ve hareket becerileriyle ilişkilendirilen hareket kavramları kısaca sorulur. Bu hafta iş birlikli oyunlarda kavramlara uygun hareket edileceği belirtilir (BES.5.2.1.c).

   BES.5.2.1
2. Keşfetme25 dk

   İş birlikli oyunlar gruplar hâlinde oynanır; öğrencilerden hareketlerini oyunun hareket kavramlarına uygun biçimde yapmaları istenir (BES.5.2.1.c, E2.5). Oyun aralarında 'Takım arkadaşlarınızla nasıl bir etkileşim kurdunuz?' ve 'Birlikte çalışırken neyi daha iyi yapabilirsiniz?' soruları sorulur. İş birliği, yardımlaşma ve düşünceleri başkalarıyla tartışmanın önemi üzerinde durulur (SDB1.2, SDB2.2).

   BES.5.2.1
3. Uygulama20 dk
   Etkinlik 1

   Gruplar iş birlikli oyunları farklı hareket kavramlarıyla yeniden oynar; öğrencilerden her kavrama uygun hareket etmeleri istenir (BES.5.2.1.c). Oyun sırasında karşılaşılan sorunlar grup içinde konuşularak çözülür (SDB3.1). Her öğrencinin grup içindeki bireysel sorumluluğunu yerine getirmesine dikkat edilir (E2.2, D16).

   BES.5.2.1
4. 15 dk
   Etkinlik 2

   Öğrencilerden deneyimledikleri oyunlardaki grup çalışmasını ve gruptaki bireysel sorumluluklarını öz ve akran değerlendirme formlarıyla değerlendirmeleri istenir (E2.2). Formlardan çıkan sonuçlara göre oyunda daha iyi yapılabilecekler gruplarla tartışılır.

   BES.5.2.1
5. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrencilerden bir iş birlikli oyunda hareket kavramlarına uygun hareketlerini kısa bir gösterimle sergilemeleri istenir (BES.5.2.1.c). Performans Görevi Dereceli Puanlama Anahtarıyla izlenir; öğrenciler Öz Değerlendirme Formunu doldurur. Soğuma hareketleriyle ders tamamlanır.

   BES.5.2.1

Sınıf defteri: BES.5.2.1 İş birlikli oyunlarda hareket kavramlarını uygulayabilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen, 3 Aralık Dünya Engelliler Günü'ne değinerek herkesin oyunlara kendi düzeyinde katılabileceğini vurgular. Etkileşimli tahtada atlama, dönme, yakalama, top sektirme ve hedef oyunlarına ait görseller gösterilir. Öğrencilerden bu hareketlerden hangilerini oyunlarda yaptıklarını söylemeleri istenir. Dersin amacının iş birlikli oyunlarda hareket becerilerini fark etmek olduğu açıklanır.

2. Keşfetme25 dk

   Öğrenciler atlama, dönme, tutma, yakalama, raketle topa vurma, top sektirme ve hedef oyunlarını içeren iş birlikli oyunlara dâhil edilir. Oyunlarda eğimli, düz ve sert zeminlerde farklı yönlere hareket etme, nesneleri grupla hedefe ulaştırma gibi görevler verilir (SDB2.2). Her oyundan sonra öğrencilerden hangi hareket becerilerini kullandıklarını söylemeleri istenir (BES.5.2.2.a).

   BES.5.2.2
3. Uygulama15 dk
   Etkinlik 1

   Öğretmen rehberliğinde heterojen gruplar oluşturulur ve ortak bir amaca ulaşmak için birlikte çalışmanın gerekli olduğu vurgulanır. Farklı hareket becerilerini içeren, iş birliği gerektiren istasyonların kuralları etkileşimli tahtada gösterilir. Gruplardan istasyonlarda yer alan hareket becerilerini uygulamaları istenir (D3.4, SDB2.2, BES.5.2.2.a).

   BES.5.2.2
4. 20 dk
   Etkinlik 2

   Gruplar istasyonları sırayla dolaşarak her istasyondaki hareket becerisini iş birliği içinde uygular. Her istasyonun sonunda grup üyeleri hangi hareket becerisini kullandıklarını konuşarak belirler (KB2.4). Öğretmen gruplar arasında dolaşarak yönlendirici sorular sorar ve gözlem yapar (BES.5.2.2.a).

   BES.5.2.2
5. Sonuçlandırma10 dk

   Gruplardan istasyonlarda algıladıkları hareket becerilerini sırayla söylemeleri istenir. Öğrencilerden Öz Değerlendirme Formu ile iş birliğine katkılarını, Akran Değerlendirme Formu ile grup arkadaşlarının katkısını değerlendirmeleri istenir. Öğretmen gözlemlerini Dereceli Puanlama Anahtarına kaydeder ve geri bildirim verir (BES.5.2.2.a).

   BES.5.2.2

Sınıf defteri: BES.5.2.2 İş birlikli oyunlarda hareket becerisi sergileyebilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen, önceki derste algılanan hareket becerilerini hatırlatarak İnsan Hakları ve Demokrasi Haftası bağlamında her oyuncunun eşit söz ve rol hakkına değinir. Etkileşimli tahtada bir hareket becerisinin basamaklarını gösteren görsel açılır (OB4). Öğrencilerden bu derste becerilerin basamaklarını gösterecekleri belirtilir.

2. Keşfetme25 dk

   Sınıf gruplara ayrılır ve süreç, her istasyona yerleştirilen hareket becerilerinin basamaklarını gösteren görsellerle desteklenir (OB4). Gruplar istasyonları sırayla dolaşır, görseldeki hareketi birlikte deneyerek basamaklarını belirler. Öğrencilerden hareketi grup üyeleriyle çözümlemeleri ve basamakları sırasıyla göstermeleri istenir (E3.6) (BES.5.2.2.b).

   BES.5.2.2
3. Uygulama15 dk
   Etkinlik 1

   Tüm gruplar istasyonları tamamladıktan sonra öğrencilerden hareket becerilerinin basamaklarını grup içinde tartışmaları istenir. Her grup, seçtiği bir becerinin basamaklarını sınıfa sırasıyla gösterir. Öğretmen basamak sıralamasındaki eksikleri tamamlar (BES.5.2.2.b).

   BES.5.2.2
4. 20 dk
   Etkinlik 2

   Öğrencilerin deneyimledikleri hareket becerilerini içeren farklı oyunlar sürece dâhil edilir. Oyunun hedeflerine ulaşmak için grubun birlikte, dayanışma içinde hareket etmesinin önemi vurgulanır (SDB2.2, D4.1). Öğrencilere oyunlarda farklı rolleri ve pozisyonları deneme fırsatı verilir; birbirlerinin öğrenmesine yardımcı olmaları ve oyundan keyif almaları sağlanır (E2.5, SDB3.1). Oyun sırasında beceri basamakları gösterilir (BES.5.2.2.b).

   BES.5.2.2
5. Sonuçlandırma10 dk

   Her grup, seçtiği hareket becerisinin basamaklarını Performans Görevi olarak sınıfa gösterir; öğretmen Dereceli Puanlama Anahtarı ile değerlendirir. Öğrencilerden Öz Değerlendirme Formu'nu doldurmaları ve arkadaşları için Akran Değerlendirme Formu'nu işaretlemeleri istenir. Basamakların doğru sırayla gösterilmesi ve grup içi iş birliği ayrıca ele alınır (BES.5.2.2.b).

   BES.5.2.2

Sınıf defteri: BES.5.2.2 İş birlikli oyunlarda hareket becerisi sergileyebilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen etkileşimli tahtada paraşüt, çember ve top kullanılan iş birlikli oyun görselleri gösterir. Öğrencilerden önceki derslerde öğrendikleri hareket becerilerinden ikisini söylemeleri istenir. Tutum, Yatırım ve Türk Malları Haftası'na değinilerek oyun materyallerinin özenle ve tasarruflu kullanılmasının önemi vurgulanır; dersin hedefi duyurulur.

2. Keşfetme25 dk

   Öğrenciler gruplara ayrılır ve bildikleri bir iş birlikli oyunu sınıfta, ardından bahçede ya da salonda oynayarak hareket becerilerini farklı ortamlarda uygular (BES.5.2.2.c). Oyun sonunda “Gruptaki arkadaşlarınıza nasıl yardımcı oldunuz?” ve “Bu oyunda önemli olan neydi?” soruları sorularak iş birliği, iletişim, dayanışma ve grup dinamiği konularında farkındalık kazandırılır (SDB1.2, SDB2.1, D20.2, SBAB5.2).

   BES.5.2.2
3. Uygulama20 dk
   Etkinlik 1

   Gruplarda her öğrenciye ekip içinde aktif bir rol verilir; öğrencilerden birbirlerinin öğrenmelerine destek olmaları ve sorumluluk alarak liderlik becerilerini geliştirmeleri istenir (BEOSAB9). Gruplar iş birlikli oyunlarını yeni bir ortamda, farklı alan ve materyallerle oynayarak hareket becerilerini uygular (BES.5.2.2.c).

   BES.5.2.2
4. 15 dk
   Etkinlik 2

   Öğrencilerden performans görevi olarak iş birlikli oyunlarda kullanılabilecek bir materyal (paraşüt, farklı boyutlarda çemberler, toplar, engeller, deniz makarnaları vb.) tasarlamaları istenir. Gruplar materyalini farklı ortamlarda dener, değerlendirme sonuçlarını analiz ederek materyallerini yeniden yapılandırır (OB7, BES.5.2.2.c).

   BES.5.2.2
5. Sonuçlandırma10 dk

   Gruplar tasarladıkları materyalle oynadıkları oyunu sınıfa tanıtır; hareket becerilerinin farklı ortamlarda nasıl uygulandığı gösterilir (BES.5.2.2.c). Performans Görevi Dereceli Puanlama Anahtarıyla değerlendirilir. Öğrenciler Öz Değerlendirme Formunu ve Akran Değerlendirme Formunu doldurur.

   BES.5.2.2

Sınıf defteri: BES.5.2.2 İş birlikli oyunlarda hareket becerisi sergileyebilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen, önceki haftada çalışılan hareket becerilerini kısaca hatırlatır ve öğrencilere 'Bir oyunu birlikte kazanmak için yalnız hızlı koşmak yeterli midir?' sorusunu yöneltir. Birkaç öğrencinin görüşü alınır. Taktik ve strateji kavramları etkileşimli tahtada örneklerle açıklanır; dersin hedefinin iş birlikli oyunlarda taktiksel problemi belirlemek olduğu duyurulur (BES.5.2.3.a).

   BES.5.2.3
2. Keşfetme25 dk

   İş birliği gerektiren oyunlar sürece dâhil edilir; öğrenciler gruplara ayrılarak her oyunu birkaç tur oynar. Öğrencilerden oyunun amacını, kurallarını ve hedefe ulaşmak için birbirine ihtiyaç duydukları anları belirlemeleri istenir (KB1). Gruplar buldukları amaçları sınıfa kısaca sunar; ortak bulgular etkileşimli tahtada listelenir (BES.5.2.3.a).

   BES.5.2.3
3. Uygulama15 dk
   Etkinlik 1

   Gruplara oyunlar yeniden oynatılarak oyunu deneyimlemeleri sağlanır. Öğrencilerden oyun sırasında birlikte hareket ederken takıldıkları ve hedefe ulaşmayı güçleştiren anları not etmeleri istenir (KB1). Öğretmen oyunu izleyerek gözlem notu tutar (BES.5.2.3.a).

   BES.5.2.3
4. 20 dk
   Etkinlik 2

   Öğretmen gruplara “Birlikte hareket ederken karşılaştığınız en büyük zorluk neydi?” ve “Birlikte hedefe ulaşmak için nasıl bir görev paylaşımı yaptınız?” sorularını sorar; gruplar problem durumları üzerinde tartışır (KB3.2, SDB1.2). Tartışmadan çıkan durumlar oyunun amacına göre yapılandırılır ve her grup belirlediği taktiksel problemi tek cümleyle yazar (KB3.2) (BES.5.2.3.a).

   BES.5.2.3
5. Sonuçlandırma10 dk

   Gruplar belirledikleri taktiksel problemi sınıfa sunar; öğretmen Dereceli Puanlama Anahtarı ile problemin oyunun amacıyla ilişkisini değerlendirir. Öğrencilerden Öz Değerlendirme Formunu doldurarak problemin belirlenmesindeki katkılarını işaretlemeleri istenir (KB2.17). Taktiksel problemin, oyunun amacına ulaşmayı güçleştiren durum olduğu vurgulanarak ders toparlanır (BES.5.2.3.a).

   BES.5.2.3

Sınıf defteri: BES.5.2.3 İş birlikli oyunlarda taktik ve strateji geliştirebilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğrencilerle birlikte kısa bir ısınma hareketi serisi yapılır. Etkileşimli tahtada önceki derslerde oynanan iş birlikli oyunlardan bir görsel gösterilir ve takımların karşılaştığı güçlükler hatırlanır. Dersin amacının, belirlenen taktiksel problemlere iş birliğine dayalı çözüm önerileri geliştirmek olduğu belirtilir. Öğrencilerden kendini düzenleyerek grup çalışmasına hazırlanmaları istenir (SDB1.2).

2. Keşfetme25 dk

   Öğrenciler dörder beşer kişilik gruplara ayrılır; her gruba önceki derslerde belirledikleri taktiksel problem hatırlatılır. Etkileşimli tahtada “Bir nesneyi birlikte taşırken gruptaki herkesin hızını nasıl senkronize edebilirsiniz?” ve “Görevinizi kolaylaştırmak için gruptaki üyelerin görev dağılımında nasıl bir değişiklik yapardınız?” soruları gösterilir. Gruplardan en az iki çözüm önerisi geliştirip kayıt kâğıdına yazmaları istenir (KB3.2; BES.5.2.3.b).

   BES.5.2.3
3. Uygulama20 dk
   Etkinlik 1

   Gruplardan önerilerini oyun alanında kısa deneme turlarıyla sınamaları ve önerilerin etkililiğini test etmeleri istenir (SDB3.3). Öğretmen alanda dolaşarak gruplara “Taktik ya da stratejinizin işe yaradığını nasıl anladınız?” sorusunu yöneltir. Her grup deneme sonuçlarını kayıt kâğıdına işler (OB7; BES.5.2.3.b).

   BES.5.2.3
4. 15 dk
   Etkinlik 2

   Gruplar “Birlikte hareket ederken eksik kalan yönleriniz nelerdi?” sorusunu tartışır ve bulgularına göre önerilerini gözden geçirerek geliştirir (SDB2.2). Her grup geliştirdiği öneriyi sınıfa kısaca sunar; diğer gruplar dönüt verir (BES.5.2.3.b).

   BES.5.2.3
5. Sonuçlandırma10 dk

   Öğretmen, grupların sunduğu çözüm önerilerini etkileşimli tahtada özetler ve her önerinin hangi taktiksel sorunu çözdüğüne dikkat çeker. Grupların çalışması Performans Görevi olarak Dereceli Puanlama Anahtarı ile değerlendirilir. Öğrenciler Öz Değerlendirme Formu ve Akran Değerlendirme Formu’nu doldurur (KB2.17; BES.5.2.3.b).

   BES.5.2.3

Sınıf defteri: BES.5.2.3 İş birlikli oyunlarda taktik ve strateji geliştirebilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğrenciler spor alanında toplanır; öğretmen ısınma ve esneme hareketlerini yaptırır. Veremle Savaş Eğitimi Haftası kapsamında etkinlik alanının havalandırılmasının ve kişisel temizliğin önemi kısaca hatırlatılır. Önceki derslerde belirlenen taktiksel problem ve çözüm önerileri tahtadaki görselle hatırlatılır; bugün seçilen taktik ve stratejinin oyunda uygulanacağı belirtilir.

2. Keşfetme25 dk

   Gruplardan önceki derslerde belirledikleri taktiksel problemi ve çözüm önerilerini gözden geçirmeleri istenir. Öğretmen 'Bunları nasıl geliştirebilirsiniz?' sorusunu yönelterek öğrencilerin grup arkadaşlarıyla çözüm önerilerinin etkililiğini tartışmasını sağlar (KB2.17, SDB2.2, D10.1). Her grup oyunda uygulayacağı taktik ve stratejiyi seçer, görev dağılımını belirler ve küçük alanda deneme turu yapar (BES.5.2.3.c).

   BES.5.2.3
3. Uygulama15 dk
   Etkinlik 1

   Öğretmen iş birliği gerektiren bir oyun için yeni bir problem durumu verir (ör. topu düşürmeden tüm takım üyelerinin sahanın karşı ucuna ulaşması). Gruplardan seçtikleri taktik ve stratejiyi bu duruma uyarlayıp çözüm yolunu bulmaları istenir (KB3.2). Oyun kararlaştırılan görev dağılımıyla oynanır ve seçilen strateji uygulanır (BES.5.2.3.c).

   BES.5.2.3
4. 20 dk
   Etkinlik 2

   Gruplar ilk turun sonuçlarını değerlendirir, gerekirse taktiklerini güncelleyerek oyunu yeniden oynar (BES.5.2.3.c). Öğretmen oyunu izler, gruplara yönlendirici sorular sorar ve uygulamayı Dereceli Puanlama Anahtarı ile gözlemler. Oyunun sonunda her grup, seçtiği stratejinin hedefe ulaşmaya katkısını bir cümleyle açıklar (SDB3.1).

   BES.5.2.3
5. Sonuçlandırma10 dk

   Gruplar seçtikleri taktik ve stratejinin oyunda nasıl işlediğini kısaca özetler (BES.5.2.3.c). Uygulama Performans Görevi kapsamında Dereceli Puanlama Anahtarı ile değerlendirilir; öğrencilerden Öz Değerlendirme Formu ve Akran Değerlendirme Formu ile kendilerinin ve grup arkadaşlarının katkısını değerlendirmeleri istenir (KB2.17). Soğuma hareketleri yapılır ve ellerin yıkanması hatırlatılır.

   BES.5.2.3

Sınıf defteri: BES.5.2.3 İş birlikli oyunlarda taktik ve strateji geliştirebilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen, oyun oynarken yaşanan bir yaralanma örneğini kısaca anlatarak öğrencilere bu durumun nasıl önlenebileceğini sorar. Öğrencilerin görüşleri alınır. Dersin amacının tasarlanacak oyunlarda riskleri belirlemek ve önleyici tedbirler almak olduğu belirtilir. Öğrencilerden oyun alanına çıkmadan önce güvenlik kurallarını hatırlamaları istenir.

2. Keşfetme25 dk

   Öğrencilere oyunlarda güvenli bir ortam oluşturmanın ve olası riskleri en aza indirmenin neden önemli olduğu sorulur. Öğrencilerden küçük gruplara ayrılarak tasarlayacakları oyunlar için bir kontrol listesi oluşturmaları istenir. Listede zeminin güvenliği, malzemelerin hasarlı ya da risk oluşturabilecek durumda olup olmadığı, alandaki sabit direk, kenar ve engeller yer alır (BES.5.3.1.a).

   BES.5.3.1
3. Uygulama15 dk
   Etkinlik 1

   Gruplar hazırladıkları kontrol listesine göre oyun alanını kontrol ederek oyunlarda ortaya çıkabilecek riskleri belirler (SDB2.2, SDB3.3, KB2.2). Ardından gruplardan belirledikleri riskleri birbirleriyle paylaşarak ortaya çıkabilecek sorunları değerlendirmeleri istenir (KB2.17, OB7) (BES.5.3.1.a).

   BES.5.3.1
4. 20 dk
   Etkinlik 2

   Gruplardan belirledikleri risklere yönelik çözüm önerileri geliştirmeleri istenir; sabit direk ve keskin kenarların yumuşak malzemeyle kaplanması, oyun sınırlarının işaretlenmesi, kaygan zemin için alanın değiştirilmesi gibi tedbirler örnek verilir (SDB3.3, D5.2). Gruplar önerilerini yardımlaşarak uygulayıp güvenli ortamı oluşturur (D20.2, KB3.2) (BES.5.3.1.b).

   BES.5.3.1
5. Sonuçlandırma10 dk

   Gruplar oluşturdukları güvenli ortamı ve kontrol listelerini sınıfa kısaca sunar. Öğrencilerden riskleri belirleme, çözüm önerileri geliştirme ve güvenli ortam oluşturmadaki bireysel katkılarını analiz etmeleri ve öz değerlendirme formunu doldurmaları istenir. Öğretmen, performans görevini dereceli puanlama anahtarıyla değerlendirir.

   BES.5.3.1

Sınıf defteri: BES.5.3.1 Tasarlayacakları oyunlarda güvenli ortam oluşturabilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen sınıfı oyun alanına alır ve öğrencilerden 'Hayalimdeki oyun nasıl olurdu?' sorusunu tek cümleyle yanıtlamalarını ister (E2.5). Geçen hafta oluşturulan güvenli ortam kuralları kısaca anımsatılır. Etkileşimli tahtada bugünkü hedef gösterilir: oyunların özellikleri belirlenecek ve bu özellikler arasında ilişki kurulacaktır. Öğrencilerden çalışma boyunca uyulacak iş birliği, saygı ve güvenlik kurallarını söylemeleri istenir.

2. Keşfetme25 dk

   Öğrencilerden sokakta, evde ve okulda arkadaşlarıyla oynadıkları oyunlardan örnekler vermeleri istenir (SDB1.1). Verilen örneklerden birkaçı seçilir ve öğrencilerin bunları oynaması sağlanır. Oyunların ardından öğrencilerden oyunun amaçlarını, malzemelerini, kurallarını, stratejilerini, rollerini ve alan düzenini belirleyip etkileşimli tahtadaki tabloya yazmaları istenir (KB1) (BES.5.3.2.a).

   BES.5.3.2
3. Uygulama20 dk
   Etkinlik 1

   Öğrenciler gruplara ayrılır; her gruptan yeni malzeme ekleme, oyuncu sayısını değiştirme ya da daha küçük alanda oynama gibi özgün bir oyun fikri sunması istenir (SDB1.1, SDB1.2). Fikirler farklı görüşlere saygı gösterilerek iş birliği içinde tartışılır ve grup yeni bir oyun fikrinde birleşir (D14.1, SDB2.2). Tasarlanacak oyunun özellikleri belirlenip kayda geçirilir (BES.5.3.2.a).

   BES.5.3.2
4. 15 dk
   Etkinlik 2

   Gruplardan belirledikleri oyuncu sayısı, oyun alanı ve malzemeler arasındaki ilişkiyi açıklamaları istenir. Örneğin oyuncu sayısı arttığında alanın ve malzeme miktarının nasıl değişeceği tartışılır. Gruplar bu ilişkileri özellik tablosunda okla göstererek sınıfa kısaca sunar (BES.5.3.2.b).

   BES.5.3.2
5. Sonuçlandırma10 dk

   Gruplar oyun özelliklerini ve aralarındaki ilişkileri gösteren tabloyu sınıfa sunar; bu çalışma performans görevi olarak ele alınır. Öğretmen, özelliklerin belirlenmesini ve ilişkilendirilmesini kontrol listesiyle değerlendirir. Öğrencilerden öz değerlendirme formunda oyun fikrinin hangi özelliğini en iyi belirlediklerini ve neyi geliştirebileceklerini yazmaları istenir (BES.5.3.2.b).

   BES.5.3.2

Sınıf defteri: BES.5.3.2 Oyunların farklı özelliklerinden yararlanarak özgün bir oyun…; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen, grupların önceki haftadan kalan oyun taslaklarını gözden geçirmelerini ister. Adil oyun ve güvenli ortam ölçütleri ile oyunda saygı (D14) kuralları hatırlatılır. Bu hafta oyun özellikleri arasında ilişki kurularak özgün oyunun oluşturulacağı duyurulur.

2. Keşfetme25 dk

   Gruplar oyunlarının geliştirilmesi gereken yönlerini eleştirel bir bakışla belirler (E3.10). Süre, oyuncu sayısı ve alan gibi özellikleri birbiriyle ilişkilendirip birleştirerek özgün oyunlarını oluşturur (BES.5.3.2.b, BES.5.3.2.c, SDB1.2). Tüm öğrencilerin eşit katılımıyla oyunlar sırayla oynanır (SDB3.1).

   BES.5.3.2
3. Uygulama20 dk
   Etkinlik 1

   Gruplardan oynanan oyunları karşılaştırarak benzerlik ve farklılıklarını belirlemeleri istenir (KB2.7). Bulgular tahtada ortak bir tabloya yazılır. Gruplar karşılaştırmaya göre oyunlarında gerekli düzenlemeleri yaparak özgün oyunlarını son hâline getirir (BES.5.3.2.c).

   BES.5.3.2
4. 15 dk
   Etkinlik 2

   Gruplar oyunlarının özelliklerini içeren bir poster hazırlar ve sınıfta sergiler (OB4). Ayrıca oyunları için bir materyal tasarlar (BES.5.3.2.c). Öğrenciler sergilenen posterleri gezerek inceler ve görüşlerini paylaşır.

   BES.5.3.2
5. Sonuçlandırma10 dk

   Her grup özgün oyununu ve özelliklerini kısaca tanıtır (BES.5.3.2.c). Öğretmen Kontrol Listesi ve Dereceli Puanlama Anahtarı ile Performans Görevini izler. Öğrenciler Öz Değerlendirme Formunu doldurarak oyun tasarımındaki katkılarını gözden geçirir (SDB1.3).

   BES.5.3.2

Sınıf defteri: BES.5.3.2 Oyunların farklı özelliklerinden yararlanarak özgün bir oyun…; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen etkileşimli tahtada iki farklı oyun sahnesi gösterir; birinde kurallara uyulmakta, diğerinde uyulmamaktadır. Öğrencilerden sahneler arasındaki farkı gözlemleyip söylemeleri istenir (E2.5). Bu hafta tasarlanan oyunlarda adil oyun anlayışının ne olduğunun açıklanacağı belirtilir.

2. Keşfetme25 dk

   Öğrencilere adil oyun kavramını içeren bir hikâye anlatılır ya da video izletilir. Öğrencilerden içeriği analiz etmeleri istenir; “Eşitlik ilkesine uygun bir oyun ortamı var mıydı?” ve “Hoşgörü eksik olduğunda oyunda neler yaşanabilir?” soruları tartışılır. Dürüstlük, eşitlik, saygı, nezaket ve hoşgörünün oyunlarda neden önemli olduğu üzerine fikirler paylaşılır (D6.2, D14.1) (BES.5.3.3.a).

   BES.5.3.3
3. Uygulama20 dk
   Etkinlik 1

   Gruplardan geçen hafta tasarladıkları oyundaki adil oyun anlayışını açıklamaları istenir. Açıklamada oyuna eşit şartlarda katılım, kurallara uygun davranma ile dürüst ve saygılı davranışlar vurgulanır (BES.5.3.3.a) (SDB2.2). Gruplar gerekirse oyunun kurallarında adil olmayan bölümleri belirleyip düzeltme önerisi yazar (SDB3.1).

   BES.5.3.3
4. 15 dk
   Etkinlik 2

   Her grup, oyunundaki adil oyun anlayışını sınıfa kısaca sunar. Diğer gruplardan sunumlardaki ortak noktaları ve farkları belirtmeleri istenir (BES.5.3.3.a) (KB2.7). Öğretmen, açıklamaları kontrol listesiyle izleyerek geri bildirim verir (D14).

   BES.5.3.3
5. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrencilerden adil oyun anlayışını bir cümleyle özetlemeleri ve tasarladıkları oyunda adil oyunu sağlayan bir kurala örnek vermeleri istenir (BES.5.3.3.a). Açıklamalar Kontrol Listesi ve Dereceli Puanlama Anahtarı ile değerlendirilir; öğrenciler Öz Değerlendirme Formunu doldurur (SDB1.3).

   BES.5.3.3

Sınıf defteri: BES.5.3.3 Tasarlanan oyunlarda adil oyun anlayışına uygun davranabilme; değerlendirme

1. Derse Giriş10 dk

   Öğretmen önceki derste adil oyun anlayışının açıklandığını hatırlatır. Öğrencilerden adil oyunun ne anlama geldiğini ve oyun alanında güvenli ortamın nasıl sağlanacağını kısaca söylemeleri istenir. Bu derste grupların tasarladıkları oyunu oynayarak adil oyun anlayışına uygun hareket edecekleri açıklanır. Öğretmen gözlemci rollerini ve davranış kayıt formunu tanıtır; oyuna başlamadan önce güvenlik kuralları yinelenir.

2. Keşfetme25 dk

   Gruplar tasarladıkları oyunu belirlenen güvenli alanda oynar; oyunun kurallarına uygun, dürüst ve saygılı davranmaları istenir (BES.5.3.3.b). Oyuna katılmayan grup üyeleri ya da bekleyen gruplar, adil oyun anlayışına uygun olan ve olmayan davranışları gözlemleyip kayıt formuna yazar. Öğretmen oyunları izleyerek gerektiğinde yönlendirici sorular sorar.

   BES.5.3.3
3. Uygulama15 dk
   Etkinlik 1

   Oyun sonunda gruplar gözlemledikleri olumlu ve olumsuz davranışları sırayla paylaşır. Öğretmen davranışların neden adil ya da adil olmadığını sorarak tartışmayı yönlendirir. Öğrencilerden olumlu davranışları sınıf panosuna ya da etkileşimli tahtaya yazmaları istenir (BES.5.3.3.b).

   BES.5.3.3
4. 20 dk
   Etkinlik 2

   Öğrencilerden oyun sırasında adil davranmanın takım ruhu ve sürecin keyifli geçmesi üzerindeki etkilerini değerlendirmeleri istenir (SDB3.3, E2.5). Her öğrenci öz değerlendirme formunu doldurarak adil oyun anlayışına ne kadar uyabildiğini belirler. Gönüllü öğrenciler form sonuçlarını ve deneyimlerini sınıfla paylaşır (SDB1.2, SDB1.3).

   BES.5.3.3
5. Sonuçlandırma10 dk

   Öğrencilerden öz değerlendirme formlarındaki sonuçlara dayanarak bir sonraki oyunda adil oyun anlayışına uygun davranmak için bir hedef yazmaları istenir. Öğretmen grupların oyun sırasındaki davranışlarını kontrol listesi ve dereceli puanlama anahtarıyla değerlendirir. Performans görevi olarak her grup, adil oyunu en iyi yansıtan bir davranışı sınıfa gösterir.

   BES.5.3.3

Sınıf defteri: BES.5.3.3 Tasarlanan oyunlarda adil oyun anlayışına uygun davranabilme; değerlendirme